«Gitler kaput!» (nem. «Hitler geht kaputt!»; işçi nomi — «Bizning davr josusi») — 2008-yilda suratga olingan rus komediya-parodiya badiiy filmi. Rejissyori Marius Vaysberg.
Premyerasi 2008-yil 18-sentyabrda bölib ötdi.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Anna Semenovich, Yuri Stoyanov, Kseniya Sobchak
3Syujet
Uluğ Vatan uruşi tugamoqda, 1945-yil 9-may yaqinlaşmoqda. Sovet razvedkaçisi Aleksandr Isaeviç («Şura»)…
Uluğ Vatan uruşi tugamoqda, 1945-yil 9-may yaqinlaşmoqda. Sovet razvedkaçisi Aleksandr Isaeviç («Şura») Oseçkin Vatan manfaati yölida SS ştandartenfyurer Olaf Şurenberg nomi ostida Berlindagi Gitler qarorgohida xizmat qiladi va u yerda muvaffaqiyatli ravişda yaşirin buzğunçilik faoliyati bilan şuğullanadi. «Xizmat» yuzasidan u idoraviy işlarni bajaradi, böş vaqtida esa «hamkasblari» — haqiqiy vermaxt ofitserlari bilan birga tungi klublarda betaşviş «tusovka» qiladi, toki «oq qarğa» bölib qolmasin va ularning şubhasini uyğotmasin. Yaltiroq «korporativlar»da Şura rep öqiydi, karaokeda «Kalinka-malinka»ni kuylaydi va «Oqquş köli» raqsini tuşadi.
Köp ötmay «Markaz»dan super-agent Şurenbergga navbatdagi topşiriq bilan yordamçi — jozibali radistka Zina yuboriladi. Şura bilan Zina örtasida romantik munosabatlar boşlanadi.
Myuller «Temir Gans»ni Şurenberg bilan hisob-kitob qiliş uçun yuboradi, lekin u Gansni öldiradi. Şurenbergning sovet razvedkaçisi ekanini taxmin qilgan Borman uni intim munosabatga majbur qilmoqçi böladi va rad javobi berilsa, uni fyurerga topşiriş bilan qörqitadi.
Şurenberg xavf-xatar yoqasida turganini tuşunib, maxsus kanal orqali Vatanga qaytib ketişni rejalaştiradi. Şu payt gestapo radistka Zinani qamab, qiynoqqa soladi. Şurenberg Bormandan uning ötkazilişi hujjatini aldab imzolatib oladi va Zinani olib ketadi. Ular birgalikda Adolf Gitler va Eva Braunga hujum qilib, ularni boğlaydi va kiyimlarini yeçib oladi. Kiyinib olgan agentlar gestapo zindonlaridan çiqib ketişga urinadi, lekin ularni payqaşadi. Ular qoçib, front çiziğiga yetib olişga muvaffaq böladi. Biroq sovet çegarasidagi ötiş punktida özlarining «Xalq duşmanlari qidirilmoqda» yozuvli portretlarini körib, ular heç qayerga qoçib ketişga majbur böladi. Şuraning dösti Kuzmiç devorda eşik oçadi va ular çiqib ketişadi. Final sahnada Şura va Zina uzoqqa qarab yugurişadi…
Film harbiy mavzuga deyarli aloqasi yöq va tarixiy aniqlikka daʼvo qilmaydi. Filmning asosi — afsonaviy sovet razvedkaçisi Ştirlits haqidagi anʼanaviy xalq ertaklari va anekdotlaridan foydalanişdir. Şu bilan birga ayrim sahnalar «oq yoqalilar»ning idora muhitidagi zamonaviy munosabatlariga, şuningdek «glamur» jamiyatidagi munosabatlarga öxşaydi. Film bu munosabatlarni grotesk tarzda masxara qiladi.
4Şarhlar va baholar
2008-yil 17-sentyabrda, «Gitler kaput!» filmi premyerasidan bir kun oldin, «Peterburg va Leningrad viloyati…

