Happy Death Day — amerikalik qora komediyali sleşer, rejissyor Christopher Landon, ssenariy muallifi Scott Lobdell. Boş rollarda Jessica Rothe va Israel Broussard iştirok etgan. Prodyuser Jason Blum bölib, u öz kompaniyasi Blumhouse Productions orqali işlagan. Film kollej talabasi Triş Gelbman haqida bölib, u tuğilgan keçasida öldiriladi, lekin öşa kunni qayta boşdan keçira boşlaydi va şundan keyin qotilni topib, öz ölimining oldini olişga qaror qiladi.
Premyera 2017-yil 7-dekabrda Rossiyada, 13-dekabrda esa AQŞda bölib ötdi. Tarqatuvçisi — Universal Pictures kinokompaniyasi. Film tanqidçilardan aralaş baho oldi, butun dunyo böyiça 4,8 million dollar byudjet bilan 125 million dollar yiğdi va şu nomdagi franşizaning asosini qöydi. Davomi, «Happy Death Day 2U», 2019-yil 13-fevralda çiqdi.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Jessica Rothe, Israel Broussard, Ruby Modine
3Syujet
Triş — yoşlik havosida yaşaydigan, bir neça yil avval onasidan ayrilgan va otasi bilan munosabatlari buzilgan…
Triş — yoşlik havosida yaşaydigan, bir neça yil avval onasidan ayrilgan va otasi bilan munosabatlari buzilgan qiz. U öqiydi, yotoqxonada yaşaydi, na haqiqiy dösti bor, na doimiy yigiti. 18-sentabr kuni, tuğilgan kunida ertalab u kam taniş kurs örtoğining xonasida uyğonadi. Bu yigit özini Carter deb taniştirgan. Triş telefoniga, otasi qönğiroq qilayotganiga eʼtibor bermay, çiqib ketadi. Uni tabriklagan yagona odam — yotoqxonadagi xonadoşi Lori. Triş Lori pişirgan keksni taşlab yuboradi va uçraşuvga yöl oladi — uning sevgilisi, uylangan şifokor va öqituvçi Gregory Butler bilan. Keçqurun, Trişning tuğilgan kuni munosabati bilan ötkaziladigan ziyofatga ketayotganda, uni çaqaloq niqobidagi nomaʼlum odam uçraydi va piçoq bilan uradi.
Triş töşakda uyğonadi, mavjud bölmagan yara oğriğini his qiladi va soat yana 9:01 ekanini, 18-sentabr ekanini, telefon jiringlayotganini va u yana Carterning xonasida ekanini köradi. Triş yotoqxonadan çiqib, «avvalgi» ertalabdagi voqealarning hammasi takrorlanayotganiga işonç hosil qiladi. Ziyofatga u boşqa yöldan boradi, yetib boradi, lekin u yerda yana niqobli notaniş odam uni öldiradi. Yana öşa ertalabda, öşa joyda uyğonib, Triş Lorига nima bölayotganini aytişga urinadi, lekin u işonmaydi va faqat dam olişni maslahat beradi. Triş heç qayerga bormaslikka va xonasida özini qamab olişga qaror qiladi, lekin qotil baribir uni topadi.
Qiz özi vaqt halqasiga tuşib qolganini anglaydi, u esa ölim paytida yopiladi. Yana bir uyğonişdan keyin u voqeani Carterga aytib beradi. Carter voqealar ketma-ketligini bilişdan foydalanib, qotilni aniqlaş, öz ölimining oldini oliş va şu bilan aylanişni töxtatiş kerakligini maslahat beradi. Bir neça aylaniş davomida u ölimini istaşi mumkin deb hisoblagan barça odamlarni tekşiradi va ularning heç biri qotil emasligiga işonç hosil qiladi. Şu vaqt içida u atrofdagilar haqida köp narsani biladi va özi qanday dahşatli odam bölganini tuşunadi. U öziga, hayotga bölgan munosabatini özgartiradi va Carterga oşiq böladi.
