«Lion» (ingl. Lion) — 2016-yilda suratga olingan avstraliyalik biografik drama. Beş yaşar Şaru kambağal hindistonlik qişloqdan akasi bilan ish izlab yölga çiqadi. Tunda vokzalda akasi uni skameykada qoldirib ketadi. Şaru böş poyezdga kirib uxlab qoladi va uzoq şaharga, Kalkuttaga borib qoladi. U yerda aholi asosan notaniş bengal tilida gaplaşadi, bola esa yolğiz qoladi.
Filmni Garth Davis suratga olgan, bu uning rejissyorlik debyuti. Ssenariy Luke Davies tomonidan Saru Brierlining 2013-yilda çop etilgan «A Long Way Home» kitobi asosida yozilgan. Boş rollarni Dev Patel, Nicole Kidman, Rooney Mara va David Wenham ijro etgan. Film — biografik drama, Avstraliya va Buyuk Britaniyaning hamkorlikdagi loyihasi, studiyasi The Weinstein Company. Film 2016-yilda Torontoda xalqaro kinofestivalda jahon premyerasiga ega bölgan va «Oskar» mukofoti böyiça 6 ta nomzodlikka sazovor böldi.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Dev Patel, Nicole Kidman, Rooney Mara
·Ensiklopediyadan
«Lion» (ingl. Lion) — 2016-yilda suratga olingan avstraliyalik biografik drama filmi. Uni Garth Davis (uning rejissyor sifatidagi debyuti) Luke Davies ssenariysi asosida suratga oldi. Ssenariy Saroo Brierleyning 2013-yilda çop etilgan ommabop-ilmiy «A Long Way Home» kitobiga asoslangan. Filmda Dev Patel, Sunny Pawar, Rooney Mara, David Wenham va Nicole Kidman, şuningdek, Abhişek Bharate, Divian Ladva, Priyanka Bose, Deepti Naval, Tanniştha Çatterjee va Nawazuddin Siddiqui rol ijro etgan. Filmda real voqea hikoya qilinadi: Brierley Hindistondagi oilasidan 25 yil ajralganidan keyin ularni izlab boradi. Bu Avstraliya va Buyuk Britaniyaning hamkorlikdagi loyihasi bölgan.
Film jahon premyerasi 2016-yil 10-sentyabrda Toronto xalqaro kinofestivalida bölib ötdi. 2016-yil 25-noyabrda Şimoliy Amerikada The Weinstein Company kompaniyasi tomonidan çeklangan prokatga çiqarildi, 2017-yil 6-yanvarda esa keng prokatga çiqdi. Avstraliyada film 2017-yil 19-yanvarda, Buyuk Britaniyada esa 20-yanvarda namoyiş etildi.
«Lion» filmi tanqidçilar tomonidan yaxşi qabul qilindi. Ular aktyorlik öyinini (ayniqsa Patel va Kidmanniki), hissiy taʼsirini, vizual effektlarni, operatorlik işini va ssenariyni maqtaşdi. Film 89-chi «Oskar» mukofoti marosimida 6 ta nomzodlikka sazovor böldi, jumladan «eng yaxşi film», «eng yaxşi erkak ikkinçi plandagi rol» (Patel), «eng yaxşi ayol ikkinçi plandagi rol» (Kidman) va «eng yaxşi moslaştirilgan ssenariy» nominatsiyalari böyiça. 70-chi Britaniya kino akademiyasi (BAFTA) mukofotlari marosimida film «eng yaxşi erkak ikkinçi plandagi rol» (Patel) va «eng yaxşi moslaştirilgan ssenariy» nominatsiyalarida BAFTA mukofotlariga sazovor böldi. Film, şuningdek, tijorat jihatidan muvaffaqiyatli bölib, butun dunyo böylab 140 million dollar yiğdi va barça davrlardagi eng kassa avstraliyalik filmlardan biriga aylandi.
