"Autumn Sonata" (şved. Höstsonaten) — Şvetsiyalik rejissyor Ingmar Bergmanning 1978-yilda suratga olingan dramatik filmi. Film Norvegiyada suratga olingan, çunki öşa paytda Bergmanning Şvetsiya soliq organlari bilan muammolari bor edi.
1Rollarda
Ingrid Bergman, Liv Ullmann, Gunnar Björnstrand
Ingmar Bergmanrejissyor
Ingrid Bergmanaktyor
Liv UllmannaktyorGBGunnar Björnstrandaktyor
Erland Josephsonaktyor
Linn UllmannaktyorLNLena NymanaktyorHBHalvar BjörkaktyorMAMarianne AminoffaktyorIngmar Bergmanssenariy muallifi
Frédéric Chopinkompozitor2Zamisl va filmning badiiy olami
Özining «Rasmlar» kitobida Bergman şunday yozgan: «Men ona va qiz haqida film suratga olmoqçiman, bu ikki…
Özining «Rasmlar» kitobida Bergman şunday yozgan: «Men ona va qiz haqida film suratga olmoqçiman, bu ikki rolga esa Ingrid Bergman va Liv Ullmannni olişim kerak — aynan ularni va boşqa heç kimni…». Hollivud yulduzi va rejissyorning familiyadoşi Ingrid Bergman bundan oldin Ingmar Bergman bilan heç qaçon işlamagan («Autumn Sonata» uning sönggi filmlaridan biri böldi). Liv Ullmann bu filmdan keyin uzoq vaqt Bergman filmlarida rol öynamadi (faqat «Sarabanda» filmida qaytib keldi).
Öz filmida Bergman yaqin qarindoşlarning bir-birini tuşunmasligi mavzusini örganadi. «Rasmlar»da u şunday yozadi: «Oxir-oqibat qiz onasini tuğadi <…> Xelena <yakuniy variantda — Eva> onasini tuğadi degan fikr ança çalkaş, va afsuski, men uni taşlab yubordim. Axir, personajlar öz mantiğiga amal qiladi. Ilgari men ularni jilovlaşga va yölga solişga urinardim, lekin yillar ötib aqlli böldim va ularga istagança yöl qöyişni örgandim. Bu natijada nafrat mustahkamlandi: qiz onasini keçira olmaydi. Ona qizini keçira olmaydi. Keçirim esa kasal qizça qölida». Filmda seviş va keçiriş faqat azob çekkan, zaif odamlarga xos.
Karmalova E. Yu. va Kostenko E. V. şunday qayd etadi: «„Kuzgi sonata“ — Bergmanning qirq birinçi filmi — ajoyib darajada xotirjam körinadi. Gözal sohil böyidagi uy; tört qahramon — bir oila aʼzolari, göyo bir-birini sevadigan va hurmat qiladigan odamlar. Eva, uning singlisi Elena va eri Viktor mehmonga Şarlottani — singillarning onasini kutib olişadi, u yetti yil davomida ularga kelmagan edi. Taşqi körinişda hamma uçraşuvdan xursand, lekin bu aldamçi idilliya har qanday «kamer drama»ning kiriş akkordidir. Içki ziddiyat ona va qiz birgalikda Şopen çalganda namoyon böladi».
3Syujet
Qişloq ruhoniysining xotini Eva (Liv Ullmann) yetti yildan beri körişmagan onasi Şarlottani (Ingrid Bergman)…
Qişloq ruhoniysining xotini Eva (Liv Ullmann) yetti yildan beri körişmagan onasi Şarlottani (Ingrid Bergman) mehmonga taklif qiladi. Uning onasi — butun dunyoga maşhur pianinoçi, isteʼdodli, xudbin, qarib borayotgan ayol bölib, bir neça erini dafn etgan. Eva onasi kabi isteʼdodli emas, garçi pianinoda yaxşi çalsa-da, ikkita kitob yozgan; lekin uning asosiy maqsadi — uy bekasi, xotin, ona va mehribon opa böliş. Şunga qaramay, uning hayotidagi hamma narsa baxtsiz rivojlanadi: eriga u katta hurmat bilan qaraydi, lekin uni haqiqiy sevmaydi; öğli tört yoşida çökib ketgan (va bitmagan yara, avvalgidek, unga tinçlik bermaydi); onasi esa uni heç qaçon sevmagan. Eva kasalxonadan falajlangan singlisi Xelenani (Lena Nyman) olib keladi, uning nutqini faqat Eva tuşunadi.
