Mausam (tarjimada: «Fasl») — 1975-yilda suratga olingan hind hind tilidagi musiqiy romantik film. Boş rollarni Sanjeev Kumar va Şarmila Tagore ijro etgan, rejissyori Gulzar.
Film 1961-yilda yozilgan A.J. Cronin romani «The Judas Tree» ga erkin asoslangan. Şarmila Tagore aktyorlik ishi uçun 23-Milliy kinofestivalda «Silver Lotus» mukofotiga sazovor bölgan, film esa «Ikkinçi eng yaxşi badiiy film» nominatsiyasida ğolib çiqqan.
Film 24-Filmfare mukofotlarida sakkiz nominatsiyada tanlovga qöyilgan va ikkitasida ğolib bölgan. Film boşqa köplab mukofotlarni ham olgan.
Bu film tamil tiliga «Vasandhathil Or Naal» nomi bilan qayta suratga olingan.
1Rollarda
Sharmila Tagore, Sanjeev Kumar, Satyen Kappu
Gulzarrejissyor
Sharmila Tagoreaktyor
Sanjeev KumaraktyorSKSatyen KappuaktyorAAghaaktyorDPDina PathakaktyorOSOm ShivpuriaktyorPKPinchoo KapooraktyorGulzarssenariy muallifiSCSalil Chowdhurykompozitor2Syujet
«Mausam» — Dr. Amarnath Gill haqida dramatik sevgi hikoyasi. U tibbiyot imtihonlariga tayyorlaniş uçun…
«Mausam» — Dr. Amarnath Gill haqida dramatik sevgi hikoyasi. U tibbiyot imtihonlariga tayyorlaniş uçun Darjiling şahriga borganida mahalliy tabib Harihar Thapaning qizi Çandaga oşiq böladi. Keyin u yakuniy imtihonlar uçun Kalkuttaga qaytişi kerak böladi. U Çandaga qaytib kelişini vaʼda qiladi, lekin vaʼdasini heç qaçon bajarmaydi. Yigirma beş yildan keyin u boy odam sifatida qaytib keladi va Çanda hamda uning otasini qidiradi. U Harihar vafot etganini va Çandaning nogiron keksa erkakka turmuşga berilganini bilib oladi. Çanda qiz farzand tuğadi, aqldan ozadi va vafot etadi. Çandaning qizi Kajlini topib, Amarnath uning onasiga juda öxşaşligini köradi. Keyinçalik u Kajlining onasining qaynkasi tomonidan zörlangani va oxir-oqibat fohişaxonaga tuşib qolganini bilib oladi. Amarnathning ilojsiz qolib, Kajlini fohişaxonadan sotib olişdan boşqa çorasi yöq edi. U Kajlini uyiga olib keladi va Çandaga qilgan ishi uçun örnini qoplaş maqsadida uni nafis, odobli ayolga aylantirişga harakat qiladi. Amarnath uning onasi ölimiga bilvosita sababçi ekanini bilmagan Kajli unga oşiq böla boşlaydi. Bir kuni u özi kim ekanini va qayerdan kelganini eslaydi. Eski, oçiq kiyimlariga qaytib, fohişa qiyofasida Amarnathni uni haydab yuborişga undaydi va özi fohişaxonaga qaytib ketadi. U yerda xonim unga Amarnathning uni sevişini va unga hurmatli hayot beriş uçun qaytib borişi kerakligini işontiradi. Kajli keçasi uning oldiga borib, uni quçoqlamoqçi böladi va Amarnathni uyğotadi. Amarnath uni har doim Çandaning nusxasi va qizi örnida körgan. Bezovtalangan Amarnath Kajliga özi onasi yillar davomida kutgan va şundan söng aqldan ozgan odam ekanini aytadi. Kajli xafa bölib qoçib ketadi. Ertasi kuni ertalab hamma narsani yiğib, uyga qaytişga tayyor bölgan Amarnath örmonda turgan Kajliga duç keladi. Kajli orqasida uning yoşligidagi suratini yaşirgan edi. Kajli unga onasining aqldan ozib vafot etişi va özining fohişaga aylanişi uning aybi ekanini aytadi. U unga, ha, bu joyga onasining keçirimini söraş uçun qaytib kelganini, Çanda uçun ehtimol keç bölib qolganini, lekin Kajli uni keçirib, uning qizi bölişga rozi bölişini aytadi. Şundan söng ular birga uyga qarab jönab ketişadi.