2008-yil 17-sentyabrda, «Gitler kaput!» filmi premyerasidan bir kun oldin, «Peterburg va Leningrad viloyati kommunistlari» mintaqalararo jamoat taşkiloti Rossiya Federatsiyasi Madaniyat vazirligi va Sankt-Peterburg madaniyat qömitasidan filmni prokatga çiqarmaslikni talab qildi.
… Filmning çiqişi uruş faxriylari, blokada qurbonlari, sovet askarlarining xotirasini hurmat qiladigan barça kişilar va özini rus va sovet madaniyatiga mansub deb biladigan barça kişilar soğliğiga hamda maʼnaviy holatiga zarar yetkazadi. … Film «Issiq qor», «Ön yetti lahza bahor», «Qalqon va qiliç», «Mayor Vixr», «Askar balladasi», «Ozod qiliş» kabi vatan kinematografiyasining durdonalarini haqorat qiladi. … Film Uluğ Vatan uruşi haqida kam maʼlumotga ega bölgan ösmirlarning ongiga ayniqsa xavfli taʼsir körsatişi mumkin.
«Gitler kaput!» matbuotda turli tanqidiy maqolalar tölqinini, şuningdek rasmiy şaxslarning filmda axloqiy va etik meʼyorlar buzilgani, filmda syujet yöqligi haqidagi bayonotlarini keltirib çiqardi. Film haqida yozilgan fikrlar:
«Eskirgan anekdot psevdo-blatnoy hikoyaçilikka aylanadi. Natsistlar 14 yoşli bolalardek gapirişadi» (Kg-portal.ru);
«Hatto parodiya uçun ham bu filmda svastikalar juda köp» (Film.ru);
«Hazillar boğlanişsiz yoğiladi va ularning aksariyati ovoz çiqarib aytişga arzimaydi» (Afişa.ngs.ru);
«Filmni prokatga çiqişidan oldin ham «Gitler kaput!» kartinasini Ikkinçi jahon uruşi qurbonlari xotirasini haqorat qilişda ayblaşgan. Bu filmni körib, masʼuliyat bilan tasdiqlayman: u faqat sovet uruş haqidagi yomon kinofilmlarning klişelarini masxara qiladi, bu klişelar esa masxara qilinişga loyiq. … Yangi vatan komediyasini körib, huşidan ketgunça kuliş dargumon, bu yerda alohida maʼno ham yöq, lekin juda talabçan bölmagan dam oliş uçun u yetarli. Bu kartina kayfiyatni kötaradi, şuningdek, hozirgi zamon uçun kam bölmagan, hatto deyarli şöxlik ham yöq» (Ruskino.ru).
Konslager mahbusi kiyimidagi partizan Rabinoviç epizodi (uni Mixail Galustyan ijro etadi), uni esesovçilar otiş uçun olib ketişadi, ayrim jurnalistlarda ham norozilik uyğotdi.
Film 2009-yilgi «Kumuş kaloş» antimukofotini «Yilning massarakşi yoki Kino çökmaydi» nominatsiyasida oldi.
5Kassa yiğimlari
«Kinoprokatçi byulleteni» saytining maʼlumotlariga köra, «Gitler kaput!» filmining Rossiyadagi birinçi bir…

«Kinoprokatçi byulleteni» saytining maʼlumotlariga köra, «Gitler kaput!» filmining Rossiyadagi birinçi bir yarim oylik prokat kassa yiğimlari (2008-yil 2-noyabr holatiga köra) 245 469 464 rubl ($9 618 709) taşkil etdi, tomoşabinlar soni esa 1 633 730 kişi böldi. Birinçi haftada film prokat yetakçisi böldi va yiğimlar böyiça ikkinçi örinni egallagan «Yer markaziga sayohat 3D» (AQŞ) sarguzaşt filmini ança ortda qoldirdi. Ikkinçi haftada u birinçi örinni musiqali «Mamma Mia!» (AQŞ) filmiga böşatib berdi. Uçinçi haftadan tomoşabinlar soni pasaya boşladi.
6Saundtrek
«Gitler kaput!» filmiga quyidagi musiqiy kompozitsiyalar…

«Gitler kaput!» filmiga quyidagi musiqiy kompozitsiyalar kiritilgan:
Sançez — «Çunga-çanga»
«Şahar soğinçi» — «Gomel-Hannover»
«Otpetie moşennik» guruhi — «Bryansk köçasi»
Pyotr Iliç Çaykovskiy — «Kiçik oqquşlar raqsi»
«Drum Ecstasy» — «Spanish»
«Drum Ecstasy» — «New One»
«Leningrad» guruhi — «Menejer»
«Mahala Rai Banda» — «Mahalageasca» («Şantelʼs Bucovina Dub»)
«Pesnyary» VIA — «Vologda»
«Lilia Soul» — «Manchester et Liverpool»
KVN jamoasi «XAI» — «Meine Kleine»
«Squirrel Nut Zippers» — «My Drag»
Connie Francis — «Whös Sorry Now»
«BandʼEros» guruhi — «Kolumbiya Pikçers taqdim etmaydi»
Max Raabe & Palast Orçestra — «Oops!… I Did It Again»
«Megapolis» guruhi — «Karl-Marks-ştadt»
«Mellowdrone» guruhi — «Moon River»
Garik Sukaçyov — «Sevganimni yuriş-turişidan taniyman»
Valeriy Gergiyev boşçiligidagi Mariinskiy teatri orkestri va xori — «Rossiya Federatsiyasining davlat madhiyasi»
Serj Polyanskiy — «Mein Liebe»
«Dabats» guruhi — «Partizan»
«Zemlyane» guruhi — «Uy oldidagi öt»
Hildegard Knef — «Sei Mal Verliebt»
Dominic Halpin — «Sway»
«Blestyaşçie» guruhi — «Agent 007»
Timati feat. Anna Semenoviç — «Muhabbat va tinçlik»
Britney Spears — «Oops»
Matn: maqola tarjimasi «Гитлер капут!» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.