Iron Sky

«Iron Sky» filmi muvaffaqiyatga erişganidan keyin (filmning oldingi qismi — «Yulduzli çiqindi: Pirkaning boşlanişi»), bu filmning jamoasi yangi ilmiy-fantastik komediya haqida öylay boşladi. Yaratuvçilarning eʼtirof etişiça, Oydan kelgan natsistlar haqidagi ğoya ssenariy muallifi Yarmo Puskalaga hammomda kelgan. Rejissyor Timo Vuorensola hazil bilan javob berdi, agar şunday böladi, filmda Udo Kir rol öynaşi va musiqani Laibaç guruhi yozişi kerak.

Filmni işlab çiqariş 2006-yil boşida boşlandi: yaratuvçilar ssenariyni «Nebyula» nominanti Yohanna Sinisalo bilan birga işlab çiqdi, şu bilan birga 2018-yil Oy va Yer texnologiyalari dizaynini tadqiq qiliş ustida öz internet-hamjamiyati bilan işladi. 2008-yil may oyida işlab çiqariş guruhi Kann kinofestivaliga filmning teaser-treyleri bilan bordi va «27 Films» kompaniyasi bilan birgalikdagi işlab çiqariş töğrisida şartnoma tuzdi. 2008-yil 6-mayda «Iron Sky»ning yangilangan rasmiy sayti işga tuşirildi.

2008-yilda yaratilgan film teaseri töliq kompyuter grafikasidan iborat böldi, u «virus»ga aylanib, bir yil içida taxminan million tomoşani töpladi va loyihaga şuhrat keltirdi (öşa paytda byudjet, işlab çiqariş rejasi, aktyorlar va heç qanday suratga olingan material yöq böla turib). 2009-yilda yaratilgan ikkinçi teaser unga maxsus suratga olingan kadrlarni (keyinroq filmga kirmagan) öz içiga oldi va loyihaning mustahkamligini isbotlovçi dalilga aylandi. Umuman olganda, teaserlar va treylerlar taxminan 20 000 000 tomoşani töpladi. Bu rekord eng maşhur blokbasterlarning körsatkiçlaridan (ular ham umumiy hisobda) oşadi va «Iron Sky»ning promo-materiallarini YouTube tarixidagi eng muvaffaqiyatli virusli roliklar qatoriga kiritadi.

2009-yil 11-fevralda filmda nemis aktrisasi Yuliya Ditse rol öynaşi eʼlon qilindi. Şuningdek, Mark Kermodega bergan intervyusida film rejissyori Timo Vuorensola Oy natsistlarining fyuhreri Volfgang Korsfleyşni Udo Kir öynaşini va sloven guruhi Laibaç filmning saundtrekini yozişini eʼlon qildi.

Filmni suratga oliş 2010-yil oktabrda boşlandi va 37 kun davom etdi. Avval film Frankfurtda suratga olindi, keyin esa suratga oliş guruhi suratga olişni yakunlaş uçun Avstraliyaga jönadi. Suratga olişdan keyin deyarli bir yillik postprodakşn davom etdi.

Filmning kompyuter grafikasini yaratiş («Iron Sky»da xronometrajning yarmini egallaydigan 800 dan ortiq vizual effektli sahna bor; bu hajm «Transformers» filmi bilan taqqoslanadi) finlarning özi va ular jalb qilgan NewTek LightWave mutaxassislari jamoasi tomonidan amalga oşirildi, jumladan AQŞdan taklif qilingan mutaxassislar ham bor edi. Ularning ishi kiçik byudjetga qaramay tanqidçilar tomonidan yuqori baholandi, byudjet esa Gollivud mahsulotining CGI byudjetidan taxminan 50 marta kam edi.

2011-yil 8-martda rejissyor Timo Vuorensola va avstraliyalik montaj mutaxassisi Ayyar Sureş rahbarligida filmni montaj qiliş boşlandi.

