24

2009-yil avgust oyida rejissyor Vikram Kumar «24» nomli film suratga olişni rejalaştirayotganini eʼlon qildi. Filmni prodyuser Mohan Natarajan moliyalaştirişi, boş rolni aktyor Vikram ijro etişi kerak edi. Harris Jayaraj musiqa yozişga, P. C. Sreeram esa operatorlik işlariga tasdiqlangan edi. 2009-yil dekabr oyida savdo tahlilçisi Sreedhar Pillai bilan suhbatda rejissyor Vikram şunday dedi: «Biz 24 filmiga Ileana DʼCruzni şartnomaga oldik. Bu uning tamil kinosidagi qayta debyuti böladi. U bizga filmning ikkinçi suratga oliş bosqiçi uçun 2010-yil fevralidan boşlab köp sanalarni berdi». 2010-yil fevralda Vikram Kumar filmdan voz keçganini rasman eʼlon qildi. U ssenariyni nozik tahrirlaganini, lekin uni aktyor Vikram va prodyuser rad etganini tuşuntirdi. Yana bir sabab sifatida rejissyor töliq ssenariy taqdim eta olmagani, şu bilan birga işlab çiqariş xarajatlari oşib borayotgani körsatildi. Fikrlardagi farq tufayli rejissyor öz xohişi bilan çiqib ketdi va ssenariyga özgartirişlar kiritayotganini hamda kelajakda yetakçi aktyorga murojaat qilişini aytdi. Kumar dastlab Maheş Babu bilan muzokara olib bordi; u ssenariyni yoqtirdi, lekin uç rolni ijro eta olişiga işonçi komil emas edi va taklifni keyinçalik boşqa aktyorga uzatdi.

2014-yil avgust oyida Suriyaning prodyuser kompaniyasi «2D Entertainment» loyihani rasmiy Twitter hisobi orqali eʼlon qildi. 2014-yil oktabrda A. R. Rahman film musiqasi va saundtreki muallifi sifatida eʼlon qilindi. Aktyor Suriya asosiy erkak rolga tasdiqlandi. IndiaGlitz bilan suhbatda Suriya syujetning asosiy ğoyasini şunday tuşuntirdi: «Insonlar nazorat qila olmaydigan yagona narsa — «vaqt», lekin agar kimdadir uni boşqariş kuçi bölsa-chi? Bu «24» filmining asosiy mavzusi».

Aktyor Suriya uç xil rolni ijro etdi, ulardan biri antagonist edi. Unga beş-olti xil qiyofa yaratildi. Prodyuserlar ayol boş rolga Catherine Tresa bilan dastlabki muzokaralar olib bordi, lekin 2015-yil fevralda Samantha Ruth Prabhu tanlandi. 2015-yil iyulda Nithya Menen boşqa asosiy rolni ijro etişga jalb qilindi. Samantha va Menen ijro etgan personajlar bir-biriga zid tabiatga ega deb taʼriflangan, garçi ikkalasi ham Suriya bilan sevgi çiziğida bölsa-da. Samantha «Mani» personaji bilan sevgi çiziğida, Nithya Menen esa «Sethuraman» bilan.

Asosiy suratga oliş 2015-yil 8-aprelda Mumbaida boşlandi. 2015-yil iyun oyi boşida Naşikda romantik qöşiq suratga olindi. Ayrim sahnalar Goregaondagi Filmistaan studiyasida suratga olindi. Şu studiyada 2015-yil sentyabrga qadar VFX işlari ham bajarildi. Nithya Menen öz qismlarini 2015-yil 1-avgustdan şu şaharda suratga olişni boşladi. Birinçi bosqiç 2015-yil sentyabr boşida yakunlandi. Öşa oyning örtalarida Polşada yigirma kunlik bosqiç boşlandi. Jamoa Krakovda, Kroczyce yaqinidagi Zborov toğida, Zakopaneda, Lebada, Lewin Kłodzkida, Jedlina-Zdrójda, Wałbrzyçda, Bukowicede va Nowe Brzesköda — barçasi Polşada — jang sahnalari va qöşiqlarni suratga oldi. Yoritiş uskunalarini Krakovdagi «Cinelight» kompaniyasi taʼminladi. Krakov kino komissiyasi va Krakov kino klasteri loyihani Polşada qöllab-quvvatladi. 2015-yil 26-oktabrda jamoa Puna şahridagi Subrata Roy Sahara stadionida muhim sahnani suratga oldi. Suratga oliş bir kunda yakunlandi. Öşa oy oxirida oxirgi bosqiç Çennaydagi «Adithyaram Studios»da bajarildi. 2015-yil 2-noyabrda suratga oliş töliq yakunlandi. Jami film 100 kundan ortiq suratga olindi, ulardan 30 kuni xorijda ötdi. Filmning 60 foizdan ortiği VFX dan iborat.

