«Lucky Number Slevin» (ingl. Lucky Number Slevin) — 2006-yilda suratga olingan amerikalik neonuar uslubidagi qora komediya elementlari bilan aralaşgan kriminal triller, rejissyor Pol Makgiganning beşinçi töliqmetrajli filmi bölib, ssenariysi Jeyson Smiloviçniki. Filmda asosiy rollarni Josh Hartnett, Lucy Liu, Bruce Willis, Stanley Tucci, Ben Kingsley va Morgan Freeman ijro etgan. Buyuk Britaniyada premyera 2006-yil 24-fevralda, AQŞda esa 2006-yil 7-aprelda bölib ötgan. Film tanqidçilardan örtaça baho olgan va kinoteatrlarda 56 mln $dan ortiq daromad qilgan. Milan kinofestivalida Pol Makgigan va Josh Hartnett mukofotlarga sazovor bölgan.
1Rollarda
Josh Hartnett, Morgan Freeman, Ben Kingsley
2Syujet
Avtovokzal kutiş zalida qotil Yaxşi Muşuk notaniş odamga 1979-yildagi bir voqeani hikoya qiladi: Max ismli…
Avtovokzal kutiş zalida qotil Yaxşi Muşuk notaniş odamga 1979-yildagi bir voqeani hikoya qiladi: Max ismli yigit hipodromda mafiyaga katta pul yutqazgan va şu sababli bandilar uni hamda uning butun oilasini şafqatsizlarça öldirişgan. Şundan söng Yaxşi Muşuk Kansas City Şuffle ikkilamçi aldovini tasvirlab beradi va suhbatdoşini öldirib, jasadini yaşiradi.
Nyu-Yorkka Slevin Kelevra dösti Nik Fişerning kvartirasida yaşaş uçun uçib keladi. Aeroportda Slevinni talaşadi va burnini sindirişadi. Kvartirada Nik yöq, ammo Slevin uning qöşnisi Lindsi bilan tanişadi. Lindsi Nikni öğirlaşgan deb gumon qiladi va tergovni boşlaydi.
Köp ötmay Slevinni navbatma-navbat ikki raqobatçi jinoyatçi guruh — Boss va Ravvin odamlari olib ketadi. Ikkalasi ham yigitni Nik Fisher deb öylaşadi, çunki uning hujjatlari yöq, qarzdorni esa yuzidan tanişmaydi. Maʼlum bölişiça, Nik Bossga 96 ming dollar, Ravvinga esa 33 ming dollar qarz bölgan. Boss qarz evaziga Itzhakni — Ravvinning öğlini, Golubok laqabli yigitni öldirişni talab qiladi va Yaxşi Muşuk qöli bilan buni Slevin va Itzhakning ikki kişilik öz joniga qasd qilişi körinişida sahnalaştirişni rejalaştiradi. Slevinni Brikovski boşçiligidagi detektivlar ham söroq qiladi, lekin ularni ozod qilişadi.
Slevin Itzhakning oldiga boradi va uni yaralaydi. Şu payt paydo bölgan Yaxşi Muşuk jabrlanuvçini va uning qöriqçilarini tugatadi. Söng ular Itzhakning jasadi yoniga haqiqiy Nik Fişerning jasadini qöyişadi (uni Muşuk vokzalda öldirgan edi) va kvartirani portlatişadi. Şundan keyin Yaxşi Muşuk va Slevin Boss hamda Ravvin qöriqçilarini zararsizlantirişadi. Şu bilan birga Muşuk morgda Lindsiga öq uzadi.
Slevin Boss va Ravvinni boğlab, ularga haqiqatni oçib beradi: u 1979-yildagi öşa omon qolgan Maxning öğli. Öşanda Boss va Ravvin bolani öldiriş buyurtmasini Yaxşi Muşukka berişgan, ammo qotil bolaga açinib, uni tarbiyalab olgan. Slevin ota-onasi uçun qasos oladi: mafiozilarning boşiga plastik xaltalar kiydiradi, şu sababli ular böğilib öladi. Keyin Slevin 1979-yilda mafiya uçun işlagan va uning onasini otib öldirgan detektiv Brikovskini öldiradi. Yigitning haqiqiy ismi öşa voqeaning tafsilotlari orqali oçiladi: «Slevin» — otning laqabi, «Kelevra» esa ibroniy tilida «Yovuz it» degan maʼnoni bildiradi.