3Sujet
Hindiston, 1986-yil. Beş yoşli Şaru kambağal oiladan, çekka qişloqdan, kattaroq akasi Guddu bilan ish izlab…
Hindiston, 1986-yil. Beş yoşli Şaru kambağal oiladan, çekka qişloqdan, kattaroq akasi Guddu bilan ish izlab yölga çiqadi. Tunda ular Burhanpur temir yöl stansiyasiga yetib kelişadi. Guddu Şaruni skameykada uxlatib qöyadi va u qaytib kelgunça kutişni qatʼiy tayinlaydi. Biroz vaqt ötadi, lekin akasi qaytmaydi, Şaru platformada yolğiz qoladi va uni topişga urinadi. Eşiklari oçiq böş yölovçi poyezdiga duç kelib, içkariga kiradi, akasini izlaşda davom etadi va yölovçi tokçasida uxlab qoladi. Uyğonganida poyezd töliq tezlikda ketayotganini tuşunadi va qörquvga tuşadi. U vagon böylab yugurib, yordam çaqiradi. Poyezd biror stansiya yonidan ötib, sekinlaşganda odamlarni köradi, ularga yalinib, qutqarişlarini söraydi, lekin heç kim unga yordam bermaydi. Biroz vaqt ötgaç, poyezd unga notaniş şaharning vokzaliga yetib keladi, u yerda ham akasini izlaşga urinadi. U Kalkuttaga tuşib qoladi, u yerda aholi asosan bengal tilida gaplaşadi — bu til unga notaniş. U beparvo bolalar bilan yer osti ötkazgiçida tunaşga urinadi, lekin öşa keçasi politsiya va ijtimoiy xizmatlar beparvo bolalarni uşlab, yetimxonaga joylaştiriş uçun reyd ötkazadi. Şaru qoçib, taʼqibdan qutuladi.
Ertasi kuni u Nur ismli yoş ayolga duç keladi, Nur uni öz xonadoniga olib kelib, yuvintiradi va ovqatlantiradi. U Şaruga «yaxşi» odam — Rama bilan taniştirişni vaʼda qiladi, Rama «uni uyiga qaytarişga yordam beradi». Ramo bilan tanişganidan keyin Şaru Nurning uyidan qoçib ketadi va ikki oy şahar böylab sarson-sargardon yuradi. Bir kuni yoş yigit kafe derazasidan Şaruning unga taqlid qilib, qoşiq bilan ovqat yeyayotganini köradi. U bolaga yordam berişga qaror qilib, uni politsiyaga olib boradi. U yerda Şaru na qişloğining nomini, na onasining ismini töğri aytib bera oladi, şuning uçun uni bedarak yöqolgan deb röyxatga olib, yetimxonaga yuborişadi. Yetimxonaga ijtimoiy xizmat xodimi, özini missis Sut deb taniştirgan ayol keladi. U Şaruga Avstraliyadan kelgan, uni farzandlikka olmoqçi bölgan er-xotin — Jon va Syuzan suratini körsatadi.
1987-yil, Avstraliya. Şaru Jon va Syuzanning farzandlikka oluvçi uyiga keladi, ular unga mehr va ğamxörlik körsatadi. Keyinçalik ular yana bir sobiq beparvo bola — Mantoş ismli öğilni ham farzandlikka oladi. Mantoşning ruhiyatida hamma narsa joyida emas, birinçi kuniyoq unda tutqanoq tutadi.
