Uruşdan keyingi Rim. İşsiz Antonio Ricci nihoyat ish topadi: unga şaharda afişa yopiştiriş topşirilgan. Şart oddiy, lekin velosipedsiz işlab bölmaydi, işning birinçi kunidayoq uning velosipedi öğirlanadi. Kiçik öğli Bruno bilan Antonio katta şaharni kezib çiqadi va oilaning kelajagi bağliq bölgan narsani izlaydi.
Filmni Vittorio De Sica suratga oldi, ssenariy muallifi — Cesare Zavattini. Boş rollarni Lamberto Maggiorani va Enzo Staiola ijro etadi, musiqasini Alessandro Cicognini yozgan. Drama 1948-yilda çiqqan, studiya — Produzioni De Sica. Kartina italyan neorealizmining klassikasiga aylangan va IMDb reytingidagi eng yaxşi filmlar röyxatiga muntazam kiradi.
1Rollarda
Lamberto Maggiorani, Enzo Staiola, Lianella Carell
Vittorio De SicarejissyorLMLamberto MaggioraniaktyorESEnzo StaiolaaktyorLCLianella CarellaktyorGSGino SaltamerendaaktyorEAElena AltieriaktyorCJCarlo JachinoaktyorFGFausto Guerzoniaktyor
Sergio Leoneaktyor
Cesare Zavattinissenariy muallifiACAlessandro Cicogninikompozitor·Ensiklopediyadan
Ladri di biciclette (Velosiped öğrilari) — Vittorio De Sica tomonidan 1948-yilda Luigi Bartolinining şu nomli asari asosida suratga olingan drama bölib, italyan neorealizmining va umuman jahon kinematografining klassikasiga aylangan. U IMDb reytingi böyiça eng yaxşi filmlar röyxatida doimo örin egallab kelmoqda. 1950-yil may oyida u Sovet kino prokatiga çiqarildi.
2Syujet
Voqea 1940-yillarda uruşdan keyingi Italiyada yuz beradi. Antonio Ricci — işsiz, oila boşliği, ikki bolaning…
Voqea 1940-yillarda uruşdan keyingi Italiyada yuz beradi. Antonio Ricci — işsiz, oila boşliği, ikki bolaning otasi. Uzoq izlanişlardan söng u nihoyat afişa yopiştiruvçi bölib işga joylaşadi. Işga kirişiş uçun unga velosiped kerak. Antonioda velosiped bor edi, lekin u uni biror pul oliş va ovqat sotib oliş uçun lombardga topşirgan edi.
Velosipedni lombarddan qaytarib oliş uçun Antonioning xotini qolgan sönggi narsani — qiymati bor bölgan oltita ziğir çoyşabni, yaʼni uning jihozini garovga qöyadi. Işning birinçi kunida, Antonio “Şanxay xonimi” filmi premyerasidan Rita Hayworthning suratini yopiştirayotgan paytda, velosipedni öğirlaşadi. Antonio kiçik öğli Bruno bilan uni izlab çiqadi.
Tomoşabinlar Rimni ota va öğil közi bilan köradi: ziddiyatlarga töla, boy va kambağal “Abadiy şahar”. Aynan izlanişlar filmning asosiy syujetini taşkil etadi. Baʼzan Antonio öğirlangan narsani topişga yaqin qolgandek tuyuladi, lekin har safar umid örnini umidsizlik egallaydi.
Oxir-oqibat, oilasini oçlik kutayotganini anglagan işsiz odam özi begona velosipedni öğirlaşga urinadi, lekin uni uşlab olişadi. Bu hammasi kiçkina Bruno köz öngida sodir böladi, şuning uçun velosiped egasi Antonioni keçiradi, uşlanib qolişning özi unga yetarli azob ekanini hisoblab.
Antonio heç narsasiz qoladi, özi esa öğri holatida.
3Rollarda
Lamberto Maggiorani — Antonio Ricci,…
Lamberto Maggiorani — Antonio Ricci, işsiz
Enzo Staiola — Bruno Ricci, Antonioning öğli
Liana Carelli — Mariya Ricci, Antonioning xotini
Gino Saltamerenda — Baiokko
Vittorio Antonucci — öğri
Giulio Çiari — gado
Elena Altieri — xayriya xonimi
Miçele Saccara — xayriya taşkilotining kotibi
Carlo Giacchino — gado
Emma Druetti — epizod
Fausto Guerzoni — epizod
Vittorio Gassman — epizod
Giulio Battiferri — epizod (titrda yöq)
Nando Bruno — epizod (titrda yöq)
Eolo Capritti — epizod (titrda yöq)
Memmo Carotenuto — epizod (titrda yöq)
Sergio Leone — seminariya talabasi (titrda yöq)
Mario Meniconi — epizod (titrda yöq)
Umberto Spadaro — epizod (titrda yöq)
Cecco Rissone — epizod (titrda yöq)
Peppino Spadaro — politsiyaçi (titrda yöq)
4Qabul qilinişi va madaniy taʼsiri
“Velosiped öğrilari” erta neorealizmning yorqin namunalaridan biridir. Murakkab bölmagan, gazeta reportajiga…
“Velosiped öğrilari” erta neorealizmning yorqin namunalaridan biridir. Murakkab bölmagan, gazeta reportajiga öxşaş syujet va noprofessional aktyorlarning jonli öyini tomoşabin eʼtiborini tortadi. Tanqidçi Bosli Krauter (“Nyu-York Tayms” gazetasi, 1949) şunday yozgan:
Umidsizlikka töla syujet uruşdan keyingi Rimning yemirilişini oçib beradi. Oddiy dramaga asoslangan film insoniyatning asosiy qadriyatlarini teranroq his etişga undaydi. Şafqatsiz dunyoda yolğiz kiçik odamning fojiasi uni himoya qilişga va tinçlantirişga çaqiradi.
Marlen Xutsiyev De Sikaning filmi haqida şunday fikr bildirgan:
Bu kartina kuçli taassurot qoldirdi. Biz bu bizga begona mamlakat haqida nima bilardik? Italiyaliklar bizning duşmanlarimiz, faşistlar edi, deb bilardik […] Lekin bu filmda oddiy odamlarni kördik: ular qaşşoqlikda yaşaydi, ish izlaydi, sevadi, umid qiladi. “Velosiped öğrilari” bizni 20–30-yillardagi kinematografimizga qaytarganday böldi. Şuning uçun neorealizm bizning kino taʼsiri ostida tuğilgan degan fikr yetarliça asosli.
Bu kartina jahon kinematografining rivojlanişiga katta taʼsir körsatdi, köplab iqtibos keltirildi va eng yaxşi rejissyorlar hamda filmlar röyxatlarida eslatib ötildi.
5Mukofotlar
Kartina Faxriy “Oskar” mukofotini (1950), BAFTA mukofotini, Lokarno kinofestivalining maxsus hakamlar hayʼati…
Kartina Faxriy “Oskar” mukofotini (1950), BAFTA mukofotini, Lokarno kinofestivalining maxsus hakamlar hayʼati mukofotini va boşqa köplab mukofotlarni qölga kiritdi.
1950 — “Oskar” mukofoti
Faxriy mukofot
1950 — BAFTA mukofoti
Eng yaxşi film
1950 — “Oltin globus” mukofoti
Eng yaxşi çet el filmi
6Nominatsiyalar
1950 — “Oskar”…
1950 — “Oskar” nominatsiyasi
Eng yaxşi ssenariy — Çezare Zavattini
7Kadrlar
4
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Похитители велосипедов» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.