Don't Grieve

Gruziya, XIX asr oxiri. Benjamen Glonti (Vakhtang Kikabidze) yaqinda Peterburgda şifokorlik kasbini örganib, tuğilib ösgan şahriga qaytadi. U öqişi uçun qarzlarini tölaşga va bemorlarni davolaşga şoşilmaydi, balki döstlari bilan içkilikbozlik qilib vaqt ötkazadi. Ular orasida advokat Dodo va kotib Luka bor, Luka esa Benjamenning kuyovi. Uni va boşqa katta oilani boquvçi uning singlisi Sofiko (Sofiko Çiaureli). Sofiko akasini uylantirib aql örgatmoqçi bölib, uni mahalliy şifokor Tsintsadzening badavlat oilasidan çiqqan Meri bilan taniştiradi. Meriga leytenant Işxneli ham sovçi böladi. Benjamenning beğam hayoti kutilmaganda murakkablaşadi. U uylanişga qiziqmaydi va balki karçma egasi Vanoning xotini Margo bilan uçraşişni afzal köradi. Biroq Peterburgda öqişi uçun pul qarz bergan va endi uni qaytarişni talab qilib, Glontini qamoqqa tiqiş bilan tahdid solgan Avessalom Şalvoviç kelgaç, u Sofikoning qaroriga böysunadi. Vaziyat leytenant Aleks Işxnelining paydo bölişi bilan yanada oğirlaşadi. U Benjamenga Meri bilan körişişni taqiqlaydi va bu uning manmanligiga tegadi.

Doktor Levan mehmonxonasida Benjamen unga özi Tsintsadze kabi beparvo odam ekanligi bilan taassurot qoldiradi. Şu sababli u Merini aynan Benjamenga turmuşga berişga qaror qiladi. Bundan taşqari, leytenant Işxneli Levanga özining kibrli xulqi va ota-onasidan qolgan merosni avtomobil sotib olişga sarflab yuborgani bilan yoqmaydi.

Uyiga örmon orqali ketayotgan Benjamen özini kökragiga urib yuradigan knyaz Vamex Vaxvari bilan uçraşadi. Knyaz Glontidan unga taʼzim qilişni talab qiladi. Benjamen rad etadi, şuning uçun knyaz xizmatkorlariga uni savalab, boğlab qöyişni buyuradi va söngra Benjamendan knyazning dumbasini öpişni talab qiladi. Haqorat qilingan Benjamen toğlarga yaşaşga ketadi. Köp ötmay knyaz Vaxvari çavaqtoş bilan suzib yurgan qoq uni yutib yuboradi, lekin heç bir şifokor uni davolaşni xohlamaydi, çunki knyazning qöpol munosabatidan qörqişadi. Benjamen knyazning huzuriga kelib, suyakni zaharli deb eʼlon qiladi va unga yordam berişga vaʼda beradi, ammo bir şart bilan: bu safar knyazning özi Glontining dumbasini öpişi kerak, şunda ikkovi teng böladi. Qutirgan knyaz xizmatkorlarga Benjamenni öldirişni buyuradi, ammo knyaginya yolvorganidan keyin şartga rozi böladi.

Ertasi kuni butun şahar knyaz Vaxvarining Benjamenning dumbasini öpganini biladi. Knyaz Benjamenning jim turişi evaziga xizmatkorini katta pul bilan yuboradi, lekin u pulni qabul qilişdan boş tortadi. Şu yerda hozir bölgan Avessalom Şalvoviç ğazablanib, Benjamen ustidan şikoyat qiladi va natijada u qarzini tölamagani uçun qamoqqa tuşadi. Biroz vaqt ötgaç, Sofiko va Luka uyni sotib, örmondagi kulbaga köçib ötib, uni qamoqdan qutqarişadi. Kulbada ularning yana bir farzandi tuğiladi.

Benjamen Meriga mehmonga boradi va u yerda Meri leytenant Işxneli bilan birga böladi. Leytenant Sofiko va uning oilasini qattiq sökişni boşlaydi, şu sababli Glonti uni Tsintsadzening uyi balkonidan itarib yuboradi. Qutirgan leytenant Benjamenni duelga çaqiradi. Meridan Benjamen uning homilador ekanini va leytenant Işxnelining bölajak farzandining otasi ekanini biladi.

Ertasi kuni ertalab Benjamen va Luka duel uçun örmonga keladi, u yerda leytenantning ikkinçisi kapitan Gabriadze ularni kutib turadi. U töpponçalarni tekşiradi va Luka bilan gaplaşib, ulardan qaysi birining öqi qattiq bosilişini bilib qöyadi. Şu paytda otda Levan Tsintsadze yetib keladi, Meri uyidan leytenant Işxneli bilan birga qoçganini aytadi va Benjamendan qizini topib qaytarişni iltijo qiladi. Leytenant va Meri Tiflisga poyezdda qoçib, tuğilgan joylarini abadiy tark etişga tayyorlanadi. Poyezd çiptalarini sotib olgaç, vokzal buffetida ular şampan içib ötirgan knyaz Vaxvari bilan töqnaş kelişadi. Işxneli buffetçidan knyazga xizmat qilayotgan paytda navbatsiz ikki şişa seltser suvini söraydi. Bunday nodonlikdan hayratga tuşgan knyaz Vaxvari leytenantning nega unga kerakli hurmat bilan qaramayotganini bilmoqçi böladi. Işxneli knyazni haromi deb ataydi, buning uçun uning yuziga şampan sepiladi. Haqorat qilingan leytenant knyaz Vaxvarini duelga çaqiradi, knyaz esa uni vokzal binosida hamma köz öngida öldiradi. Bu zarbdan Merining vaqtidan oldin tuğiş boşlanadi va tuğiş paytida u vafot etadi.

Biroz vaqt ötgaç, Benjamen qarigan va oğir kasal bölib qolgan Levan Tsintsadze huzuriga keladi. Levan unga yana qança umri qolganini söraydi. Benjamenning javobini olgan Tsintsadze hayotidagi sönggi ziyofatni uyuştirişga qaror qiladi va unga barça döstlarini taklif qiladi. U ölimidan keyin uning uçun motam tutmaslikni söraydi va Benjamenga öz uyini meros qilib qoldiradi. Keyingi qiş Benjamen Meri va leytenant Işxnelining yetim qolgan gödagini öğillikka oladi. U gödak bilan Luka va Sofikonikiga qaytib boradi.