Kenja qizning uyda bölişi onani hayratga soladi. U kasal qiz bilan mehr bilan gaplaşadi, Eva ijro etgan la minor, № 2 Şopen prelyudiyasini tinglaydi va şu zahoti uni özi, öziça töğri deb hisoblagan usulda çalib beradi. Uxlaşdan oldin u qizi haqida sovuqqonlik bilan öylaydi va unga qimmatbaho sovğa qilişga qaror qiladi. Tunda Şarlotta kabusdan uyğonadi: unga Eva uni böğayotgandek tuyuladi. U örnidan turib, mehmonxonaga çiqadi va u yerda uxlamayotgan Evani köradi.
Ona va qiz munosabatlarini aniqlaşadi, tomoşabin oldida özlarining ötgan hayotlarini oçib taşlaşadi. Evaning eri Viktor bu ğazabli suhbatni eşitadi, lekin aqlli ravişda aralaşmaydi. Bu alamli suhbatni kasal qiz ham eşitadi: u karavotdan sudralib çiqadi, zinadan Eva va Şarlotta tomon emaklab boradi va baland ovozda yiğlaydi: «Mama, menga kel!»
Ertalab Şarlotta jönab ketadi. Eva öğli dafn etilgan qabristonga boradi, ruhoniy esa Xelenani tinçlantirişga behuda urinadi. Uyni tark etgan Şarlotta poyezdda özining eski dösti, impresario Pol bilan suhbatlaşadi va beixtiyor, heç qanday ikkiyuzlamaçilik qilmay, bolalarga bölgan nafratini yana bir bor aytadi. Şu orada Eva onasiga xat yozadi, undan körinadiki, uning ğazabi va nafratining ortida onasiga bölgan kuçli, javobsiz muhabbat yaşiringan edi.
4Rollarda
Ingrid Bergman — Şarlotta…
Ingrid Bergman — Şarlotta Andergast
Liv Ullmann — Eva
Lena Nyman — Xelena
Halvar Björk — Viktor
Marianne Aminoff — Şarlottaning kotibasi
Arne Bang-Hansen — amakisi Otto
Gunnar Björnstrand — Pol
Erland Josephson — Iozef
Mimi Pollak — pianino öqituvçisi
Georg Løkkeberg — Leonardo
Linn Ullmann — bolalikdagi Eva
5Mukofotlar
1979 — «Devid di Donatello»…
1979 — «Devid di Donatello» mukofoti
Eng yaxşi xorijiy aktrisa — Ingrid Bergman va Liv Ullmann bölişib oldi
1979 — «Oltin globus» mukofoti
Eng yaxşi xorijiy film
1978 — AQŞ Milliy tanqidçilar kengaşi mukofoti
Eng yaxşi aktrisa — Ingrid Bergman
Eng yaxşi rejissyor — Ingmar Bergman
Eng yaxşi xorijiy film
6Nominatsiyalar
1979 — «Oskar»…
1979 — «Oskar» mukofoti
Eng yaxşi aktrisa — Ingrid Bergman
Eng yaxşi asl ssenariy — Ingmar Bergman
1979 — «Sezar» mukofoti
Eng yaxşi xorijiy film — Ingmar Bergman
1979 — «Oltin globus» mukofoti
Eng yaxşi dramatik aktrisa — Ingrid Bergman
7Musiqa
Frédéric Çopin: «Prelyudiya № 2a, a-moll». Ijroçi Käbi…
Frédéric Çopin: «Prelyudiya № 2a, a-moll». Ijroçi Käbi Laretei
Johann Sebastian Baç: «Syuita № 4, Es-dur». Ijroçi Claude Genetay
Georg Friedriç Händel: «Sonata F-dur, Opus 1». Ijroçilar Frans Bruggen, Gustav Leonhardt va Anner Bylsma
8Kadrlar
5
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB
5 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Осенняя соната» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.