Hereditary

Filmning reklama kampaniyasi davomida rejissyor va ssenariy muallifi Ari Aster bu qörqinçli film emas, balki «dahşatga aylanadigan fojia» ekanini aytgan. Asterning sözlariga köra, uni film suratga olişda taʼsirlantirgan filmlar «Rozmari farzandi», «Şivirlaşlar va qiçqiriqlar», «Endi qarama», «Kerri», «Oddiy odamlar» bölgan. Ari Aster 12 yoşida ota-onasining suhbatini eşitib qolgan, unda otasi onasiga Piter Grinueyning «Oşpaz, öğri, uning xotini va uning oşiği» filmi unga qanday taʼsir qilgani haqida gapirgan. Aster videoprokatdan filmning kassetasini öğirlab, tomoşa qilgan. «Kinoning sunʼiyligi meni hayratga soldi — operatorlik işidan tortib kostyumlargaça. Oxir-oqibat Grinueyning insoniyatga bölgan oçiq nafratini kördim», — deb keyinroq tan olgan.

Ari Aster bir neça yil davomida filmga prodyuserlar topa olmagan va öziga mos suratga oliş guruhini yiğa olmagan. Filmni suratga oliş 2017-yil fevralida Yuta ştatida boşlangan. Sanʼat rahbari Grace Yun aytişiça, Ari Aster uni filmga olgan, çunki uning «Men — boşlaniş» («I Origins») va «Birinçi islohotçi çerkov» («First Reformed») filmlarida tajribasi bölgan va ular qörqinçli filmlar emas edi. Asterga filmi qörqinçli janrning odatiy vakili kabi körinmasligi muhim edi.

Grexemlar oilasi uyining va daraxt uyining taşqi körinişi Solt-Leyk-Sitida suratga olingan, barça interyerlar (jumladan daraxt uyining ikkala versiyasi ham) maxsus sahnada noldan qurilgan. Bu kerakli paytlarda devorlarni olib taşlab, kukla uyi taassurotini yaratiş uçun ança katta masofadan suratga oliş imkonini bergan. Uy dekoratsiyasini yaratiş rejissyorning aniq nazorati ostida Grace Yun tomonidan amalga oşirilgan.

Filmning dastlabki versiyasi uç soat davom etgan, ammo tarqatuvçi filmni qisqartirişni talab qilgan. Öttiz sahna kesib taşlangan. Asterning sözlariga köra, film dastlabki ğoyasini saqlab qolgan va montaj paytida heç narsa muhimini yöqotmagan. Rejissyor versiyasi DVD va BluRayda çiqarilmaydi.

Film birinçi marta 2018-yil 21-yanvarda «Sundance» festivalida namoyiş etilgan. Şundan söng filmga tanqidçilardan quvonçli şarhlar paydo böldi, masalan, Thrillist yozgan: «Zaldagi qiçqiriqlar ekrandagi voqealar kabi qörqinçli edi», Vanity Fair esa filmni «Sundanceʼdagi dahşatli sensatsiya» deb atagan. Filmning rasmiy treyleri 2018-yil 30-yanvarda çiqqan.

Avstraliyaning Innalu şahri çetidagi Event Cinemas kinoteatrida «Quyon Piter» bolalar filmi seansi boşlanişidan oldin «Reinkarnatsiya» treyleri körsatilgan. Zalda 40 nafar bola bölgan, ularning ota-onalari kinomexanikdan treylerni töxtatişni söragan.

AQŞda filmning rasmiy prokatçisi A24 kompaniyasi bölgan, Rossiyada esa — «Paradiz». 2018-yil 3-martda maʼlum böldiki, filmning rus lokalizatsiyasida u «Reinkarnatsiya» nomi bilan çiqadi. Keng prokatga film 2018-yil 7-iyunda çiqdi.

«Reinkarnatsiya» 2964 ta ekranda prokatga çiqdi va mustaqil distribyutor A24 relizlari orasida eng yaxşi start körsatdi; oldin bu borada eng muvaffaqiyatli film Robert Eggersning «Jodugar» filmi edi. Prokatning birinçi haftasi yakunlariga köra, film AQŞ box-ofisida «Deadpool 2» (14,1 million dollar), «Xon Solo. Yulduzli uruşlar: Hikoyalar» (15,7 million dollar) va «Oceanʼs 8» (41,6 million dollar) filmlaridan keyin törtinçi örinni egalladi. Rossiyada prokatning birinçi haftasida film 24,8 million rubl yiğdi.

