Fullmetal Alçemist: Conqueror of Şamballa (yap. 劇場版 鋼の錬金術師 シャンバラを征く者, Gekijōban Hagane no Renkinjutsuşi: Şanbara o Yuku Mono, «Pölat alkimyogar: Şambala zabt etuvçisi») — 2005-yilda suratga olingan yapon töliq metrajli animatsion film bölib, «Pölat alkimyogar» animatsion seriali davomidir.
Asl syujet muallifi — Hirome Arakava. Mangani «Bones» studiyasi moslaştirgan, u 2003-yil 4-oktabrdan 2004-yil 2-oktabrgaça Yaponiyada namoyiş etilgan 51 qismli animatsion serialni suratga olgan. Xuddi şu studiya tomonidan yaratilgan davom filmi «Fullmetal Alçemist: Conqueror of Şamballa» (Pölat alkimyogar: Şambala zabt etuvçisi) 2005-yil 23-iyuldan Yaponiya kinoteatrlarida namoyiş etilgan.
FMA voqealari alkimiya aniq fan sifatida keng tarqalgan dunyoda bölib ötadi. Alkimiyadagi taraqqiyotdan taşqari, FMA dunyosi texnika jihatidan ham XX asr boşidagi bizning dunyomizdan oldinda, havo kemalari va boşqa oğir texnikadan taşqari.
1Rollarda
2Syujet
Film birodar Elriklar gomunkullar xöjayini Dantega barham bergunga qadar sodir bölgan voqeani körsatişdan…
Film birodar Elriklar gomunkullar xöjayini Dantega barham bergunga qadar sodir bölgan voqeani körsatişdan boşlanadi. Edvard va Alfons fizikaga qiziqib, uran örganib, yadro bombasini yasay olgan, lekin alkimyogar bölişga muvaffaq bölmagan olimni ziyorat qilişadi. Birodarlar bombani Amestris poytaxti Sentralga yetkazişdan boş tortişadi, çunki odamlarga bunday dahşatli qurol kerak emas deb hisoblaşadi. Jang boşlanadi va natijada yadro qurolining ixtiroçisi qalʼasi vayron böladi. Telbalarça ixtiroçi insonni transmutatsiya qilib, uran rudasidan halok bölgan işçilarini tiriltirişga va Elriklar bilan hisob-kitob qilişga qaror qiladi, lekin alkimiyaning buyuk taqiqi bilan töqnaşadi va uni Haqiqat eşiklari yutib yuboradi.
Katta aka Elrik boşqa dunyoda qolganidan keyin ikki yil ötdi. Özining ona dunyosidan farqli ölaroq, bu yerda alkimiya eskirgan hisoblanadi, uning örnida tabiiy fanlar, birinçi navbatda fizika rivojlanmoqda. Avvalgi alkimiyaviy imkoniyatlaridan mahrum bölgan va otasi Hoenxaym yasagan mexanik protezlardan foydalanişga majbur bölgan Ed kiçik ukasini bir kun kelib yana köriş umididan voz keçmadi. U yoş ixtiroçi Alfons Xaydérix bilan döstlaşdi, u Alga öxşaydi. Ular birgalikda uruşdan keyingi Myunxenda yaşaşadi va raketa texnikasi bilan şuğullanişadi. 1923-yil 10-oktabr Edvardning keyingi hayotini özgartirib yubordi. U raketani namoyiş etib uçirişi kerak bölgan yarmarkada Ed tasodifan taroş (sigan) qiz Noani qutqaradi, u taqdirni köra oladi va odamlarning fikrlarini öqiy oladi. Qabiladoşlari uni sotib yuborişgan, ammo qizni sotib olgan odamning fikrlaridan qörqqan qiz qoçib ketadi. Edvard unga yordam beradi va uni Xaydérixning uyiga olib keladi. Ertasi kuni Ed köçada King Bredlini köradi va uning ortidan boradi. Maʼlum bölişiça, u körgan odam gomunkul emas, balki yahudiy kelib çiqişli nemis kinorejissyori Fris Lang ekan. Yerda Elrik tez-tez Amestrisdagi taniş odamlarga juda öxşaş kişilarga duç keladi. Yangi tanişi Edvardni rejissyor yangi film uçun kerak bölgan ajdahoni izlaşda yordamlaşişga köndiradi. Ajdaho, yaʼni gomunkul Hasad Edvardga hujum qiladi, lekin keyin Tule jamiyati aʼzolari tomonidan qölga olinadi. Jamiyat rahbarlari Karl Xausxofer va Ditlinde Ekkart Hoenxaymdan boşqa dunyo mavjudligini bilib, uni afsonaviy Şambala mamlakati deb öylaşadi. Hasad va öğirlangan Hoenxaymdan foydalanib, Edvardning dunyosiga portal oçişga urinişadi.