Finalda maʼlum böladi, Lindsi tirik ekan: Slevin uni oldindan ogohlantirgan va u bronejilet hamda qon solingan xaltalar yordamida öz ölimini sahnalaştirgan. Avtovokzalda Slevin va Lindsi uçraşadi, Yaxşi Muşuk yigitga otasining soatini qaytaradi va ular ajralib ketişadi.
3Işlab çiqiş
Ssenariy muallifi Jeyson Smiloviç «doimo omadi kelmaydigan yigit» haqidagi hikoyani hali 1997-yilda öylab…

Ssenariy muallifi Jeyson Smiloviç «doimo omadi kelmaydigan yigit» haqidagi hikoyani hali 1997-yilda öylab topgan. Dastlabki ğoya öz nomaqbulligi tufayli doimo absurd va xavfli vaziyatlarga tuşib qoladigan qahramon atrofida qurilgan edi. Vaqt ötişi bilan konsepsiya qora komediya elementlari, neonuar va köplab syujet burilişlari bilan töldirilgan kriminal trillerga aylangan. Prodyuser Tayler Mitchell aytişiça, prodyuser Robert Kravits ssenariyni topib, uni FilmEngine kompaniyasiga topşirgan. Loyiha uzoq vaqt işlab çiqilgan, çunki studiyalar bunday janrlar aralaşmasidagi filmni qanday sotişni bilişmagan: u bir vaqtning özida kriminal triller, komediya, nuar va twistlarga boy «boşqotirma»ga öxşagan.
Loyihaga rejissyor Pol Makgigan qöşilganda, u ssenariyda «vaqtdan taşqaridagi uslubiy dunyo»ni yaratiş imkoniyatini körgan — bir vaqtning özida 1950-yillardagi klassik gangster filmlarini hamda zamonaviy komiks uslubidagi neonuarni eslatadigan Nyu-York. Makgigan ayniqsa Smiloviçning dialoglarini qadrlagan va aktyorlarga improvizatsiya qilişni taqiqlagan, çunki replikalar film ritmi va ohangiga qarab puxta tuzilgan edi. Rejissyorning sözlariga köra, ohangning özgarişi filmning öziga xos til uslubini buzib yuborgan bölardi.
Rejissyor Slevin rolini Josh Hartnettga berişni hali u bilan «Obsession» filmida birgalikda işlagan paytidan niyat qilgan. Prodyuserlar «oddiy yigit» jozibasiga ega, filmning absurd kriminal olamiga işonarli mos keladigan, şu bilan birga finalda qahramonning qoronği tomonini oça oladigan aktyorni izlagan. Ravvin rolini Smiloviç aynan Ben Kingsley uçun yozgan. Ssenariy muallifi eslaşiça, aktyor rolni maydonçada qanday ijro etganini körib hayratga tuşgan, çunki rolni yozayotganda u Kingsleyni kadrda aniq tasavvur qilgan. Lucy Liu imzo çekkandan söng ssenariy va qahramonlar dinamikasi yakuniy şaklga kirgan. Smiloviç uning «ekssentrik energiyasi» Lindsi obraziga ideal mos kelganini va komediyaning qadimgi Gollivud ruhidagi atmosferasini yaratişga yordam berganini taʼkidlagan. Ssenariyning asosiy sahnalaridan biri Morgan Freeman va Ben Kingsley qahramonlarining orqa-orqa boğlangan holda uzoq davom etadigan töqnaşuvi bölgan. Smiloviç sahnani aktyorlar deyarli faqat mimika va ovoz bilan öynaşi uçun maxsus yozgan. Bu sahnaning suratga olinişi butun guruh uçun voqea bölgan — Makgiganning sözlariga köra, hatto Bruce Willis ham dam oliş kunida ikki aktyorning işini tomoşa qiliş uçun maydonçaga kelgan.
4Suratga oliş
Suratga oliş 2004-yil dekabridan 2005-yil fevraligaça davom etgan (boşqa manbalarga köra, 2005-yil yanvaridan…

Suratga oliş 2004-yil dekabridan 2005-yil fevraligaça davom etgan (boşqa manbalarga köra, 2005-yil yanvaridan martigaça). Filmning katta qismi Monrealda olingan, şuningdek 2005-yil iyunida Nyu-York va Torontoda ham bir haftalik suratga oliş bölgan.
