Sobiq harbiy uçuvçi Ted Stryker posttravmatik stress buzilişidan azob çekadi. U özini taşlab ketgan styuardessa Eleynni qaytarişga urinib, Eleyn uçayotgan laynerga çiqadi.
Parvoz davomida bortda oziq-ovqat zaharlanişi boşlanadi va ekipaj samolyotni boşqara olmay qoladi. Yölovçilar uçun yagona umid — Ted Stryker.
Filmni Jim Abrahams hamda aka-ukalar David va Jerry Zucker suratga olgan. «Airplane!» amerikaça komediya bölib, halokat filmlarini, birinçi navbatda «Aeroport 1975»ni parodiya qiladi. Boş rollarda Robert Hays va Julie Hagerty, şuningdek Leslie Nielsen, Lloyd Bridges va Peter Graves. Studiya — Paramount Pictures; film 1980-yilda çiqdi va AQŞ hamda Kanadadagi prokatda 83 mln dollar yiğdi, byudjeti esa 3,5 mln dollar edi.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Julie Hagerty, Robert Hays, Lloyd Bridges
Lloyd Bridgesaktyor
Leslie Nielsenaktyor
Peter Gravesaktyor
Robert Stackaktyor
Kareem Abdul-Jabbaraktyor
Jonathan BanksaktyorJAJim Abrahamsssenariy muallifi
Elmer Bernsteinkompozitor·Ensiklopediyadan
«Aeroplane!» (ingl. Airplane!) — 1980-yilda Jim Abrahams va aka-ukalar David hamda Jerry Zucker tomonidan suratga olingan amerikaça komediya filmi.
Artur Xeyli ssenariysi asosidagi «Zero Hour!» (1957) filmiga, şuningdek Xeyli romani asosidagi filmlar seriyasiga, birinçi navbatda «Aeroport 1975» filmiga parodiya.
Sikvel — «Aeroplane II: The Sequel» (1982).
3Syujet
Filmda bir-biri bilan boğlangan bir neça syujet çiziği bor, ular sobiq harbiy uçuvçi Ted Stryker hayoti…
Filmda bir-biri bilan boğlangan bir neça syujet çiziği bor, ular sobiq harbiy uçuvçi Ted Stryker hayoti tarixi orqali birlaşadi. Ted Stryker va Eleyn Dikkenson munosabatlarining asosiy tarixi — ularning şartli «uruş» paytida (Vyetnam uruşiga aniq işoralar bilan) tanişganidan tortib, film boşlaniş paytidagi ajralişgaça va Tedning yaraşiş urinişlarigaça davom etadi; şu maqsadda u taksi haydovçisi bölib, yölovçisi allaqaçon ötirgan maşinani taşlab, ruhiy travmaga qaramay samolyotga çiqib ketadi. U qöşnilariga ötmişdagi voqealari haqida hikoya qiladi, ammo har bir hikoya oxirida suhbatdoşi qandaydir usulda öz joniga qasd qiladi. Ikkinçi darajali çiziqlar — samolyot bortidagi oziq-ovqat zaharlanişi va natijada samolyotni öz zimmasiga oliş zarurati, çunki şişiriladigan «avtopilot» öz vazifasini uddalay olmaydi (avval pufakçasi tuşib ketadi, keyin «çekadi»). Biroq Tedga muvaffaqiyatsiz topşiriq haqidagi harbiy xotiralar xalaqit beradi, unda u özini qutqargan, ammo şu bilan birga eskadronini halok qilgan edi. Uçinçi syujet çiziği uçiş-qöniş boşqaruv minorasidagi tartibsizlik haqida bölib, unda turli-tuman personajlar (turli topşiriqlarni bajariş uçun yuborilgan siam egizaklaridan tortib, hamma narsaga örinli-örinsiz izoh beradigan çeerleadergaça) Tedga samolyotni qöndirişda yordam berişga urinadi.
Törtinçi çiziq yölovçilar va styuardessalar haqida bölib, ular bir-birlarining muammolarini mantiqsiz usullar bilan hal qiladi (navbatda turgan yölovçilarning urişi bilan yölovçilardan birini tinçlantiriş).
Film mantiqdan taşqari hazilga va halokat filmlari rejissyorlari işlatadigan ayrim klişelarni parodiya qilişga töla, şuningdek öşa davrning maşhur filmlariga («Apokalipsis hozir», «Şanba keçasi isitmasi») töğridan-töğri işoralar bor.
4Baholaş
Film ijobiy şarhlar oldi va katta tijorat muvaffaqiyatiga erişdi: 3,5 mln dollar byudjetga ega bölib, AQŞ va…
Film ijobiy şarhlar oldi va katta tijorat muvaffaqiyatiga erişdi: 3,5 mln dollar byudjetga ega bölib, AQŞ va Kanadadagi prokatda 83 mln dollar yiğdi (inflyatsiyani hisobga olgan holda 2020-yil kursida bu 260 mln dollarni taşkil etadi). Videoprokat yana 40 mln dollar keltirdi, jahon prokatida esa çiqarilgan yilida tasma 140 mln dollar yiğdi (bugungi kunga kelib — 171 mln). U 1980-yildagi eng kassa filmlar orasida törtinçi örinda turadi. Film «Golden Globe» mukofotiga «Eng yaxşi film — musiqali yoki komediya» nominatsiyasida va BAFTA mukofotiga «Eng yaxşi ssenariy» nominatsiyasida körsatilgan.
2006-yilda britaniyalik «Channel 4» telekanali tuzgan reytingda «Aeroplane!» barça davrlarning eng buyuk komediyalari röyxatida 2-örinni egalladi, 1-örinni «Monti Paytonning Brayan hayoti» filmiga böşatib berdi. 2008-yilda «Aeroplane!» Empire jurnalining barça davrlarning 500 ta eng buyuk filmi röyxatiga kiritildi, 2012-yilda esa şu jurnal ötkazgan sörovnoma natijalariga köra barça davrlarning eng kulgili komediyasi deb tan olindi. 2013-yilda film The Boston Globe röyxatida barça davrlarning eng yaxşi komediyalari orasida 6-örinni egalladi.
5Nominatsiyalar
1981 — AQŞ Ssenaristlar gildiyasining eng yaxşi moslaştirilgan komediya uçun mukofoti (Jim Abrahams, David…
1981 — AQŞ Ssenaristlar gildiyasining eng yaxşi moslaştirilgan komediya uçun mukofoti (Jim Abrahams, David Zucker, Jerry Zucker)
1981 — BAFTA mukofotiga eng yaxşi ssenariy uçun nominatsiya (Jim Abrahams, David Zucker, Jerry Zucker)
1981 — «Golden Globe» mukofotiga eng yaxşi film — komediya yoki musiqali nominatsiyasi
1981 — «Yoş aktyor» mukofotiga ikkita nominatsiya: eng yaxşi yoş komik aktyor (Ross Harris), eng yaxşi yoş komik aktrisa (Jill Whelan)
6Kadrlar
5
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB
5 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Аэроплан!» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.