«Ferris Buellerʼs Day Off» (ingl. Ferris Buellerʼs Day Off), şuningdek «Ferris Byullerning dam oliş kuni» nomi bilan ham tanilgan — 1986-yilda rejissyor va ssenariy muallifi Jon Xyuzning amerikalik komediya filmi.
2014-yil dekabrida film AQŞ Milliy reyestriga madaniy, tarixiy yoki estetik ahamiyatga ega deb kiritildi.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Matthew Broderick, Mia Sara, Alan Ruck
3Syujet
Çikago şahri çekkasida, öquv yilining oxirida, yuqori sinf öquvçisi Ferris Byuller kasal bölib körinib, uyda…
Çikago şahri çekkasida, öquv yilining oxirida, yuqori sinf öquvçisi Ferris Byuller kasal bölib körinib, uyda qolişga harakat qiladi. Butun film davomida Ferris «törtinçi devorni buzib» tomoşabinga döstlari haqida gapiradi va turli masalalar böyiça maslahatlar beradi. Ota-onasi uning haqiqatan kasal ekaniga işonadi, singlisi Jini esa bunga işonmaydi. Maktab direktori Edvard Runi Ferrisning doimiy ravişda darsdan qoçayotganiga şubha qiladi va buni isbotlaşga qaror qiladi. Ferris eng yaxşi dösti Kemeron Frayni — u haqiqatan ham kasal emas, faqat ipoxondrik ekanini Ferris biladi, lekin qonuniy ravişda kasallik sababli maktabda yöq — qiz dösti Sloan Piterson ni bobosi vafot etgan bahonasi bilan maktabdan çiqarişga köndiradi. Hiyla muvaffaqiyatli bölişi uçun Ferris Kemeronning otasidan 1961-yilgi qimmatbaho Ferrari 250 GT Spyder California SWB avtomobilini qarzga oladi. Ferris ularni avtomobilda Çikagoning markaziga olib borib, u yerda kunni ötkazmoqçi bölganida, Kemeron xavotirga tuşadi. Ferris avtomobilni asl holatida qaytarib berişga vaʼda beradi.
Uçalasi avtomobilni avtoturargoh xodimlariga topşiradi, ular esa avtomobilni tezda sayr qiliş uçun olib ketadi. Uçovlon şaharni kezadi, jumladan, Çikago sanʼat institutiga, Uillis-tauerga, Çikago tovar birjasiga boradi va Rigli-fild stadionidagi öyinga taşrif buyuradi, u yerda tasodifan Ferrisning otasi bilan uçraşib qolişadi. Kemeron hamon xavotirda, şuning uçun Ferris uni ruhlantirmoqçi böladi va fon Ştyuben kuni şodiyonasiga qöşilib, Uein Nyuton ijro etgan «Danke Sçoen» qöşiğini spontan tarzda kuylaydi, söngra Beatles guruhining «Twist and Şout» qöşiğini ijro etadi, bu esa olomonni hayratga soladi.
Şu orada Runi Ferrisning darsdan qoçganini isbotlaş uçun Byullerlar uyiga kirib oladi va bir neça tuzoqqa tuşadi. Şu vaqtda Jini butun maktab Ferrisni qöllab-quvvatlayotgani sababli ğazablanadi. U darsni qoldirib, uyga qaytadi va aka-uka bilan hisob-kitob qilmoqçi böladi. Jini uylarida Runini körib hayron qoladi va uni bexuş qiladi. U politsiyaga qönğiroq qilganda, Runi huşiga kelib, hovliga çiqib ketadi va tasodifan hamyonini qoldiradi. Politsiyaçilar yetib kelganda, ular Jinining gapiga işonmaydi va uni soxta çaqiruv uçun hibsga oladi. Uni politsiya bölimidan olib ketiş uçun kelişini kutayotganda, u voyaga yetmagan huquqbuzar bilan uçraşadi, u esa Jiniga unçalik xafa bölmaslikni maslahat beradi.