20 yil ötadi. Şaru, Syuzan va Jon restoranda yiğilib, Şaruning Melburnga ketişini nişonlaşadi, u yerda mehmonxona biznesi kurslarida öqiş uçun boradi. Ular Mantoşni kutişadi, lekin u kelmaydi. Şaru uning uyiga borib, onasini yana xafa qilmaslikni söraydi. Melburnda Şaruning öqişdoş hindistonlik döstlari ziyofat uyuştirişadi, u yerda oşxona stolida jalebi (hindlarning milliy şirinligi) körib, bolaligida akasi Guddudan uni sotib olişni qanday söraganini birdan eslaydi. U döstlariga özining Kalkuttadan emas, mutlaqo boşqa joydan ekanini aytadi. Qişloğining nomini heç kim bilmaydi, lekin döstlari unga Google Earth dasturidan qişloğini qidirişni, öşa yillarda yölovçi poyezdlari qanday tezlikda yurganini bilib, yöl vaqtini hisobga olib, marşrutni hisoblaşni maslahat berişadi. Şaru kunduzi va keçasi noutbuk oldida ötirib, Hindiston xaritasida belgilar qöyadi va Kalkuttagaça bölgan taxminiy yölni çizadi. Vaqt ötib, u depressiyaga tuşadi, qiz dösti Lusi bilan janjallaşadi va işdan ketadi. Syuzan bilan suhbatdan keyin u taslim bölib, qidiruvni töxtatişga qaror qiladi. U Hindiston xaritasidagi barça belgilarni olib taşlaydi, söngra xaritani devordan yirtib oladi, lekin noutbukni yopişdan oldin tasodifan Ganesh Talai nomli joyni körib qoladi va u yerda taniş joylarni taniydi. Şu paytgaça u qişloğining nomini Ganeştali deb talaffuz qilgan edi, bu nom turli şevalarda turliça yangraydi. U farzandlikka oluvçi ota-onasining uyiga borib, tuğilgan onasini, agar hali tirik bölsa, köriş uçun vatanga borişini aytadi. U Hindistonga uçib boradi, tuğilgan qişloğiga yetib, eski uyining xarobalarini topadi. U mahalliy aholidan akasi Guddu va singlisi Şekilani tanişmasligini söraydi. Bir keksa erkak unga özi ortidan ergaşişni aytadi. U qişloq içkarisiga kiradi, u yerda unga odamlar tödasi çiqadi, ularning oldida onasi va singlisi turişadi. Şaru Guddu qayerda, deb söraydi, ona yiğlaydi, atrofdagilar esa Guddu «xudoning huzurida» deb javob berişadi. Keyinçalik maʼlum böladiki, Şaru yöqolgan öşa keçasi Guddu poyezd ostida qolib halok bölgan. U onasini va singlisini quçoqlaydi, ularning qaytişidan butun qişloq quvonadi.
Yakuniy kadrlarda filmning real prototiplari — Şaru, uning tuğilgan onasi Kamla va farzandlikka oluvçi onasi Syuzan qişloqda uçraşişi körsatiladi.
Yakuniy titrlarda aytilişiça, bola öz ismini notöğri talaffuz qilgan (keyinçalik u pasport böyiça şu ism bilan yuritilgan): aslida uning ismi Şeru bölib, u «şer» degan maʼnoni anglatadi (film nomi ham şundan kelib çiqqan).
4Rollarda
Dev Patel — Şaru…
Dev Patel — Şaru Brierley
Sunny Pawar — bolaligidagi Şaru Brierley
Rooney Mara — Lusi, Şaruning qiz dösti
Nicole Kidman — Syu Brierley, Şaruning farzandlikka oluvçi onasi
David Wenham — Jon Brierley, Şaruning farzandlikka oluvçi otasi
Abhişek Bharate — Guddu Kan, Şaruning tuğişgan akasi
Divian Ladva — Mantoş Brierley
Keşav Jadhav — bolaligidagi Mantoş
Priyanka Bose — Kamla Munşi, Şaruning tuğişgan onasi
Deepti Naval — Sarojaya Sut
Tanniştha Çatterjee — Nur
Nawazuddin Siddiqui — Rama
5Suratga oliş
Filmning asosiy suratga oliş işlari 2015-yil yanvarida Hindistonning Kalkutta şahrida boşlandi. Aprel…

Filmning asosiy suratga oliş işlari 2015-yil yanvarida Hindistonning Kalkutta şahrida boşlandi. Aprel örtalarida suratga oliş Avstraliyaning Melburn şahriga, keyin Tasmaniyaga köçdi. Kidman iştirokidagi sahnalar Avstraliyada suratga olingan.
Filmning ayrim epizodlari Tasmaniya ştatidagi Hobart şahrida suratga olingan, bu suratga oliş uçun unçalik maşhur bölmagan tanlovdir. Film eng katta avstraliyalik loyiha maqomini oldi, suratga olişda eng köp odam, taxminan uç yuz kişi iştirok etdi. Film moliyaviy yordamni bir neça manbadan va turli mamlakatlardan oldi.
Qöşiqçi Sia bu film uçun maxsus «Never Give Up» saundtrekini yozdi.
6Reliz
Filmning jahon premyerasi 2016-yil 10-sentyabrda Toronto xalqaro kinofestivalida bölib ötdi. Şuningdek, u…
Filmning jahon premyerasi 2016-yil 10-sentyabrda Toronto xalqaro kinofestivalida bölib ötdi. Şuningdek, u 2016-yil 22-sentyabrda Surix kinofestivalining oçiliş marosimida, 2016-yil 12-oktyabrda London kinofestivalida va 2016-yil 7 va 8-oktyabrda Hamptons xalqaro kinofestivalida namoyiş etildi.