«Reinkarnatsiya» tanqidçilarning keng eʼtirofiga sazovor böldi. Rotten Tomatoes şarhlar agregatori filmga 358 ta şarh asosida 89 % reyting berdi, örtaça bali 8,3/10. Metacritic şarhlar agregatori 49 ta şarh asosida filmga mumkin bölgan 100 baldan 87 ball berdi. Cinemascore sörovlariga köra, tomoşabinlar filmni A+ dan F gaça bölgan şkalada örtaça D+ bilan baholaşdi. Deyarli barça tanqidçilar filmning zimdan, bosimli atmosferasi va Tony Collettening ajoyib aktyorlik öyini, ehtimol uning karyerasidagi eng yaxşisi haqida bir fikrda bölişdi. Köpçilik filmni «Iblis çaqiruvi», «Rozmari farzandi» va «Jodugar» kabi filmlar bilan soliştirdi. «Time Out New York» haftaligi «bu yangi avlodning „Iblis çaqiruvi“si» deb yozdi.

HorrorZone.ru sayti şarhlovçisi filmning syujetida qadimgi yunon afsonasi Gerakl bilan maʼlum öxşaşlik borligini payqadi: «Taqdir belgilariga eʼtibor bermagan mağrur Geraklni eslatar ekan, rejissyor ekranda sodir bölayotgan hamma narsa qadimgi yunon fojiasi ekanini va uning qahramonlari yuqori kuçlarning sirli va şafqatsiz öyinlaridagi irodasiz pyoka ekanini aniq anglatadi». Muallif, şuningdek, boş qahramon öyinini ham qayd etgan: «Enni rolini Tony Collette ijro etadi va u bu işni ajoyib uddalaydi. Obraz yorqin, çuqur va noaniq çiqqan». Bundan taşqari, şarhlovçi «ajoyib asabiylaştiruvçi saundtrek» va «mahoratli operatorlik ishi»ni maqtagan.

RussoRosso.ru saytidagi şarh muallifi boşqa tanqidçilar kabi barça boş qahramonlarning aktyorlik öyinini yuqori baholagan, ayniqsa Milly Şapironing «yoş aktrisaning begona taşqi körinişi»ni taʼkidlagan. Şuningdek, şarhlovçi filmning «öylangan saund-dizayni»ni ajratib körsatgan: «Oxirida tovuş köp qatlamli kakofoniyaga aylanadi va syujet çöqqisini taʼkidlaydi». Muallif filmda «kuçli kult salohiyati» borligini va «„Reinkarnatsiya“ şunday yuqori poğona qöyganki, u nafaqat 2018-yil eng yaxşilari qatoriga, balki umuman qörqinçli filmlar tarixiga ham kirişi aniq» ekanini yozgan.

«Iskusstvo kino» jurnali uçun film şarhining muallifi Stanislav Lugovoy yozadiki, filmdagi eng dahşatli sahna «oila keçki ovqati sahnasi bölib, unda ona va öğil ataylab bir-birini qözğatib, bir-birining ustiga zaharli haqorat va xörlovçi ayblovlar tökib, özini özi yöq qilişga intiladi». Şarhlovçi filmning «klassik gotik xorror modeli doirasida: sverhtabiiy kuçlarga qarşi turgan oila» ekanini tasdiqlaydi, ammo şu bilan birga film ança çuqurroq ekanini körsatadi: «travmatik aybdorlik hissi oilaviy daraxt ildizlariga qanday kirib, uni içidan parçalab taşlaşini».

Rotten Tomatoes maʼlumotlariga köra, «Reinkarnatsiya» 2018-yilning eng yaxşi qörqinçli filmlari reytingida ikkinçi örinni egalladi (birinçi örinni «Jim joy» egalladi). Metacritic maʼlumotlariga köra, film 2018-yilning eng yaxşi qörqinçli filmlari reytingida birinçi örinni egalladi (ikkinçi örinda — «Jim joy»).

2018 — Bram Stoker mukofotiga eng yaxşi ssenariy uçun nominatsiya (Ari Aster).

2019 — «Saturn» mukofoti, rejissyorlik yutuği uçun (Ari Aster), şuningdek, eng yaxşi qörqinçli film va eng yaxşi ayol roli uçun ikkita nominatsiya (Tony Collette).

2019 — «Tanqidçilar tanlovi» mukofotiga eng yaxşi ilmiy-fantastik yoki qörqinçli film va eng yaxşi ayol roli uçun ikkita nominatsiya (Tony Collette).

2019 — «Sputnik» mukofotiga eng yaxşi film — drama nominatsiyasi.

2019 — «Independent Spirit» mukofotiga eng yaxşi debyut film va eng yaxşi ayol roli uçun ikkita nominatsiya (Tony Collette).

2019 — London kino tanqidçilari tögaragi mukofotiga yilning eng yaxşi ayol roli uçun nominatsiya (Tony Collette).