«8 mm» (ingl. 8mm) — Joel Şumaçer tomonidan 1999 yilda suratga olingan detektiv triller-neonuar. Film 49-Berlin xalqaro kinofestivalining tanlov dasturiga kiritilgan va tomoşabinlarning ayrim ovozli olqişlariga sazovor bölgan bölsa-da, haddan taşqari şafqatsiz va taşvişli mazmuni tufayli tanqidçilardan asosan salbiy şarhlar oldi. Şunga qaramay, film prokatda mötadil tijoriy muvaffaqiyatga erişdi.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Nicolas Cage, Joaquin Phoenix, James Gandolfini
3Syujet
Yaqinda boy eridan ayrilgan keksa beva ayol missis Kristian uning yaşirin seyfida (rasm orqasida yaşirilgan)…
Yaqinda boy eridan ayrilgan keksa beva ayol missis Kristian uning yaşirin seyfida (rasm orqasida yaşirilgan) sakkiz millimetrli plyonka öralgan ğaltakni topadi. Plyonkada nomaʼlum erkakning qizni qiynayotgani tasvirga olingan. Beva ayol oilaviy advokat Longdeyl yordamida xususiy detektiv Tom Uellsni yollaydi, maqsad — plyonkadagi qizni topiş. Tom işni qabul qiladi va plyonkada aks etgan narsalarning sahnalaştirilgan oddiy ssenariydan boşqa narsa emasligiga işonadi.
Sex-shop sotuvçisi va bu biznesni içkaridan yaxşi biladigan Maks yordamida Tom noqonuniy pornografiyaning yer osti olamiga kirib boradi. Tom va Maksning tergovi ularni soxta snuff işlab çiqaruvçi va yoş aktrisalarga kinosinov ötkazuvçi Los-Anjelesdan kelgan Eddi Pul orqali Nyu-Yorkdagi rejissyor Dino Velvetga olib boradi. Maxsus muallif videosi buyurtmaçisi qiyofasida Tom Velvet bilan uçraşib, videoga ilgari plyonkada qiynovçi sifatida tanigan, «Maşina» taxallusli aktyorni buyurtma qiladi. Biroq Longdeyl jinoyatga aralaşgani maʼlum böladi, natijada Maks halok böladi, Tomni esa filmning yagona nusxasini yöq qilişga majbur qilişadi. Tom şeriklar orasida nizo solib, qoçişga muvaffaq böladi: otişmada Longdeyl öldiriladi, Velvet oğir yaralanadi. Tom missis Kristianga qönğiroq qilib, yozuvdagi qizning ismi — Meri Enn Metyuzni aytadi. Videoning buyurtmaçisi aynan uning eri ekanini bilib qolgan beva ayol öz joniga qasd qiladi.
Tom oilasini boşqa joyga köçiradi va işni oxiriga yetkazişni niyat qiladi. Birinçi bölib u Eddi bilan hisob-kitob qiladi, undan jinoyat tafsilotlarini bilib oladi va Meri Enn öldirilgan öşa kulbada uni öldiradi, söng kulbaning özini köplab boşqa kassetalar bilan birga yoqib yuboradi. Telefon orqali u Meri Ennning onasiga qizining ölimi haqida xabar beradi. Tom ilgari «Maşina»ni piçoq bilan qornidan yarador qilgani uçun uni kasalxonalarda qidiradi va uning onasi yaşaydigan Dallasdagi uyga boradi. Uyda boşlangan janjaldan söng Tom «Maşina»ni niqobini yeçişga majbur qiladi va uning ostida oddiy odamni köradi. Tomning sarosimaga tuşganidan foydalangan «Maşina», haqiqatda Jorj ismli bu odam, uni öldirişga urinadi, lekin Tom uni piçoq bilan öldiradi.
Bir munça vaqt ötgaç, Tom Meri Ennning onasidan xat oladi, unda ona unga haqiqatni oçgani uçun minnatdorçilik bildiradi.
