Mirza Galib (urdu: مرزا غالب) — hind biografik filmi, rejissyor Sohrab Modi tomonidan 1954-yilda suratga olingan. Boş rollarni Bharat Bhuşan va Suraiya ijro etgan. Syujet urdu tilidagi maşhur şoir Mirza Galibning hayoti haqida bölib, asosan şoir va kurtizanka Çaudhvin örtasidagi muhabbat tarixini aks ettiradi. Filmdagi qöşiqlar Mirza Galibning sheʼrlari asosida Suraiya, Talat Mahmud va Mohammed Rafi tomonidan ijro etilgan.
Prokat natijalariga köra film «hit» maqomiga ega böldi. Kartina, şuningdek, yilning eng yaxşi filmi sifatida Milliy kino mukofotiga sazovor böldi. «Mirza Galib» 1956-yilda SSSRda keng prokatga çiqarilgan.
1Rollarda
Bharat Bhushan, Suraiya, Durga Khote
2Syujet
Film Mirza Galibning hayotidagi bir tomonni aks ettiradi, unda muhabbat va sadoqat örtasidagi ziddiyat rassom…
Film Mirza Galibning hayotidagi bir tomonni aks ettiradi, unda muhabbat va sadoqat örtasidagi ziddiyat rassom his-tuyğularini çuqur larzaga soladi. Mirza Galib imperator Bahodir Şoh saroyidagi muşayra (sheʼr keçasi)da özini namoyon eta olmaydi, lekin şu bilan birga bilmagan holda mohir raqqosa-domni Moti yuragini zabt etadi. Biroq sinovlar va azoblarga bardoş bera olmagan Moti, taqdir uni şoirning sadoqatli xotini bilan uçraştirib qöyganda, Mirzaning hayotidan ketişga qaror qiladi. Lekin Mirza oxir-oqibatda uni qamalgan joyi – qamoqxonadan turib izlab boradi; uning muhabbati şunçalik kuçli edi. Uning fidoyiligini körgan Moti esa sevgan insoni yonida baxtli holda vafot etadi.
3Rollarda
Bharat Bhuşan — Mirza…
Bharat Bhuşan — Mirza Galib
Suraiya — Moti / Çaudhvin
Nigar Sultana — Mirzaning xotini
Durga Khote — Amma, Çaudhvinning onasi
Iftekhar — Bahodir Şoh II
Murad — mufti Sadruddin
Ulhas — kotval Haşmat Xon
4Işlab çiqariş va tomoşabinlar reaksiyasi
Sohrab Modining oldingi filmi Jhansi Ki Rani prokatda muvaffaqiyatsizlikka uçragan edi, garçi u Hindistonda…
Sohrab Modining oldingi filmi Jhansi Ki Rani prokatda muvaffaqiyatsizlikka uçragan edi, garçi u Hindistonda birinçi bölib 35 mm kinoplyonkaga olingan «Technicolor» formatidagi film bölgan. «Mirza Galib»da Modi yana qora-oq formatga qaytdi. Stsenariy Saadat Hasan Manto ning naşr etilmagan romani asosida yaratilgan bölib, uni Rajinder Singh Bedi (dialoglar) va J. K. Nanda moslaştirgan.
«Mirza Galib»ning muvaffaqiyati rejissyorga yana «sahnaga qaytiş» imkonini berdi. Aktrisa Suraiya filmda ajoyib aktyorlik mahoratini namoyon etib, uylangan Galibning sevgilisi bölgan kurtizanka rolini jonli va yorqin qildi. U şuningdek filmda özining eng yaxşi qöşiqlaridan bir neçtasini ijro etdi: «Aah ko Çahiye Ek Umar», «Nuktaçeen Hai Gham-e-Dil», «Dil-e-Nadan Tujhe Hua Kya Hai» va «Yeh Na Thi Humari Kismet». Şu tufayli u qöşiqçi-yulduz sifatida şuhratining eng yuqori çöqqisiga çiqdi. Jawaharlal Nehru filmni körib şunçalik taassurot oldiki, Suraiyaga şunday dedi: «Sen Mirza Galibning ruhini tiriltirding».
Yozuvçi va kinorejissyor Xoja Ahmad Abbos filmni tahlil qilib, u nafaqat Mirza Galibning lirik asarlarini, balki ularni ajoyib ijro etilişi bilan ham taniştirişini, şuningdek «Buyuk Möğullar hukmronligi davri oxiridagi Dehlining madaniyati va turmuş tarzini qayta yaratişini» qayd etgan.
T. M. Ramaçandran özining «70 Years of Indian Cinema» kitobida filmni kino tarixidagi buriliş nuqtasi va 1954-yilning «eng yaxşi badiiy filmi» deb atagan.
5Mukofotlar
Eng yaxşi badiiy film uçun Milliy kino…
Eng yaxşi badiiy film uçun Milliy kino mukofoti
Eng yaxşi hind tilidagi film uçun Milliy kino mukofoti
Filmfare Award — eng yaxşi sanʼatkor-dekorator ishi uçun, Rusi Benker
6Kadrlar
4
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Мирза Галиб (фильм)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.