Şu orada Amestris dunyosida ham ikki yil ötdi. Polkovnik Arçer bilan jangda bir közidan ajralgan Roy Mustang politsiya ofitseri bölib, uzoq qişloqda yolğiz yaşaydi. U alkimiyadan foydalanmaydi, çunki uning aybi bilan qança odam halok bölganini eslaydi. Elrik birodarlarning ustozi Izumi Kyortis ölimidan ikki oy oldin Alfons Elrikka endi örgatadigan narsasi qolmaganini aytgan va vafot etgan. Vaqt ötişi bilan akasiga juda öxşab qolgan Al dunyoni kezadi va Edni topişiga hamon işonadi.
Mayor Aleks Luis Armstrong Lior şahriga kelib, aholiga uni «Şarqning marvaridi» qilişini vaʼda qiladi. Tule jamiyatiga Eşiklarni oçişga muvaffaq bölişadi. Zirhli askarlar eşiklardan ötib halok bölişadi va Liorda zombiga öxşaş jonzotlarga aylanişadi. Alfons Elrik öz ruhining bir qismini kelgan askarlarning baʼzi zirhlariga singdiradi va ularni bosqinçilarga qarşi jangga kirişga majbur qiladi. Şu paytda Sentralda kuçli zilzila yuz beradi. Hujum qaytarildi, lekin portal yana işga tuşib, zirhli ölik askarlarni Yerga qaytarib tortadi. Al ularning ortidan bormoqçi böladi, lekin uni Roza Tomas töxtatadi.
Germaniyada tinçlik yöq, köpçilik Versal sulhidan, yaqinda Rur hududining bosib olinişidan va boşlangan inqirozdan norozi, köp nemislar eski, kuçli va boy Germaniyaning qayta tiklanişini istaydi. Norozilar orasida Tule jamiyati ham bor, unda hozir Alfons Xaydérix işlaydi. Ed professor Xausxofer Tule jamiyatiga aʼzo ekanini bilib oladi. U professorning villasiga kirib boradi va tasodifan Eşiklarni yana oçadi, ölik askarlarni Yerga qaytaradi. Edvard ukasi öz ruhining bir qismini joylaştirgan zirhlarga duç keladi. Ekkart Edning ular bilan hamkorlik qilmasligidan afsuslanadi, lekin Tule jangari guruhi qömondoni Rudolf Gess Noa degan taroş qizdan foydalanişni taklif qiladi. Birodarlarning uçraşuvi qisqa böldi, çunki Alfonsning ruhi öz tanasiga qaytişi kerak edi, ammo u özi haqida va ularning ona dunyosi haqida gapirib ulgurdi. Lang Edvardni Berlinga taklif qiladi, u yerda Xausxofer va uning ğoyalari haqida, şuningdek Tule jamiyatining natsistlar bilan hamkorlik qilayotgani haqida gapirib beradi. Langning sözlariga köra, natsistlar noyabrda töntariş tayyorlamoqda va buning uçun ularga boşqa dunyodan qurol kerak. U Edvardga yadro bombasining suratini körsatadi, Ed esa öz ona dunyosida telbalarça olimda körgan öşa qurolni taniydi. Ed Eşiklarni boşqa heç kim oçmasligini vaʼda qiladi. Şu orada Myunxenda Tule jamiyati Noadan Eşiklarni töğri oçiş yölini aniqlaşda yordam berişni söraydi, buning uçun u Edvard uxlayotganda uning xotiralarini öqiydi.
Al va gomunkul Ğazab Sentral ostidagi yer osti şahriga kelişadi. Lang Edvardni natsistlardan qutqaradi va ikkovlari Xausxoferning villasiga yöl olişadi. Tule jamiyati Eşiklarni yana tezroq oçişga şoşiladi, çunki 8-noyabrgaça ulgurişi kerak, şunda natsistlarga hokimiyatni ağdarişda yordam beradi va Gitlerga özining kerakliligini isbotlaydi. Şu orada Uinri Rokbell va Çeska Alni qidirib yer osti şahriga tuşişadi. Al öz navbatida Eşiklarni oçişga harakat qiladi, şu paytda Ğazabga gomunkul Oçközlik hujum qiladi. Ed Tule jamiyatining yaşirin laboratoriyasiga kirib boradi, u yerda Eşiklar oçilişi kerak. Oçközlik tomonidan qölga olingan Ğazab Aldan ikkovini ham özgartirişni talab qiladi, şunda Eşiklarni oçiş mumkin böladi. Şu bilan birga Hoenxaym Edvardga uyiga qaytiş imkonini beriş uçun Hasadni özgartirib, öz hayotini qurbon qiladi. Eşiklar oçildi.