«Iron Sky» краудфандинг yordamida suratga olingan bir neça filmdan biri, boşqalari: Artemis Eternal, The Cosmonaut, A Swarm of Angels, RiP!: A Remix Manifesto va «Kung Fyuri». Filmning rejalaştirilgan byudjetining 16 % (1,2 mln yevro) film muxlislari tomonidan berilgan mablağlardan iborat. Bu ham töğridan-töğri investitsiyalar, ham suvenir mahsulotlarini sotişdan olingan daromad va filmning birinçi daqiqalarini eng birinçi bölib tomoşa qiliş huquqi («Iron Sky SneakPeek») hamda işlab çiqariş jarayonining batafsil tavsifi (şu jumladan rejissyorning video kundaliklaridan) bilan boğliq xizmatlardan iborat.

Film işlab çiqarilişi onlayn kinoşavqatmandlar hamjamiyati bilan hamkorlikda ham olib borildi. Wreck-a-Movie — filmlarni birgalikda yaratiş veb-saytida prodyuserlar istagan kişilarga ijodkorlikni namoyon etiş va hamjamiyatga yönaltirilgan maxsus vazifani bajariş imkonini berdi: ğoya taklif qiliş yoki yaratuvçilarga maslahat beriş, 3D-model loyihalaş, aktyorlarni topiş yoki hatto filmda fon roli öynaş. Şunday qilib, onlayn-auditoriya va havaskorlar filmni yaratişda bevosita iştirok etiş imkoniyatiga ega böldi.

Filmning asosiy homiysi Varustelekka kompaniyasi böldi. Şuningdek, bu kompaniya filmning deyarli barça kostyumlarini tikdi.

Britaniyaning HeyUGuys saytining şarhlovçisi Alan Louz filmda maxsus effektlarning yuqori darajada bajarilganini, filmning juda kamtar 7,5 mln yevrolik byudjetiga qaramay, qayd etdi. Biroq syujet borasida tanqidçi unçalik xuşmuomala bölmadi, uni etarliça kulgili emas deb hisobladi, garçi «joyma-joy» muvaffaqiyatli satirik lahzalar bölsa-da.

Amerikalik tanqidçilardan film umuman salbiy baholarni oldi; masalan, Variety naşri uni «yorqin hitga aylaniş uçun yetarliça yaxşi emas, kult maqomini oliş uçun esa yetarliça yomon emas» deb yozgan. Rotten Tomatoes saytida film 44 ta şarhga asoslangan 41 % ijobiy baho oldi, örtaça reytingi 4,5/10.

2012-yil 19-avgustda TopWare Interactive kompaniyasi «Iron Sky: Invasion» kompyuter öyinini filmning rasmiy adaptatsiyasi sifatida kosmik simulyator janrida, strategiya va RPG elementlari bilan eʼlon qildi. Öyin işlab çiqaruvçisi sifatida Reality Pump Studios studiyasi nomlandi.

2012-yil 20-mayda Tero Kaukomaa filmning prikvel va sikvelini yaratiş rejalari haqida bayonot berdi. 2013-yil mayda Timo Vuorensola «Iron Sky» davomi «Iron Sky: Kelajak poygasi» nomi bilan çiqişini eʼlon qildi.

Rejalaştirilgan edi, filmning byudjeti 15 mln AQŞ dollarini taşkil etadi, promo-rolik 2014-yilda suratga olinib, Kann kinofestivalida namoyiş etiladi. Ssenariy ustidagi işning tugallanişi 2014-yil oxiriga rejalaştirilgan edi, suratga oliş esa 2015-yilda boşlanişi kerak edi.

2016-yilda premyera tayinlandi, ammo yetakçi tomonlar örtasidagi kelişmovçilik tufayli filmning ayrim lahzalari qayta suratga olindi. 2017-yilda filmning yangi çiqiş sanasi belgilandi va barça reklama teaser-rolikllarida aniq körsatildi — 2018-yil 14-fevral, ammo keyinçalik film çiqişi yana 2018-yil 22-avgustga köçirildi. Natijada filmning Finlyandiyadagi (Xelsinkida) premyerasi 2019-yil 16-yanvarda bölib ötdi.

2017-yil 16-fevralda «Iron Sky: Kemа» (ingl. Iron Sky: The Ark) nomli spin-off teaser-roligi namoyiş etildi. Suratga oliş asosiy sikvel bilan parallel ravişda olib borildi, çiqiş sanasi dastlab ham 2018-yilga belgilangan edi. 2019-yil may oyidagi maʼlumotlarga köra, filmda ish hali ham davom etmoqda…