Film musiqasi va saundtrek albomi A. R. Rahman tomonidan yaratilgan. Qöşiqlar matnlarini Vairamuthu va Madhan Karky yozgan. Saundtrek albomi 2016-yil 9-aprelda «Eros Music» tomonidan çiqarildi, keyinçalik uning huquqlarini «Sony Music India» sotib oldi.

Film dunyo böylab taxminan 1950–2000 ekranda namoyiş etildi. AQŞda ekranlar soni 267 ta böldi, maxsus premyeralar 2016-yil 5-mayda ötkazildi. Andhra-Pradeş va Telangana ştatlari ikkalasi birgalikda 425 dan ortiq ekranni bölişdi.

«24: Athreya Run» nomli öyin «Creative Monkey Games» tomonidan yaratildi va 2016-yil 1-mayda iOS App Store va Google Playstore ilova tarqatiş platformalari orqali çiqarildi.

«24» filmi tanqidçilardan ijobiy şarhlar oldi.

«The Hindu» gazetasidagi şarhida tanqidçi Baradwaj Rangan «24» ni «aqlli, quvnoq ilmiy-fantastika va masala-afsona aralaşmasi» deb atadi. «Firstpost» uçun şarh yozgan Sreedhar Pillai şunday deb qayd etdi: «24 — sifatli tijorat köngiloçar filmi bölib, uning öz lahzalari bor». «The New Indian Express» muxbiri Malini Mannath yozdi: «Çiroyli öralgan, 24 yangi, original va tomoşa qilişga arziydi». «The Times of India» gazetasining M. Suganth beştadan 4 yulduz qöydi va şunday dedi: «Katta yulduz oddiy yoki formulaga asoslangan bölmagan ssenariy bilan xavf olişni tanlaşi kamdan-kam uçraydi, ayniqsa uning sönggi bir neça filmi kassada muvaffaqiyatsiz bölganda, lekin bu yerda Suriya buni ajoyib uddalaydi». «The Indian Express» uçun Goutham VS yozdi: «Suriyaning «Athreya» roli uzoq yillar esda qoladigan rol. Rejissyor Vikram Kumar bunday murakkab, köp qatlamli ssenariyni boşqargani uçun maqtovga loyiq». U filmga beştadan 3,5 yulduz qöydi. «India Today» tanqidçisi Kirubhakar Puruşothaman rejissyorni maqtab, uni filmning qahramoni deb atadi. U şarhini 3,5 yulduz (beştadan) bilan yakunladi. «Daily News and Analysis» uçun Latha Srinivasan yozdi: «Aktyor Suriya bu vaqt sayohati haqidagi hikoyada ajoyib ijro körsatadi! Vikram Kumarning «24» filmi original ğoyali, vizual jihatdan hayratlanarli film». U filmga beştadan 3,5 yulduz berdi.

Indo-Asian News Service ning umumiy şarhi (beştadan 3,5 yulduz) şuni qayd etdi: «Suriya iştirokidagi film haqiqatan ham juda ambitsiyali». «The Deccan Chronicle» da çop etilgan şarhida Anupama Subramaniam filmni «yaxşi ijro etilgan va aqlli töqilgan ilmiy-fantastik triller» deb atadi. U filmga beştadan 3 yulduz qöydi. «Mid-Day» uçun şarh yozgan Subha Şetty Saha şunday dedi: «24 ilmiy-fantastik kino janrida ajoyib uriniş bölib, ssenariy bosqiçida qilingan köp mehnat va fikrlaşni ham körsatadi». U filmga beştadan 3 yulduz berdi. «Rediff» dan S. Saraswathi: «24 — pulingiz va vaqtingizga arziydigan aqlli yaratilgan köngiloçar film», deb yozdi. «Hindustan Times» gazetasining Gautaman Bhaskaran filmga beştadan 2,5 yulduz qöydi va şunday deb daʼvo qildi: «Sathya-Mani romantikasi ilk tubidan ahmoqona va hikoyani bir neça bosqiçga pastga tortadi, garçi Menen, Samantha va Suriyaning bir xil darajadagi ijrolari sehrli najot bölib kelsa-da». «Sify» beştadan 3 yulduz qöyib, şunday yozdi: «Vikram Kumarning Suriya bilan ilmiy-fantastik filmi «24» tijorat formati doirasida yaxşi amalga oşirilgan, fikrlaşga undovçi film».

