Nicholas and Alexandra

Maykl Jeyston — imperator Nikolay II

Janet Suzman — imperatritsa Aleksandra Fyodorovna

Roderik Noubl — tsesareviç Aleksey

Fiona Fullerton — buyuk knyajna Anastasiya Nikolayevna

Anna Massey — buyuk knyajna Olga Nikolayevna

Lynne Frederick — buyuk knyajna Tatyana Nikolayevna

Candace Glendenning — buyuk knyajna Mariya Nikolayevna

Harry Andrews — buyuk knyaz Nikolay Nikolayeviç (amakisi Nikolaşa)

Irene Worth — imperatritsa Mariya Fyodorovna

Timothy West — doktor Botkin

Jean-Claude Drouot — Pyer Jillyar

Guy Rolfe — professor Fyodorov

Jack Hawkins — graf Frederiks

Martin Potter — knyaz Yusupov

Tom Baker — Rasputin

John Gallagher — Nagorniy

Catherine Sçofield — Teglyova

Eric Porter — Pyotr Stolypin

Laurence Olivier — Sergey Witte

Michael Redgrave — Sergey Sazonov

Maurice Denham — Vladimir Kokovtsov

Ralph Truman — Rodzyanko

Gordon Gostelow — Guçkov

Julian Glover — Gapon

Roy Dotrice — general Alekseyev

John Forbes-Robertson — general Voyeikov

John Wood — polkovnik Kobilinskiy

John McEnery — Kerenskiy

Michael Bryant — Lenin

Brian Cox — Trotskiy

Vivien Pickles — Krupskaya

James Hazeldine — Stalin

Stephen Greif — Martov

Stephen Berkoff — Pankratov

David Gill — Goloşçyokin

Ian Holm — komissar Yakovlev

Alan Webb — komissar Yurovskiy

Alexander Knox — Amerika elçisi Root, Elihu

Georges Riquier — Frantsiya elçisi Moris Paleolog

Prodyuser Sem Şpigel «Nicholas and Alexandra» ustida ish boşladi, çunki unga rejissyor Devid Lin bilan «Doktor Jivago» ustida işlaş taqiqlangan edi. «Doktor Jivago» ham inqilobiy Rossiya fonida voqealar bölib ötadigan asar edi. Şpigel «Arabiston Lourensi» filmida Lin bilan birga işlaganida uni çetga surib qöygan edi: mukammallikka intiladigan rejissyorga filmni vaqtida tugatiş uçun bosim ötkazgan edi. Şpigel dastlab Robert K. Massining kitobiga huquq sotib olmasdan «Nikolay va Aleksandra»ni suratga olmoqçi böldi, tarixiy hisobot umumiy mulk ekanini daʼvo qilib. Oxir-oqibat Şpigel huquqlarni sotib oldi va Massi kitobini ssenariyga moslaştiriş uçun ssenariy muallifi Jeyms Goldmanni yolladi.

Goldman maşhur «Şerzoda qiş» pyesasi va filmi muallifi bölib, rejissyorlar kelib-ketayotgan paytda ustida qoralama ketidan qoralama yozdi (Jorj Stivens, Entoni Xarvi, Jozef Mankeviç, Çarlz Jarro, Jek Gold, Ken Rassel, Lindsey Anderson va Jon Burmen — ularning hammasi bir payt loyihaga biriktirilgan edi). «Patton»ni körgaç, Goldman Franklin Şeffnerni tavsiya qildi.

Şpigel filmga zarur deb hisoblagan epik ruh beriş uçun sobiq hamkasblari, dekorator Jon Boksga va operator Freddi Yangga (Arabiston Lourensi) murojaat qildi. Asosiy suratga oliş Ispaniya va Yugoslaviyada ötdi.

Şpigelga Columbia Studios tomonidan avvalgisiga qaraganda qattiqroq byudjet çeklovlari qöyildi. U Rasputin rolini Piter ÖTul, Aleksandra rolini Vanessa Redgreyv öynaşini xohlagan edi, ammo bunga rozilik berilmadi. Filmda Laurence Olivier, Irene Worth, Michael Redgrave va Jack Hawkins kabi maşhur aktyorlar rol öynadi, ammo aktyor Rex Harrison ikkinçi darajali rolni rad etdi, uni juda kiçik deb hisoblab.

Qirollik milliy teatri aʼzosi Tom Beyker Rasputin roli uçun труppa direktori Laurence Olivier tomonidan tavsiya etilgan edi.

Batafsil dekoratsiyaga, suratga oliş sifatiga va aktyorlarning kuçli ijrosiga qaramay, «Nicholas and Alexandra» moliyaviy muvaffaqiyat uçun zarur bölgan keng tomoşabinni topa olmadi. Şunga qaramay, uni Amerika milliy şarhlovçilar kengaşi 1971-yilning eng yaxşi 10 filmidan biri deb tanladi.

