«Poznavaya belyy svet» (Dunyoni biliş) — Kira Muratovaning sovet badiiy filmi. U 1978-yilda, Muratova oddiy körinişda etti yil işlamay qolganidan keyin suratga olingan. Bu tanaffus uning oldingi filmi «Dolgie provody»ning Odessa kinostudiyasida taqiqlanişi bilan boğliq edi. Film «Lenfilm» studiyasida suratga olindi, Muratova öşa paytda şu yerda işlardi.
1Rollarda
Lyudmila Gurchenko, Viktor Aristov, Nina Ruslanova
Kira Muratovarejissyor
Lyudmila GurchenkoaktyorVAViktor AristovaktyorNRNina RuslanovaaktyorLSLeonid Sergeyevich PopovaktyorAZAleksei ZharkovaktyorKira Muratovassenariy muallifi
Valentyn Sylvestrovkompozitor2Syujet
Yuk maşinasi haydovçisi Mixail, yaqinda zavod qurilişiga kelgan, loyga botib qolgan yengil maşinani tortib…
Yuk maşinasi haydovçisi Mixail, yaqinda zavod qurilişiga kelgan, loyga botib qolgan yengil maşinani tortib çiqaradi va Lyuba hamda uning dösti Nikolay bilan tanişadi. U ularni «komsomol töyi»ga olib boradi. Bu yerda bir neçta juftlik nikohdan ötmoqda, Lyuba esa tabrik sözini aytadi. Asta-sekin Mixail Lyuba bilan yaqinlaşadi, bu esa Nikolayning hasadini qözğatadi. Nikolay Lyubaning faqat unga tegişli bölişi kerak deb hisoblaydi.
Şu orada qurilişdagi hayot öz yönalişida davom etadi. Lyuba ştukatur bölib işlaydi. Uning döstlari unga yo Mixailga, yo Nikolayga turmuşga çiqişni maslahat berişadi. Ish tugagaç, qoronğida Mixail baʼzan Lyubani olib ketiş uçun keladi. Lyuba esa döstlari bilan vagonçada yaşaydi. Ular maşina kabinasida suhbatlaşişadi. Mixail Lyubani qaytarib kelganida, ularni Nikolay oçiqça noroziligi bilan kutib oladi. Bir keça Mixail yölda töxtab qolgan notaniş ayolning motorini tuzatişga yordam beradi. Lyuba esa ayol taşlab yuborgan muhabbat xatini topib öqiydi.
Zavod qurilib bitadi, yiğilişda quvnoq nutqlar aytiladi. Qurilişçilarga yangi köp xonadonli uy beriladi. Ular köçib ötişga tayyorlanadi. Mixail soçini oldirib, kostyum kiyib, gul kötarib, boşqalar bilan birga narsalarini uy yonida joylaştirgan Lyubaga kelib, unga taklif qiladi. U tezroq ZAGSga borib ariza berişni maslahat beradi, çunki u yerda navbat katta. Nikolay ketayotib, oxirida toş otib, Mixail va Lyuba özlariga qarab turgan oynani sindiradi.
3Rollarda
Sergey Popov —…
Sergey Popov — Mixail
Nina Ruslanova — Lyuba
Aleksey Jarkov — Nikolay
Natalya Leble — Galya
Lena Şelgunova — Zoya
Natasha Şelgunova — Vera
Lyudmila Gurçenko — notaniş ayol
Vladimir Pojidayev — Timofeiç
Viktor Aristov — dramkruzhok rahbari
Vladimir Dyatlov — Nikolayning hamrohi
Yuriy Solovyov — mitingdagi quriliş muhandisi
Aleksandr Susnin — mitingdagi quriliş muhandisi
4Suratga oliş
Film Muratovaning «Lenfilm»dagi yagona ishi böldi. Bu tajriba haqida u şunday esga…
Film Muratovaning «Lenfilm»dagi yagona ishi böldi. Bu tajriba haqida u şunday esga olgan:
«Bir marta Leningradda böldim (…) Mahalliy ruxsat olgan kunlarimdan birida. Dastlab menga şunday tuyuldi: «Oh, bu yerdagilar qanday ziyoli!» Haqiqatan ham, hamma töğri rus tilida gaplaşardi, odobli va muomalali edi, lekin ular menga öşa daʼvolarini aytişardi: «Nega axlat qutilarini körsatasiz?!», «Nega qahramoningizning labi şunçalik qattiq böyalgan!?»… Esimda, «Lenfilm»da ötirardik, meni biri, ikkinçisi, uçinçisi tanqid qilardi… «Kira, buni qiliş kerak…» Men esa birdan qiçqirib yubordim! Şunçaki begona ovozda baqirdim: «Endi sizlarga kinoyimni körsatmayman!»»
Bu filmda birinçi marta Muratova bilan rol öynagan va keyin uning doimiy aktyorlaridan biriga aylangan Leonid Popov, titrdagi xato tufayli şu filmdan keyin Sergey Popov nomi bilan tanilib qoldi.
5Kadrlar
5
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB
5 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Познавая белый свет» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.