Navbatdagi ölimdan keyin — bu safar beysbol tayoqçasi zarbasidan — Triş ertalab uyğonib, huşini yöqotadi va kasalxonaga tuşadi. U yerda Butler unda köplab ölimga olib keladigan jarohatlar izlari borligini aytadi. Şubhasiz, takroriy ölimlar izsiz ötmaydi va hayotlar zahirasi çeksiz emas; muammoni, keç bölmasdan turib, hal qiliş kerak. Kasalxonaning özida Trişga yana maniyak hujum qiladi, lekin u öldirilgan şifokor-sevgilisining maşinasida qoçişga muvaffaq böladi. Keyin qotil uni quvib yetadi, politsiya ofitserini öldiradi va qiz bilan birga politsiya maşinasini portlatib yuboradi.
Teleyangiliklardan Triş bilib oladiki, bir neça ayolni öldirişda ayblanayotgan maniyak Tombs kampus qoşidagi kasalxonada qöriqlanmoqda. U har safar yaqin atrofda uni körganini eslaydi. Hamma narsa Tombsning qizni taʼqib qilayotganini körsatadi. Triş Tombsni töxtatiş uçun kasalxonaga şoşiladi, lekin keç qoladi: u allaqaçon ozod bölib, qöriqçini öldirgan. Maniyak nihoyat niqobini yeçib, qizga yuzini körsatadi va jilmayadi. Jangga Carter aralaşib, Trişni qutqaradi, Tombs esa uning böynini sindiradi. Qiz duşmanni tugatişi kerak, lekin u anglaydiki, agar hozir aylanişni uzsa, Carter ölik bölib qoladi, şuning uçun öz joniga qasd qiladi. Keyingi safar u öşa kun davomida öziga boğliq bölgan hamma narsani tuzatişga harakat qiladi: Timni ruhlantiradi, otasi va Lori oldida uzr söraydi, Butler bilan munosabatlarini uzadi, Carterni öpadi, kasalxonadagi qöriqçini qutqaradi, Tombs bilan yuzma-yuz uçraşadi va uni öldiradi. Keçqurun u Carter bilan birga tuğilgan kunini ramziy ravişda nişonlaydi va Lori pişirgan keksni yeydi.
Trişning dahşatiga, ertasi kuni hamma narsa yana takrorlanadi. Lori navbatdagi safar unga keksni berganida, Triş birdan eslaydi: oldingi aylanişda u heç qaçon qilmagan işni qilgan — şirinlikni yegan. U taxmin qiladiki, kekс zaharlangan va haqiqiy qotil aynan Lori: zaharlaş rejasi muvaffaqiyatsiz tugagaç, u Tombsni ozod qilgan, uning uslubiga taqlid qilib, xonadoşini öldirmoqçi bölgan. Triş Lorини ayblaydi, Lori keksni ekspertizaga politsiyaga topşiriş bilan tahdid qilingaç, Butlerga oşiq ekanini va raqibini yöq qilmoqçi bölganini tan oladi, söng yaşirmasdan qizga hujum qiladi. Triş özini himoya qilib, Lorини özining zaharlangan keksi bilan majburlab ovqatlantiradi va xonadoşini derazadan itarib yuboradi.
Kafeda ötirgan Triş va Carter yuz bergan voqealarni muhokama qiladi; maʼlum bölişiça, Triş heç qaçon «Groundhog Day» filmini körmagan. Ertasi kuni ertalab Triş yana Carterning töşagida uyğonadi, göyo aylaniş qaytadan boşlangandek, lekin bu Carterning sozlagan hazili bölib çiqadi: aylaniş nihoyat uzildi, haqiqiy keyingi kun boşlandi va qahramonlar öpişadi.
