Maurice

Şamolli plyajda sayr qilayotganda 11 yoşli maktab öquvçisi Maurice Hall öqituvçisidan jinsiy hayotning «muqaddas sirlari» haqida körsatmalar oladi. Öqituvçi otasiz ösayotgan bolaga baloğat yoşida uning tanasida qanday özgarişlar yuz berişini tuşuntirmoqçi böladi.

Yillar ötib, 1909-yilda Maurice Kembrij universitetida öqiydi va u yerda ikki kursdoşi bilan döstlaşadi: aristokrat vikont Risley va gözal boy Clive Durham. Clive Mauriceʼga oşiq bölib, unga öz tuyğularini kutilmaganda tan oladi. Dastlab Maurice bundan dahşatga tuşadi, lekin tez orada özi ham Cliveʼga javob berişini anglaydi. Döstlar örtasida ehtirosli roman boşlanadi, biroq Cliveʼning talabiga köra munosabatlari platonik bölib qoladi. Cliveʼning fikriça, munosabatlarning keyingi rivoji ikkalasiga ham zarar keltiradi. Yuqori tabaqaga mansub Clive porloq kelajakka ega bölib, ijtimoiy mavqeini yöqotişni xohlamaydi. Maurice Kembrijdan çetlatilib, Londonda birja dallali bölib işlay boşlagaç ham ularning yaqin munosabatlari davom etadi.

Döstlar tuyğularini sir tutadi, lekin Risley bir askarga nisbatan jinsiy taajjub körsatgani uçun hibsga olinib, olti oy majburiy mehnatga hukm qilinganda, ular qattiq hayajonga tuşadi. Clive gomoseksual ekani foş bölib qolişidan qörqib, Maurice bilan ajralişadi. Gretsiyaga sayohatdan qaytgaç, Clive beva onasining bosimi ostida sodda va boy qiz Anne bilan turmuş quradi hamda Pendersli deb nomlangan mulkida hayotini tartibga soladi.

Ğam-alamga botgan Maurice oilaviy şifokori doktor Barryga murojaat qiladi. Doktor Mauriceʼning gomoseksual moyilliklarini «bemaʼnilik» deb biladi. Şundan söng Maurice doktor Lasker-Jonesga boradi, u Mauriceʼni gipnoz yordamida «davolaşga» urinadi. Pendersliga taşrif buyurganida Maurice kiçik örmonbon Alec Scudderʼning eʼtiborini tortadi. Alec köp ötmay ukasi bilan birga Argentinaga köçib ketişi kerak edi. Maurice Alecʼning unga bölgan qiziqişini sezmaydi, hatto xizmatkorga dastlab pisand qilmay munosabatda böladi. Bu Alecʼni töxtatmaydi, u tunlari Mauriceʼni kuzatib yuradi. Pendersli uy xizmatkori Simcox Maurice bilan Clive örtasidagi haqiqiy munosabatlardan gumonlanib, Alecʼga Mauriceʼning moyilliklari haqida işora qiladi. Yomğirli keçada Alec zinadan çiqib, oçiq deraza orqali Mauriceʼning yotoqxonasiga kiradi. Alec Mauriceʼni öpadi. Maurice kutilmaganda qolsa-da, uning jinsiy tazyiqiga qarşilik körsatmaydi.

Birinçi birga ötkazilgan tundan söng Maurice Alecʼdan xat oladi, unda Pendersli qayiği uyida uçraşiş taklif qilinadi. Maurice Alec uni şantaj qilmoqçi, deb notöğri öylaydi. Maurice yana doktor Lasker-Jonesga boradi, u Mauriceʼga Angliya «inson tabiatini heç qaçon qabul qilişni istamagan» mamlakat ekanini ogohlantiradi va gomoseksualizm jinoyat hisoblanmaydigan mamlakatga, masalan, Fransiya yoki Italiyaga köçib ketişni maslahat beradi. Maurice qayiq uyiga kelmagaç, Alec Londonga borib, uni ofisida topadi va bu Mauriceʼning hamkasblarini hayratga soladi.

Maurice va Alec suhbatlaşiş uçun Britaniya muzeyiga borişadi va şantaj haqidagi tuşunmovçilik hal böladi. Maurice Alecʼni ismi bilan — Alec deb çaqira boşlaydi. Ular mehmonxona xonasida birga tunaydi. Ertalab ketayotib, Alec Argentinaga jönab ketiş vaqti yaqinlaşganini va endi bir-birlarini körmasliklarini aytadi. Maurice Alecʼga xayrlaşuv sovğasini topşiriş uçun portga boradi, lekin Alec kemaga keçikkanini bilib qoladi. Maurice Pendersliga qaytib, Cliveʼga Alecʼga bölgan sevgisini tan oladi. Clive esa Mauriceʼning turmuş qurişini umid qilgan edi, şuning uçun uning Alec bilan uçraşuvlari haqidagi gapidan hayron qoladi. Döstlar ajralişadi. Maurice Alecʼni qidirib qayiq uyiga boradi va Alec uni öşa yerda kutib turgan böladi. Alec unga telegramma yuborganini aytadi. Mauriceʼga qayiq uyiga kelişni sörab. Alec oilasini tark etib, Maurice bilan birga qoliş uçun Argentinaga köçiş rejalaridan voz keçgan. U Mauriceʼga: «Endi biz heç qaçon ajralmaymiz», deydi. Şu orada Clive uxlaşga tayyorlanadi va bir lahza Maurice bilan birga ötkazgan baxtli kunlarini eslaydi.