«Lucky Number Slevin» rejissyor Pol Makgigan va operator Piter Sova birgalikda işlagan törtinçi film böldi. Bu vaqtga kelib ularda filmning vizual qurilişi va kamera harakatiga umumiy yondaşuv şakllangan edi. Kartina 35 mm plyonkaga Super 35 formatida olingan, keyinçalik tasvirga raqamli işlov beriş nazarda tutilgan. Şu bilan birga Sova tasvirning asosiy qismini suratga oliş paytidayoq şakllantirişga intilgan. 1970-yillarda sodir böladigan sahnalar uçun boşqa kinoplyonka işlatilgan, tasvir esa biroz iliqroq va töyingan qilingan. Bu epizodlarda kostyumlar yorqinroq bölgan, ammo vaqt qatlamlari orasidagi farq ataylab nisbatan kiçik qoldirilgan. Ot poygasi sahnalari yanada uslubiy işlangan: ularning oltinsimon rangi raqamli rang korreksiyasi paytida yakuniy şaklga keltirilgan, çunki suratga uzun fokusli optikaga ega olti kamera bir vaqtda olib borilgan.
Badiiy rassom Fransua Segen ikki jinoyatçi boş — Boss va Ravvin interyerlarini bir-biriga qarama-qarşi qilib körsatgan. Bossning makoni jilolangan yoğoçdan bezatilgan, Ravvinning uyi esa toş sarkofagni eslatadigan deyarli butunlay qora interyer bölgan. Ikkala dekoratsiya Monrealdagi bitta paviloyonda ketma-ket qurilgan: Boss sahnalari tugagaç, dekoratsiya demontaj qilinib, uç kun içida Ravvin interyeriga qayta jihozlangan. Farqlar yoritiş orqali ham taʼkidlangan — Bossniki issiqroq, Ravvinniki sovuqroq bölgan.
Bir-biriga qarama-qarşi turgan Boss va Ravvin binolari qisman vizual effektlar yordamida yaratilgan. Ularning fasadlari uçun Nyu-Yorkdagi bitta binoning turli tomonlari asos qilib olingan, ular raqamli kompozitsiya yordamida köça ikki tomoniga joylaştirilgan va şahar panoramalari bilan töldirilgan.
5Musiqa
Filmning original musiqasi muallifi Joshua (Jay) Ralph böldi. «Lucky Number Slevin» u original partitura…

Filmning original musiqasi muallifi Joshua (Jay) Ralph böldi. «Lucky Number Slevin» u original partitura yozgan birinçi yirik töliqmetrajli kartina böldi.
«Lucky Number Slevin (Original Motion Picture Score)» albomi 2006-yil 28-martda Rumor Mill Records yorliği tomonidan kompakt-disk va raqamli formatda çiqarilgan. Unda 20 ta kompozitsiya bölib, umumiy davomiyligi taxminan 45 daqiqa, treklarning köpçiligi Ralph tomonidan yozilgan. Albomga şuningdek Wendy Rene ijrosidagi «After Laughter (Comes Tears)» va O Yuki Conjugate guruhining «In Dreams, Perhaps» kompozitsiyalari ham kiritilgan. Ralph albomga kiritilgan «Kansas City Şuffle» kompozitsiyasining kaver-versiyasini ham yozgan.
6Teatr prokati
Keng prokatdagi premyera 2006-yil 24-fevralda Buyuk Britaniyada bölib ötgan, oçiliş hafta oxirida film 1 874…

Keng prokatdagi premyera 2006-yil 24-fevralda Buyuk Britaniyada bölib ötgan, oçiliş hafta oxirida film 1 874 324 AQŞ dollari yiğgan. AQŞda film birinçi dam oliş kunlarida 7 031 921 dollar yiğgan. Butun dunyo böyiça film 56 308 881 dollar yiğgan. Suratga oliş tugagaç, The Weinstein Company filmni AQŞ va alohida xorijiy hududlarda tarqatiş huquqini sotib oliş uçun 10 mln dollardan kamroq pul tölagan. AQŞ prokati uçun 2006-yil 7-aprelda film The Weinstein Company ning Weinstein va MGM örtasidagi uç yillik tarqatiş şartnomasi doirasida Metro-Goldwyn-Mayer tomonidan tarqatilgan birinçi kartinasi böldi.