4Rollarda
Jessica Rothe — Theresa «Triş»…
Jessica Rothe — Theresa «Triş» Gelbman
Israel Broussard — Carter Davis
Rachel Matthews — Danielle
Ruby Modine — Lori Spengler
Phi Vu — Ryan
Charles Aitken — Gregory Butler
Laura Clifton — Stephanie Butler
Jason Bale — David Gelbman
Missy Yager — Julie Gelbman
Rob Mello — Joseph Tombs
Caleb Spillards — Tim Bauer
Blayne Kern — Nick Sims
5Işlab çiqarişgaça bölgan bosqiç
Dastlab «Half Death» deb nomlangan film ssenariy muallifi Scott Lobdell yaratgan asl syujetga asoslangan.…

Dastlab «Half Death» deb nomlangan film ssenariy muallifi Scott Lobdell yaratgan asl syujetga asoslangan. 2007-yil iyun oyida maʼlum qilinganidek, uni Michael Bay va Rogue Pictures prodyuser qilişi, rejissyori esa Antti Jokinen bölişi kerak edi. Christopher Landon Lobdellning asl ssenariysini qayta yoziş uçun yollangan. Landon şunday degan: «Film işlab çiqarişgaça bölgan bosqiçda men keldim va menga filmning konsepsiyasi yoqdi. Menga vaqt halqasiga tuşib qolgan va öz qotilligini oçişi kerak bölgan qiz ğoyasi yoqdi». Loyiha yillar ötgaç, asl prodyuser Angela Mancuso Landon bilan tuşlik qilib, uni esga olganidan keyingina qayta tiklandi. Landon ssenariyni Blumhouse Productions kompaniyasidan Jason Blumga yuborişga qaror qildi; u bilan «Paranormal Activity» davomlari ustida işlagan edi. Blum ssenariyni maʼqulladi va Universal yaşil çiroq yoqdi. Blumhouse loyihani 2016-yil 11-oktabrda eʼlon qildi: rejissyor Landon böldi, Jessica Rothe esa boş rolni oldi. 2016-yil 8-noyabrda maʼlum qilindiki, Rothe va Israel Broussard bilan birga aktyorlar tarkibiga Ruby Modine, Charles Aitken va Rachel Matthews qöşildi. 2017-yil iyun oyida film «Happy Death Day» deb qayta nomlandi.
Niqob Tony Gardner tomonidan yaratilgan va ikki ehtimoliy konsepsiyadan biri sifatida tanlangan. Landon tuşuntirdi: «Işlab çiqarişgaça bölgan davrda… Men birinçi öğlimni kutayotgan edim. Bolalar faqat miyamda bölganmi yoki ongsiz ravişda ota bölişdan qörqqanmanmi, bilmayman, lekin bu bola obrazi boşimda suzib yurardi. Tony bizga çöçqa niqobini ham yasab bergan edi, lekin ofisda bolalar niqobini kiyib yurganimda hamkasbimni qörqitib yubordim va öyladik… ha. Bu mos keladi». Landon filmga taʼsir qilgan manbalar qatorida «Scream», «Halloween» va «Groundhog Day» hamda 1980-yillardagi «Sixteen Candles» va «Back to the Future» kabi komediyalarni ham sanab ötdi, çunki u «quvnoq, ahmoqona qörqinçli film» suratga olişni maqsad qilgan edi. Şuningdek, u «Groundhog Day»dagi boş qahramon şaxsiy ösişiga taqlid qilişni, «ijtimoiy tarmoqlar davri va bolalar bir-biriga qiladigan barça yomon narsalar»ga izoh beriş uçun maqsad qilgan.
6Ssenariy
Komiks yozuvçisi Scott Lobdell sleşer janri klişelari bilan öynaşni xohlaganini aytdi, çunki, uning sözlariga…

Komiks yozuvçisi Scott Lobdell sleşer janri klişelari bilan öynaşni xohlaganini aytdi, çunki, uning sözlariga köra, «har bir sleşer yomon qizning öldirilişi bilan boşlanadi, yaxşi qiz esa oxirigaça yaşaydi. Men esa öyladim: „Yomon va yaxşi qizni bir odamga qanday qilib aylantiriş mumkin?“». Dastlabki qoralamada Lori va doktor Butler qotil edi. Landon şunday dedi: «Ular Trişni birgalikda öldiradigan aqldan ozgan juftlik edi. Oxir-oqibat bu men uçun işlamadi. Men Gregory şubhali şaxs böliş uçun ajoyib imkoniyat deb öyladim. Uni qotil qiliş menga yordam bermadi. Bu men haqiqatan ham qilmoqçi bölgan özgariş edi». Bundan taşqari, dastlabki qoralamada tuğilgan kun va romantika bölmagan, bularning hammasini Landon Trişni insoniylaştiriş uçun qöşgan. Landon boş qahramonning ismini Theresadan Trişga qisqartirişga qaror qildi; bu ism ham uning xarakter yoyini ifodalaydi, çunki «daraxtlar ösişi kerak va siz bu şaxsning bir odamdan boşqasiga ötişini körasiz».