«Twitç Film» uçun J Hurtado filmga şunday izoh berdi: «24 — masala köngiloçar filmlari orasida eng yuqori ğoyali asarlardan biri, u tomoşabinni hayajonlantiriş va ular tölagan narsani beriş maqsadini heç qaçon unutmaydi. Bu nafas olişga imkon bermaydigan, original, romantik, harakatga töla sarguzaşt bölib, kutilmagan sirlar va quvonçga töla». «Gulf News» uçun şarh yozgan Mythily Ramaçandran film qiziqarli sayohat ekanligini aytdi va qöşimça qildi: «Vaqt sayohati haqidagi film yetakçi aktyorlarning ajoyib va köpinça kulgili ijrolari bilan yutadi».

Birinçi dam oliş kunining oxiriga kelib, film Hindistonda taxminan ₹50 crore (US$5,2 million) yiğdi, daromadning katta qismi telugu versiyasidan kelgan. ₹17 crore (US$1,8 million) bilan Telangana va Andhra-Pradeşdan tuşgan tuşum oçiliş dam oliş kunlarida Tamilnaduning tuşumiga teng keldi.

Film AQŞda 161 ekranda uç kun içida 1 million dollardan ortiq daromad keltirdi. BAA va Avstraliyada şu davr içida film mos ravişda 200 000 dollar va AUD 187 000 yiğdi. AQŞda filmning umumiy daromadi 1,6 million dollarni taşkil etdi.

Filmning treyleri, teaserlari va birinçi poster rasmlarida Suriya paraplanerist sifatida körsatilgan. Biroq paraplanda uçiş sahnalari vaqt çeklovlari tufayli filmning monteri Prawin Pudi tomonidan olib taşlangan. Intervyuda monter paraplanda uçiş Manining (Suriya ijro etgan personaj) hobbisi ekanligini va u Mani uçun taniştiruvçi sahna sifatida körsatilişi kerak edi, deb aytdi. Keyinroq u öçirilgan sahnani filmning davomida, «24: Decoded» deb rejalaştirilgan qismida körsatilişini aytdi.

2020-yil iyun oyida Vikram Kumar u va Suriya «24» çiqişidan oldin davomni öylay boşlaganini va hozir uning ssenariysini yozayotganini daʼvo qildi. Vikram Kumar avval Athreya va Sethuraman örtasidagi munosabatlar qanday yomonlaşgani haqida batafsil hikoya qiladigan prekvel rejalarini ham eʼlon qilgan edi. 2022-yil iyul oyidagi xabarlarga köra, Vikram Kumar davom uçun syujet tayyorlagan va film Athreyaga qaratiladi.

«24» nomi huquqiy nizoga sabab böldi: aktyor Anil Kapoor «2D Entertainment» prodyuser kompaniyasiga qarşi sud jarayonini rejalaştirdi, çunki filmning rasmiy körinişi va logotipi AQŞning «24» teleserialiga öxşab qolgan edi. Kapoor bu serial uçun 20th Century Fox International TV kompaniyasidan remeyk huquqlarini sotib olgan edi. Kapoor 192 ta epizodga tört yil muddatga huquqqa ega bölib, uni yana ön yilga uzaytiriş mumkin edi. Uning advokatlari daʼvoni himoya qilib, Kapoor badiiy format uçun eng yirik litsenziya bitimlaridan biriga ega ekanligini taʼkidladi. Ish 2015-yil aprel oyida kelişuv bilan yakunlandi.

Film 2017-yilgi «Vikatan» mukofotlarida ikkita mukofot oldi: Julian Trousselliar uçun eng yaxşi vizual effektlar va Amit hamda Subrata uçun eng yaxşi sanʼat rejissyorligi. Şuningdek, u 64-Milliy kino mukofotlarida ikkita mukofot — eng yaxşi operatorlik va eng yaxşi prodakşn dizayni nominatsiyalarida ğolib böldi.