7Tanqid
Film kino tanqidçilaridan asosan ijobiy baholar oldi. Rotten Tomatoes saytida film 270 ta tanqidçi şarhi…
Film kino tanqidçilaridan asosan ijobiy baholar oldi. Rotten Tomatoes saytida film 270 ta tanqidçi şarhi asosida 84 % reytingga ega, örtaça baho 10 ballik şkalada 7,3. Metacritic saytida film 41 ta şarh asosida 100 ballik şkalada 68 ball oldi, bu «asosan ijobiy şarhlar» maqomiga mos keladi.
8Mukofotlar va nomzodliklar
2016 — Çikago kinofestivalining tomoşabinlar simpatiyasi…

2016 — Çikago kinofestivalining tomoşabinlar simpatiyasi mukofoti.
2016 — Camerimage operatorlik sanʼati festivalining «Oltin qurbaqa» mukofoti (Greg Fraser).
2017 — «Oskar» mukofotiga 6 ta nomzodlik: eng yaxşi film (Angie Fielder, Emile Sherman, Iain Canning), eng yaxşi moslaştirilgan ssenariy (Luke Davies), eng yaxşi erkak ikkinçi plandagi rol (Dev Patel), eng yaxşi ayol ikkinçi plandagi rol (Nicole Kidman), eng yaxşi operatorlik ishi (Greg Fraser), eng yaxşi asl musiqa (Hausçka, Dustin ÖHalloran).
2017 — «Oltin globus» mukofotiga 4 ta nomzodlik: eng yaxşi drama filmi, eng yaxşi erkak ikkinçi plandagi rol (Dev Patel), eng yaxşi ayol ikkinçi plandagi rol (Nicole Kidman), eng yaxşi asl musiqa (Hausçka, Dustin ÖHalloran).
2017 — BAFTA ikki mukofoti: eng yaxşi moslaştirilgan ssenariy (Luke Davies) va eng yaxşi erkak ikkinçi plandagi rol (Dev Patel), şuningdek 3 ta nomzodlik: eng yaxşi ayol ikkinçi plandagi rol (Nicole Kidman), eng yaxşi operatorlik ishi (Greg Fraser), eng yaxşi asl musiqa (Hausçka, Dustin ÖHalloran).
2017 — AQŞ kinoaktyorlari gildiyasi mukofotiga ikki nomzodlik: eng yaxşi erkak ikkinçi plandagi rol (Dev Patel) va eng yaxşi ayol ikkinçi plandagi rol (Nicole Kidman).
2017 — AACTA Awards ikki mukofoti: eng yaxşi erkak ikkinçi plandagi rol (Dev Patel) va eng yaxşi ayol ikkinçi plandagi rol (Nicole Kidman), şuningdek 3 ta nomzodlik: eng yaxşi film, eng yaxşi rejissura (Garth Davis), eng yaxşi ssenariy (Luke Davies).
2017 — «Saturn» mukofotiga nomzodlik: eng yaxşi mustaqil film.
2017 — «Satellite Awards» mukofotiga 5 ta nomzodlik: eng yaxşi film, eng yaxşi moslaştirilgan ssenariy (Luke Davies), eng yaxşi erkak ikkinçi plandagi rol (Dev Patel), eng yaxşi ayol ikkinçi plandagi rol (Nicole Kidman), eng yaxşi montaj (Alexandre de Françesçi).
2017 — AQŞ Rejissyorlar gildiyasining eng yaxşi debyut badiiy filmi mukofoti (Garth Davis).
2017 — «Yoş aktyor» mukofotiga nomzodlik, «eng yaxşi yoş boş rol ijroçisi» toifasida (Sunny Pawar).
2018 — «Grammy» mukofotiga nomzodlik: vizual media uçun eng yaxşi qöşiq (Sia va Greg Kurstin, «Never Give Up» qöşiği uçun).
9Kadrlar
4
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB10Öxşaş filmlar
Matn: maqola tarjimasi «Лев (фильм, 2016)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.