7Uy nusxalari
Film 2006-yil 12-sentabrda DVD da, 2008-yil 8-noyabrda esa Blu-ray da çiqarilgan. Film uy videosi sotuvidan…
Film 2006-yil 12-sentabrda DVD da, 2008-yil 8-noyabrda esa Blu-ray da çiqarilgan. Film uy videosi sotuvidan 27 mln $dan ortiq daromad keltirgan. Bu raqamlarga prokat va Blu-ray sotuvlaridan olingan daromad kiritilmagan. Blu-ray va DVD dan taşqari film muvaffaqiyatsiz çiqqan HD VMD formatida çiqarilgan kam sonli filmlardan biri böldi.
8Tanqid
Rotten Tomatoes retsenziyalar agregatorida tanqidçilarning 154 ta retsenziyasidan 52 % ijobiy bölgan, örtaça…

Rotten Tomatoes retsenziyalar agregatorida tanqidçilarning 154 ta retsenziyasidan 52 % ijobiy bölgan, örtaça baho 10 ballik şkalada 5,9. Tanqidçilarning fikriça, «“Pulp Fiction” ruhida hazil qilişga urinib, film çigal syujet, haddan taşqari uslubiy qahramonlar va boşni aylantiruvçi dekoratsiyalarda çökib ketadi». Metacritic da film 36 ta tanqidçining fikriga köra 100 ballik şkalada örtaça vaznli 53 ball olgan, bu agregator fikriça, «aralaş yoki örtaça şarhlar»dan dalolat beradi.
Empire jurnalining Nik de Semlien filmga 5 yulduzdan 2 yulduz qöygan va film «özini öylagandek aqlli emas» deb yozgan. Tanqidçi filmni keçki Guy Ritchie bilan soliştirgan va kartina «psevdo-tarantinovskiy» dialoglar hamda ekssentrik gangsterlar bilan ortiqça yuklanganini yozgan. Şu bilan birga Nik Josh Hartnett va Lucy Liu örtasidagi kimyoni alohida maqtagan — aynan ularning sahnalari filmga «jon bağişlaydi».
Roger Ebert ham xuddi şunday baho qöygan. U ham film «juda aqllilik qiladi» deb körsatgan va tomoşabin boşidanoq yaqinlaşayotgan aldov haqida ogohlantirilişi tufayli hissiy iştirok yöqolişini yozgan. Şunga qaramay tanqidçi aktyorlik öyinidan zavqlanganini taʼkidlagan: unga «yuqori darajadagi professionallar»ni, ayniqsa Bruce Willis, Morgan Freeman va Ben Kingsleyni kuzatiş yoqqan.
The Japan Times naşrining Kaori Şoji filmda tomoşabin oldin körmagan va eşitmagan heç narsa yöqligini, film esa bir vaqtning özida çiroyli va sovuq ekanini taʼkidlagan — uslubi bilan hayratga soladi, lekin hissiy jihatdan taʼsir qilmaydi.
The Hollywood Reporter naşrining Kirk Hanicat filmni maqtab, uni fevqulodda uslubiy, ötkir dialoglar, ironik syujet va ajoyib vizual hamda montaj mahorati bilan ajralib turadigan kartina deb atagan. Time jurnalining Richard Sçickel ham ijobiy şarh yozgan va «syujet heç qaçon töliq nazoratdan çiqmaydi va, qanday bölmasin, Jeyson Smiloviçning juda ötkir hazillari uçun şunçaki bahona» deb qayd etgan.
9Senzura
2023-yil 23-noyabrda Rossiyada «Kinopoisk» filmdagi «golubok» va «gomoseksualist» sözlarini bip bilan öçirib…

2023-yil 23-noyabrda Rossiyada «Kinopoisk» filmdagi «golubok» va «gomoseksualist» sözlarini bip bilan öçirib taşlagani maʼlum böldi. Bu haqda jurnalist Damir Kamaletdinov eʼtibor qaratib, Twitter sahifasida videoyozuvni joylagan. Senzuraga Slevin (Josh Hartnett) va Boss (Morgan Freeman) bir kişi haqida, «Fairy» laqabli erkak haqida gaplaşadigan sahna tuşgan — ingliz slengida bu söz geylarni tahqirlovçi maʼnoda işlatiladi. «Kinopoisk» platformasi vakillarining xabar berişiça, filmning huquq egasi kartinadan «golubok» sözini olib taşlaşga qaror qilgan.
Matn: maqola tarjimasi «Счастливое число Слевина» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.