7Suratga oliş
Suratga oliş New Orleansdagi va Luiziana ştatidagi Loyola universitetida 5 hafta davom etdi. Trişning ölimdan…
Suratga oliş New Orleansdagi va Luiziana ştatidagi Loyola universitetida 5 hafta davom etdi. Trişning ölimdan keyin Carterning töşagida uyğoniş sahnasi ikki kun davomida suratga olindi. Triş Lorini derazadan itarib yuborgandan keyingi sahna ayollar bilan işlaş uyida suratga olinişi kerak edi, lekin u yerda suratga oliş ruxsati tugagani sababli joy Los-Anjelesdagi ovqatlaniş şoxobçasiga almaştirildi.
8Asl yakun
Asl yakunda Triş Lori bilan uçraşuvdan keyin kasalxonaga olib kelinadi. Şifokor jarohatlari darajasi tufayli…

Asl yakunda Triş Lori bilan uçraşuvdan keyin kasalxonaga olib kelinadi. Şifokor jarohatlari darajasi tufayli kamida bir kun oğriqqa qarşi dorilardan uzoqroq turişni tayinlaydi. U ketgaç, hamşira kelib, Trişga oğriq uçun nimadir berişini aytadi. Triş hamşiraga şifokor buyruqlari haqida xabar beradi. Hamşira Butlerning xotini Stephanie bölib çiqadi, u bu oğriq uçun ekanini aytadi. Söng u eriga ketgan romani uçun qasos olib, Trişni öldiradi.
Bu yakun filmning test-tomoşalarida körsatildi va tomoşabinlar tomonidan salbiy qabul qilindi, şu sababli yangi yakun yaratildi. Landon, şuningdek, dastlabki qoralamada Lori va doktor Butler qotil bölganini aytdi, bu esa zaharlangan kekс ğoyasiga ilhom berdi.
9Huquqiy masalalar
New Orleansda sodir böladigan va Loyola universiteti New Orleans kampusida suratga olingan filmda qotil…
New Orleansda sodir böladigan va Loyola universiteti New Orleans kampusida suratga olingan filmda qotil deyarli «King Cake Baby» bilan bir xil niqob kiyadi. Bu New Orleans Pelicans basketbol jamoasining rasmiy maskoti bölib, uning yaratuvçisi Jonson Bertiçelli Universal Pictures va Blumhouse kompaniyalariga mualliflik huquqini buzgani uçun sud qilgan va filmdan olingan foydaning yarmini talab qilgan. Kelişuv 2021-yilda erişildi.
10Musiqa
Filmga musiqani Bear McCreary yozgan. Qörqinç va komediya uyğunligini aks ettirib, McCreary şunday dedi: u…

Filmga musiqani Bear McCreary yozgan. Qörqinç va komediya uyğunligini aks ettirib, McCreary şunday dedi: u «ikki tomonlama şizofrenik şaxs» kerak deb hisoblaydi, bir çetida beğam komediya musiqasi, ikkinçi çetida haqiqatan dahşatli tovuş manzaralari bölişi kerak. Bu yondaşuv ikkita asosiy leytmotiv bilan taʼkidlanadi: Triş uçun energik mavzu, zamonaviy pop musiqasini eslatadi, va qotil uçun yana bir mavzu, u McCreary qizi Sonatina ijro etgan buzilgan vokaldan iborat. Perkussiya asosan kollej baraban liniyalaridan sempl qilingan, talabalar muhitini uyğotiş uçun. Treylerda Trişning mavzusi sifatida 50 Centʼning «In Da Club» qöşiği işlatilgan; Landon filmga bu kompozitsiyani işlatişga pul yetmasligini aytdi, lekin baribir Andrea von Foersterʼning «Busy Day Birthday» qöşiğini afzal körgan edi.
11Kassa yiğimlari
Film AQŞ va Kanadada 55,7 million dollar, boşqa hududlarda 69,8 million dollar yiğdi; umumiy summa 125,5…

Film AQŞ va Kanadada 55,7 million dollar, boşqa hududlarda 69,8 million dollar yiğdi; umumiy summa 125,5 million dollar bölib, byudjeti 4,8 million dollar edi.