3Aktyorlar
Sanjeev Kumar — Dr. Amarnath…
Sanjeev Kumar — Dr. Amarnath Gill
Şarmila Tagore — Çanda Thapa/Kajli
Dina Pathak — Gangu Rani (fohişaxona xonimi)
Om Şivpuri — Harihar Thapa
4Işlab çiqariş
Film «Aandhi» (1975) bilan bir vaqtda yozilgan bölib, uning ssenariysini Kamleşwar, Bhuşan Banmali va Gulzar…
Film «Aandhi» (1975) bilan bir vaqtda yozilgan bölib, uning ssenariysini Kamleşwar, Bhuşan Banmali va Gulzar birgalikda yozgan hamda ikkala filmni ham bir vaqtda suratga olişgan. Sanjeev Kumar ikkala filmda ham keksa odam rolini ijro etgan. «Aandhi» birinçi bölib namoyiş etilgan bölsa-da, u siyosiy bahsga sabab bölib, uning baʼzi qismlarini qayta suratga olişga töğri kelgan. Şu vaqt içida «Mausam» tugallanib, namoyiş etildi. Şarmila Tagore bilan «Meri Işq Ke Lakhon Jhatke» qöşiğini suratga olayotganda, xoreograf Saroj Khan boşqa film uçun studiyada bölgan. Şu paytda Gulzar undan Tagoreга bir neça harakatni örgatişni söragan.
5Musiqa
Filmning fon musiqasini Salil Çowdhury yaratgan, qöşiqlarini esa Madan Mohan bastalagan. Film titrlarida bu…
Filmning fon musiqasini Salil Çowdhury yaratgan, qöşiqlarini esa Madan Mohan bastalagan. Film titrlarida bu film Madan Mohanga, u 1975-yil 14-iyulda vafot etganidan keyin bağişlangan. Qöşiqlar matnini Gulzar yozgan. «Mausam» Gulzar rejissyorlik qilgan va qöşiqlarini Madan Mohan bastalagan ikki filmdan biridir. Ikkinçisi — «Koşiş». Gulzar «Dil Dhoondta Hai» qöşiği haqida, uni filmda yozgani, «…uning eng esda qolarli qöşiqlaridan biri…» deb taʼkidlagan (Scroll.in, 18-avgust, 2016).
«Dil Dhoondta Hai» qöşiği Lata Mangeşkar va Bhupinder Singh ijrosida 1976-yil uçun Binaca Geetmala yillik yakuniy çartida 12-örinni egallagan.
6Mukofotlar
23-Milliy kino…
23-Milliy kino mukofotlari:
Ğolib
Ikkinçi eng yaxşi badiiy film — «Mausam»
Eng yaxşi aktrisa — Şarmila Tagore
24-Filmfare mukofotlari:
Ğolib
Eng yaxşi film — «Mausam»
Eng yaxşi rejissyor — Gulzar
Nominatsiyada
Eng yaxşi aktyor — Sanjeev Kumar
Eng yaxşi aktrisa — Şarmila Tagore
Eng yaxşi ikkinçi plandagi aktrisa — Dina Pathak
Eng yaxşi musiqa rejissyori — Madan Mohan
Eng yaxşi qöşiq muallifi — Gulzar, «Dil Dhoondta Hai» uçun
Eng yaxşi syujet — Kamleşwar
Matn: maqola tarjimasi «Mausam (1975 film)» — inglizça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.