«Yesli zavtra voyna…» — SSSRning mumkin bölgan tajovuzkor duşmanga qarşi tayyorgarligi, Qizil Armiyaning har qanday duşmanga zarba berişga qatʼiyligi haqidagi sovet tarğibot xronika-sahna filmi. Filmni Yefim Dzigan rahbarligidagi kinorejissyorlar jamoasi tayyorladi. Kartinada Qizil Armiyaning öquv manevrlari vaqtida olingan materiallardan foydalanilgan; titrda şunday yozilgan: «xronika materialidan olingan jangovar film».
Film 1938-yil 23-fevralda ekranlarga çiqdi, bu RKKAdagi Stalin repressiyalari va tozalaşlari avjiga çiqqan davr edi.
1Rollarda
Vsevolod Sanayev, Inna Fyodorova
2Syujet
Xayoliy uruş davomida Qizil Armiya yaşin tezligida, oson va jasorat bilan xayoliy duşmanni tor-mor etadi va…
Xayoliy uruş davomida Qizil Armiya yaşin tezligida, oson va jasorat bilan xayoliy duşmanni tor-mor etadi va jangda mağlub qiladi.
Faşistlar uruş eʼlon qiladi. Sotsialistik Vatanni himoya qiliş uçun butun sovet xalqi, kattayu kiçik, kötariladi. Korxonalarda köngillilarni röyxatga oliş boşlanadi. Jang bayroqlari ostiga millionlab vatanparvarlar turadi. Uzoq Özbekistondan, quyoşli Gruziyadan, Kubandan va Donnan, Terek va Uraldan, Ukraina dalalaridan va Donbass zavodlaridan Vatanning qahramon himoyaçilari eşelonlari çegaraga yöl oladi. Oldingi pozitsiyalarga Sovet Ittifoqi marşali, örtoq Voroşilov yetib keladi. U har bir jangçining yuragiga kirib boradigan nutq sözlaydi. Buyruq olinadi: duşman frontini yorib ötiş va duşmanni uning öz hududida tor-mor etiş. Umumiy jang boşlanadi. Tanklar faşistlarning tösiqlarini bosib ötadi, ularning qurollarini ezadi. Sovet havo kuçlari duşman orqasiga kirib boradi, desantni paraşyutda tuşiradi. Desant kuçlari duşmanning zaxira qöşinlari yölini tösadi. «Sovet Vatani uçun!» degan xitoblar va kuçli «ura!» bilan bizning jangçilarimiz hujumga otiladi.
3Syomka guruhi
Ssenariy rejasi mualliflari — Yefim Dzigan, Mixail Svetlov va Georgiy…
Ssenariy rejasi mualliflari — Yefim Dzigan, Mixail Svetlov va Georgiy Berezko
Rejissyorlar:
Yefim Dzigan
Georgiy Berezko
Lazar Antsi-Polovskiy
Nikolay Karmazinskiy
Operator — Yevgeniy Yefimov
Rassom — Mixail Tiunov
Bastakorlar — Dmitriy Pokrass va Daniil Pokrass
Qöşiq matnlari muallifi — Vasiliy Lebedev-Kumaç
Tovuş operatori — Vyaçeslav Leşçev
Tovuş bezagi — Ye. Kaşkeviç
Montajçi — V. Abdirkina
Guruh direktori — Ye. Sergeyev
4Rollarda
Inna Fyodorova — komandir…
Inna Fyodorova — komandir xotini
Vsevolod Sanayev — desantçi (titrda körsatilmagan)
Serafim Kozminskiy — aviabrigada komandiri
5Mukofotlar
Stalin mukofoti II darajali…
Stalin mukofoti II darajali (1941)
6Tanqid
Kinoşunos Dmitriy Salinskiy 1941-yil 22-iyundan boşlab bu lentaning uzoq vaqt davomida «şapkaga qarab otiş»…
Kinoşunos Dmitriy Salinskiy 1941-yil 22-iyundan boşlab bu lentaning uzoq vaqt davomida «şapkaga qarab otiş» ramzi bölib qolganini yozgan. «Lekin uning mazmunining haqiqat bilan nomuvofiqligidan çalğimasak, — deb davom etgan u, — juda qiziqarli kinematografiyani köramiz».
Kinoşunos Aleksandr Fyodorov filmda badiiy fazilatlarni körmagan: «Badiiy maʼnoda „Yesli zavtra voyna“ heç qanday qiymatga ega emas, lekin tarixiy va mafkuraviy nuqtai nazardan, albatta, qiziqarli».
Matn: maqola tarjimasi «Если завтра война…» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.