4Işlab çiqariş
2 1997-yil mayida «Columbia Pictures» studiyasi Endryu Kevin Uoker yozgan «8 mm» ssenariysini 750 000…

2 1997-yil mayida «Columbia Pictures» studiyasi Endryu Kevin Uoker yozgan «8 mm» ssenariysini 750 000 dollarga sotib olgani maʼlum böldi, potentsial mukofot esa 1,25 million dollarni taşkil etişi kutilgan edi.
1997-yil oktabrida filmning rejissyori Joel Şumaçer bölişi, boş rollarni esa Nikolas Keyj va Mark Uolberg ijro etişi xabar qilindi. Uolberg oxir-oqibat loyihada iştirok etişdan voz keçdi va 1997-yil dekabrida uning örniga Xoakin Feniks tasdiqlandi.
Asosiy suratga oliş 1998-yil fevralida Florida ştatining Mayami şahrida boşlandi. Suratga oliş Nyu-Yorkda va Kalver-Siti (Kaliforniya)dagi «Sony Pictures Studios» studiyasida ham ötkazildi.
5Tanqid
«8 mm» filmi tanqidçilardan salbiy şarhlar oldi. «Rotten Tomatoes» saytida film 83 ta şarh asosida 23%…

«8 mm» filmi tanqidçilardan salbiy şarhlar oldi. «Rotten Tomatoes» saytida film 83 ta şarh asosida 23% maʼqullaş reytingiga ega bölib, örtaça baho 4,3/10 ni taşkil etadi. Tanqidçilarning umumiy xulosasi: «Uning sadistik zöravonligi jozibasiz bölib, sispens va sirli jihatlardan mahrum». «Metacritic»da film 20 ta şarh asosida 100 ballik şkala böyiça 21 ball oldi, bu «umuman olganda salbiy şarhlar»ni körsatadi. «CinemaScore» tomonidan söralgan tomoşabinlar filmga A+ dan F gaça bölgan şkalada «C−» bahosini qöyişdi.
«Variety»dan Derek Elli filmni tanqid qilib, «„8 mm" — doimo yöldan çetga oğadigan va oxirida butunlay parçalanib ketadigan film», deb yozdi. «Rolling Stone»dan Piter Travers esa film «ssenariy kötara olmaydigan psixologik çuqurlikka intiladi», deb yozdi.
Rojer Ebert filmning muxlislaridan biri bölib, unga törtdan uçta yulduz qöydi va öz saytida şunday yozdi: «Bilaman, baʼzi tomoşabinlar bu film tufayli xafa bölişadi, xuddi „Yetti“ filmi tufayli köpçilik ğazablanganidek. Bu juda qattiq R reytingi bölib, agar film mustaqil studiyadan emas, balki taʼsirli yirik öyinçidan çiqqanida, şubhasiz NC-17 bölardi. Ammo bu haqiqiy kino. Buzuqlikning barça atributlari bilan töla, lekin oqibatlarsiz silliq ekspluatatsion maşq emas. Harakatli kulminatsiya qizğinligida axloqiy savollar unutilmaydigan film emas. Ha, qahramon — zöravon vaziyatlar bilan kuraşişga qodir ekanini kaşf etadigan oddiy odam, lekin filmning mohiyati bu emas. Ssenariyning sönggi ikki sözi — „meni qutqar“, va ular aytilgan paytga kelib, biz ularning maʼnosini tuşunamiz».
6Saundtrek
Filmga musiqani Maykl Dana yozgan. Saundtrek 1999-yilda «Chapter III» yorliği tomonidan kompakt-diskda…
Filmga musiqani Maykl Dana yozgan. Saundtrek 1999-yilda «Chapter III» yorliği tomonidan kompakt-diskda çiqarilgan bölib, 20 ta trekni öz içiga oladi.
Bundan taşqari, rasmiy saundtrekka kirmagan bölsa-da, Aphex Twin ijrosidagi «Come to Daddy» qöşiği filmda bir neça marta eşitiladi.
7Kadrlar
4
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «8 миллиметров» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.