Eşiklar oldida Ğazab Izumi Kyortisga duç keladi va ular birgalikda boşqa dunyoga jönab ketişadi. Aslida Ğazab ölmagan, balki boşqa dunyoga ötkazilgan va u yerda onasi bilan yaşaşda davom etgan.
Xaydérix Tule jamiyatidan yaşirinça Edni reaktiv samolyot kabinasiga ötqazadi, şunda u Eşiklar orqali uyiga uçib ketişi mumkin böladi va uni işga tuşiradi, şundan söng uni Gess öldiradi. Tule havo kemasi boşqa dunyoga yorib kiradi, u yerda Ekkart alkimiyadan foydalaniş qobiliyatiga ega böladi. Edvard ona dunyosiga qaytib, Al va zirhini yangilagan Uinri bilan uçraşadi. Tule askarlari Sentralga hujum qilişadi. Amestris harbiylari, hatto Armstrong yordamida ham ularni töxtata olmaydi, lekin jangga Roy Mustang kirib, qömondonlikni öz zimmasiga oladi. Yerdan yangi kemalar keladi va Edvard ularni yöq qilişga harakat qiladi. Mustang va Elrik birodarlar Ekkart bilan jangga kirişadi. U Edvardga, Amestrisning alkimiyasi Yer ilmidan kuçliroq ekani uçun öz dunyosini yöq qilişga qaror qilganini tuşuntiradi. U zirhli jangçilariga Edni öldirişni buyuradi, ammo undan oldin Al askarlarning zirhlariga öz ruhining bir qismini joylaştirib, ularni öz nazoratiga oladi. Hujum qaytarildi, Sentral qutqarildi.
Ikki dunyo örtasidagi aloqa qançalik xavfli ekanini tuşungan Edvard Yerdagi Eşiklarni yöq qiliş uçun qaytadi, Alning rejasiga köra esa u Amestrisdagi Eşiklarni yopişi kerak, garçi şundan keyin katta aka Elrik Yerda abadiy qolişi kerak bölsa ham. Şu orada Myunxendagi natsistlar töntarişi muvaffaqiyatsizlikka uçraydi. Ekkart Yerga qaytganda, uni Eşiklardan çiqqan jonzotlarning soyasi qoplagan böladi va uni öz yoldoşlari bu yerda yirtqiç deb öylab öldirişadi. Ed öz ortidan Yerga kiçik ukasi kelganini bilmaydi, unda esa xotirasi qaytib kela boşlagan edi. Xaydérixning dafnidan keyin birodarlar Elriklar Noa bilan birga ketişadi, ular Amestrisdan Yerga olib kelingan yadro bombasini topib yöq qilişni niyat qilişgan. Edvard ukasiga bu dunyoni endi özga dunyo deb hisoblamasligini aytadi.
3Yangi personajlar
Alfons Xaydérix (yap. アルフォンス Arifonsu Haydérihi) — raketa texnikasi bilan şuğullanuvçi yoş nemis ixtiroçisi.…
Alfons Xaydérix (yap. アルフォンス Arifonsu Haydérihi) — raketa texnikasi bilan şuğullanuvçi yoş nemis ixtiroçisi. Edvard Yerga kelganidan keyin unga döstlaşgan va Myunxendagi uyida unga xona bergan. Taşqi körinişi bilan Edvardning kiçik ukasi Alfons Elrikka juda öxşaydi. Xotirjam xarakterga ega va Edning ona dunyosi haqidagi hikoyalarini xohiş bilan tinglaydi, lekin ular haqiqatan ham rostligiga şubha qiladi. Edvardning uyiga qaytiş niyatini qöllab-quvvatlaydi. Oğir öpka kasalligidan azob çekadi va ölişdan oldin şuhrat qozonişni umid qiladi. Siyosatdan uzoq, şu bilan birga Germaniya kuraşni davom ettira olganida uruşni töxtatganini hisoblaydi, mamlakatning kuçayişini istaydi, şuning uçun Tule jamiyatining oçiq maqsadlari unda norozilik uyğotmaydi. Nemislarning irqçi qaraşlarini qabul qilmaydi, taroş qiz Noaga yaxşi munosabatda böladi. Öz hayoti evaziga Edvardga Amestrisga qaytişda yordam beradi.