Döstlar Ferrarini avtoturargohdan olib, uyga qaytişadi. Kemeron odometrda köp qöşimça milni körib, dahşatdan qotib qoladi. Kemeronning uyiga qaytib kelgaç, Ferris avtomobilni domkratda kötaradi va odometrni «orqaga aylantiriş» uçun orqa tezlikni yoqadi. Bu işlamaydi, va nihoyat Kemeron öziga keladi hamda hukmron otasiga nisbatan ğazabini çiqaradi. Maşinani takror-takror tepiş natijasida domkrat işdan çiqadi va avtomobil orqaga yurib, pastdagi jarlikka devorni buzib tuşib ketadi. Ferris aybni öz zimmasiga olişni taklif qiladi, lekin Kemeron bu taklifni rad etadi va otasiga qarşi çiqişga qaror qiladi. Şu orada missis Byuller uy sotiş bitimi buzilganidan xafa bölib politsiya bölimiga keladi, lekin Jinini huquqbuzar bilan öpişayotganini körib, yanada ğazablanadi.
Ferris Sloanni uyiga olib qaytadi va ota-onasi istalgan daqiqada uyga qaytişi kerakligini tuşunadi. U atrofda yugurib yurganida, onasini uyga olib ketayotgan Jini uni deyarli urib yuboradi. Jini ukasini foş qiliş uçun tezroq uyga yetişga harakat qiladi. Ferris birinçi bölib uyga yetadi, lekin u yerda Runini topadi. Ona otasiga qiziqning xatti-harakatidan şikoyat qilayotgan paytda Jini uyga bostirib kiradi. Jini Runining Ferrisni tahdid qilayotganini köradi va uni Ferrisni «kasalxonadan» qaytarişda yordam bergani uçun minnatdorçilik bildiradi. U hamyonni Runining uyga kirganining dalili sifatida körsatadi va Runi taslim böladi. Runi Ferrisning itidan qoçayotganda, Ferris ota-onasi uni körgani kelganida ularni kutib oliş uçun yotoqxonasiga şoşiladi. Ferrisning terlagan va qizarib ketganini (yugurişdan) körgan ota-onasi unga yana bir kun uyda qolişni taklif qiladi. Ota-onasi çiqib ketgaç, Ferris tomoşabinlarga eslatadi: «Hayot juda tez ötadi. Agar siz töxtab, vaqti-vaqti bilan atrofga qaramasangiz, uni ötkazib yuborişingiz mumkin».
Titrlar paytida mağlub bölgan Runi maktab avtobusida uyiga ketadi, u yerda öquvçilar uni yana köproq kamsitişadi. Titrlardan keyin hayratlangan Ferris tomoşabinlarga film tugaganini va uyga boriş vaqti kelganini aytadi.
4Rollarda
Metyu Brodrik — Ferris…
Metyu Brodrik — Ferris Byuller
Alan Rak — Kemeron Fray
Mia Sara — Sloan Peterson
Jeffrey Jones — Ed Runi
Jennifer Grey — Jini Byuller
Idi Makklerg — Greys
Del Klouz — ingliz tili öqituvçisi
Charli Şin — Gart Volbek, politsiya bölimidagi yigit
Richard Edson — avtoturargoh xodimi
Kristi Suonson — Simon Edamli, talaba
5Törtinçi devorning buzilişi
Filmda «törtinçi devorni buziş» usuli faol qöllanilgan — boş qahramon muntazam ravişda tomoşabinlarga…

Filmda «törtinçi devorni buziş» usuli faol qöllanilgan — boş qahramon muntazam ravişda tomoşabinlarga murojaat qilib, öz fikr va harakatlarini tuşuntiradi. Yakuniy titrlardan keyingi sahna, unda Byuller kameraga qarab «Youʼre still here? Itʼs over! Go home!» (Hali ham şu yerdamisiz? Hammasi tugadi! Uyga boring!) deydi, «Deadpool» filmida ham yakuniy titrlardan keyin parodiya qilingan. Xuddi şunday usul «The Twilight Zone» serialida ham qöllangan, bu epizodda film ham eslatib ötilgan.
Şuningdek, «Doktor Xaus» serialining 7-mavsumining 17-qismida nomaʼlum bemor özini Feris Byuller deb taniştiradi.
6Mukofotlar va nominatsiyalar
1987 — «Golden Globe» mukofotiga eng yaxşi erkak roli (komediya yoki myuzikl) nominatsiyasi (Metyu…
1987 — «Golden Globe» mukofotiga eng yaxşi erkak roli (komediya yoki myuzikl) nominatsiyasi (Metyu Brodrik).
7Kadrlar
5
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB
5 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Феррис Бьюллер берёт выходной» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.
Mia Saraaktyor