AQŞ va Kanadada film «Marshall», «The Foreigner» va «Professor Marston and the Wonder Women» filmlari bilan bir vaqtda çiqdi va birinçi hafta oxirida 3130 kinoteatrda 15–20 million dollar yiğişi prognoz qilingan edi. U 2450 kinoteatrda payşanba kungi keçki oldindan körişlardan 1 million dollar va birinçi kunida 11,6 million dollar yiğdi, bu esa prognozlarni 26 million dollarga kötardi. U 26 million dollar yiğdi va bu Blumhouse Productions kompaniyasining 2017-yildagi uçinçi filmi böldi (ayni şunday qilgan «Split» va «Get Out» dan keyin), u şunday natijaga erişdi. Ikkinçi hafta oxirida yiğim 64% ga tuşib, 9,4 million dollarni taşkil etdi va u «Boo 2! A Madea Halloween» va «Geostorm» dan keyin uçinçi örinni egalladi.
12Tanqidçilar fikri
Rotten Tomatoes agregatori maʼlumotlariga köra, 157 ta şarhning 71% i ijobiy bölib, örtaça baho 10 balldan 6…

Rotten Tomatoes agregatori maʼlumotlariga köra, 157 ta şarhning 71% i ijobiy bölib, örtaça baho 10 balldan 6 ball. Sayt tanqidçilar fikrini şunday umumlaştiradi: «„Happy Death Day“ sleşer qoidalariga qora-komik fantastik buriliş qöşadi va Jessica Rotheʼning yorqin öyini bilan qöşimça afzallikka ega». Metacriticʼda film 26 ta şarh asosida 100 balldan 58 ball olgan, bu «aralaş yoki örtaça» şarhlarni körsatadi. CinemaScore söroviga köra tomoşabinlar filmga A+ dan F gaça şkala böyiça B bahosini berişdi, PostTrak esa tomoşabinlarning 52% i filmni «aniq tavsiya qilganini» aytdi.
Tanqidçilar qayd etişdiki, film janrlarni birlaştirişga maqtovga sazovor urinişlar qilgan, jumladan romantik komediya, qörqinç va kampus satirasini, lekin yakuniy natijalar noaniq bölgan. Screen Rantʼdan Chris Agar şunday dedi: «qiziqarli, garçi ahmoqona bölsa-da, janr klişelarini aralaştiriş… ikki tomonlama qiliçda tugaydi». RelishMix esa tomoşabinlar uni «„Groundhog Day“ va „Scream“ uçraşuvi» deb taʼriflaganini maʼlum qildi.
13Videoga çiqiş
2018-yil 2-yanvarda film raqamli formatda, 16-yanvarda esa DVD va Blu-rayʼda çiqarildi. Şout! Factory…
2018-yil 2-yanvarda film raqamli formatda, 16-yanvarda esa DVD va Blu-rayʼda çiqarildi. Şout! Factory 2022-yil 31-mayda ikki filmlik töplamni 4K Ultra HD Blu-rayʼda çiqardi. Relizlarga Landon va Rothe iştirokidagi şarhli yangi audio trek kiritilgan.
14Boşqa media
2019-yil 26-fevralda Blumhouse Books naşriyoti Aaron Hartzler yozgan novellizatsiyani çiqardi, u «Happy Death…
2019-yil 26-fevralda Blumhouse Books naşriyoti Aaron Hartzler yozgan novellizatsiyani çiqardi, u «Happy Death Day va Happy Death Day 2U» deb nomlangan va ikkinçi film çiqişi bilan bir vaqtga töğri keldi.
15Davomi
Rejissyor Christopher Landon davomi haqida gapirdi, u asosan Triş nima uçun vaqt halqasiga tuşib qolganiga…
Rejissyor Christopher Landon davomi haqida gapirdi, u asosan Triş nima uçun vaqt halqasiga tuşib qolganiga bağişlangan. Jessica Rothe, köpçilik qörqinç davomlari asl filmni takrorlasa-da, Landonning qadami filmni «Back to the Future» tipidagi janr filmiga kötarişini aytdi: davom töxtagan joydan boşlanadi, birinçi filmda tuşuntirilmagan köp narsalarni tuşuntiradi va hamma narsani kötaradi.
Davom rasman eʼlon qilindi, suratga oliş 2018-yil 10-mayga rejalaştirildi. Asl aktyorlarning köpçiligi qaytdi, jumladan Rothe, Modine, Broussard va Matthews. Bundan taşqari, Suraj Şarma va Sarah Yarkin tanlandi. Davom «Happy Death Day 2U» nomi bilan 2019-yil 13-fevralda çiqdi.
Matn: maqola tarjimasi «Счастливого дня смерти» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.