Ovoz beruvçi aktyor: Syun Oguri
Ditlinde Ekkart (yap. デートリンデ Detorinde Ekkaruto) — Tule jamiyatining rahbari va filmning asosiy antagonisti. Uning prototipi real siyosatçi va Tule jamiyati aʼzosi Ditrix Ekkart. Ambitsiyali yoş ayol bölib, Edvardning dunyosiga eşik oçişni xohlaydi, çunki uni afsonaviy «Şambala» mamlakati deb hisoblaydi va uni egallab, butun dunyoni boşqariş mumkin deb öylaydi. Ekkart Amestrisning bilimi va qurolidan foydalanib, dunyoni egallaşi mumkin deb hisoblaydi. Tule jamiyatining boşqa aʼzolaridan farqli ölaroq, u Gitlerni faqat sözda qöllab-quvvatlaydi va kelajakda uni ağdarmoqçi. Eşiklardan ötgaç, alkimiyadan foydalaniş qobiliyatiga ega böladi. Ammo boşqa dunyoda qolib, Amestris alkimiyasi Yer ilmidan kuçliroq ekanini hal qiladi va mahalliy alkimyogarlar uning ona dunyosini egallab olişidan qörqib, «yirtqiçlar» dunyosini yöq qilişga qaror qiladi. Ekkart öz dunyosiga qaytganda, uni Eşiklardan çiqqan jonzotlarning soyasi qoplagan böladi va uni yirtqiç deb öylagan, Maes Xyuzga öxşaş körinişli natsist politsiyaçi otib öldiradi (Maes Xyuz — mangadagi personaj).
Ovoz beruvçi aktrisa: Kazuko Kato
Noa — taroş yoş qiz, taqdirni köra oladi va odamlarning fikrlarini öqiy oladi. Taşqi körinişi bilan mangadagi Roza Tomasga juda öxşaydi. Qabiladoşlari uni Tule jamiyati odamlariga sotişgan, lekin sotib olgan odamning fikrlaridan qörqqan qiz qoçib ketadi. Qoçişda unga Edvard Elrik yordam beradi va keyin uni Xaydérixning uyiga olib keladi. Noaga Germaniyada yaşaş qiyin, u yerda köplab nemislar barça taroş odamlarni öğri deb hisoblab, unga tez-tez kamsitiş va hujumlarga duç keladi. Şu bilan birga u Edvardning ona dunyosi haqidagi xotiralarini öqigan va ular bilan töliq maftun bölgan, Amestrisni irqçilardan qörqmasdan yaşaş mumkin bölgan ideal dunya deb tasavvur qiladi. Şuning uçun Tule jamiyati odamlari unga murojaat qilganda, u ularga boşqa dunyoga portal oçişda yordam berişga rozi böladi, u yerga özi ham ketişi mumkin deb umid qiladi. Buning uçun Edvard uxlayotganda uning xotiralarini öqiydi, jumladan, u Eşiklarni qanday oçganini ham. Film oxirida u Elrik birodarlar bilan sayohatga çiqadi.
Ovoz beruvçi aktrisa: Miyu Savai
Filmda birodar Elriklardan taşqari asl manga va animatsiyadagi boşqa personajlar ham uçraydi. Ular orasida birodarlarning otasi Hoenxaym, ularning dösti Uinri Rokbell, uning buvisi Pinako Rokbell, Elriklarning sobiq boşliği Roy Mustang, uning qöl ostidagilari Aleks Luis Armstrong, Riza Xoukay, Vatto Farman, Xaymans Breda, Jan Havok va Kayn Fyuri, gomunkullar Oçközlik, Hasad va Ğazab, kutubxonaçi Çeska va qiz Layla, şuningdek Roa va Dolçeto egizaklari bor. Baʼzi personajlarning XX asr Germaniya tarixidagi prototiplari bor. Ditlinde Ekkart (prototipi Ditrix Ekkart) bilan birga, bu yerda Tule jamiyatining rahbarlaridan biri Karl Xausxofer, jamiyat jangari guruhi qömondoni Rudolf Gess, kinorejissyor Fris Lang, natsistlar yetakçisi Adolf Gitler ham bor.
4Kadrlar
5
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB
5 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Fullmetal Alchemist: Conqueror of Shamballa» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.