Şarhlar agregatori Rotten Tomatoes 15 ta şarh asosida, örtaça reytingi 6.20/10 bölib, tanqidçilarning 67 foizi filmga ijobiy baho bergani haqida xabar berdi. Chicago Sun Times gazetasining Rojer Ebert filmga törtdan ikki yarim yulduz qöydi va şunday yozdi: «Film töliq harakatçan bölmasa-da, u, albatta, qiziqarli, ayniqsa intermediyadan keyin».

Kinotanqidçi Robert Xollivell «Nicholas and Alexandra»ni «şişirilgan epopeya, asosan dekoratsiyalari tufayli tasodifiy qiziqiş uyğotadigan» va «umuman oğir sahna asari» deb taʼriflab, unga törtta mumkin bölgan yulduzdan bitta yulduz berdi. 2013-yilda Aleks fon Tunzelmann The Guardian uçun yozdi: «„Nicholas and Alexandra“ ajoyib aktyorlik işlari va ajoyib dekoratsiya bilan maqtanişi mumkin, lekin u şişirilgan va oğir. Bu yerda filmning yaratuvçilari unga nima qilişni bilganidan köproq tarix bor». Radio Timesʼda Tom Xatçinson filmga beşdan uç yulduz berib, uni «haşamatli, garçi juda uzun epos» deb taʼriflagan, u «köp qöşimçalardan çözilib ketgan» va «tafsilotlari bilan hayratga soladi, garçi Tom Beyker ayyor mistik Rasputin rolida juda kulgili». The New Republic jurnalidan Stenli Kaufmann filmni «sust» deb taʼriflagan.

«Nicholas and Alexandra» 1987-yilda RCA / Columbia Pictures Home Video kompaniyasi tomonidan VHS formatida çiqarilgan va 1990-yillarda Columbia Tristar Home Video tomonidan qayta naşr etilgan.

Film 1999-yil 27-iyulda Sony Pictures Home Entertainment tomonidan DVDʼga çiqarilgan. DVDʼda filmni yaratiş haqida 14 daqiqalik qisqa metrajli film va oldingi relizlarda bölmagan yana olti daqiqalik sahna va dialoglar taqdim etilgan.

2013-yil fevralda film Twilight Time tomonidan Blu-rayʼga çiqarildi. Blu-rayʼda grim, kostyumlar dizayni va filmda podşo qizlarini öynagan aktrisalar haqida hikoya qiluvçi filmni işlab çiqariş haqida uçta qisqa metrajli film taqdim etildi. Şuningdek, unda kinoteatrlar uçun asl treyler va saundtrek bor edi. Saundtrek stereo formatda taqdim etildi, garçi Blu-rayʼdagi ovoz mono formatda edi. Blu-ray naşri atigi 3000 nusxa bilan çeklangan edi. Film Amazon va Apple iTunes Store orqali sotib oliş yoki ijaraga oliş uçun ham mavjud, şuningdek, Amazonʼdagi onlayn fayl Apple iTunes fayllarida bölmagan yana olti daqiqalik sahna va dialoglarni öz içiga oladi.

Saundtrekni Richard Rodney Bennett yozgan.

Overture — 2:19

Nicholas and Alexandra — 1:26

The Royal Children — 1:23

The Palace — 1:00

Sunshine Days — 3:21

Alexandra — 1:18

The Romanov Tercentenary — 0:52

Lenin in Exile — 1:21

The Princesses — 2:20

The Breakthrough — 2:35

The Declaration of War — 2:55

Extracts — 2:40

The Journey to the Front — 1:02

Military March — 2:40

Rasputinʼs Death — 1:28

The People Revolt — 1:19

Alexandra Alone — 1:11

Farewells — 2:30

Dancing in the Snow — 1:11

Departure from Tobolsk — 1:30

Elegy — 1:38

Epilogue — 1:50

1972-yilda ötkazilgan 44-chi «Oskar» mukofoti marosimida «Nicholas and Alexandra» oltita nominatsiyadan ikkitasini yutib oldi:

Jon Boks, Ernest Arçer, Jek Maxsted, Gil Parrondo, Vernon Dixon eng yaxşi sanʼat rejissyorlari böldi.

Yvonne Blake va Antonio Castillo eng yaxşi kostyumlar dizayni uçun mukofot oldi.

Film eng yaxşi film (Sem Şpigel), eng yaxşi ayol roli (Janet Suzman), eng yaxşi operator ishi (Freddie Young) va eng yaxşi original saundtrek (Richard Rodney Bennett) nominatsiyalarida körsatildi.

1972-yilda ötkazilgan 25-chi Britaniya kino akademiyasi mukofoti marosimida «Nicholas and Alexandra» uçta nominatsiyada körsatildi:

Janet Suzman «Eng istiqbolli yangi boş rol ijroçisi» nominatsiyasiga körsatildi.

Jon Boks eng yaxşi badiiy bezak nominatsiyasiga körsatildi.

Yvonne Blake va Antonio Castillo eng yaxşi kostyumlar dizayni uçun.

1972-yilda ötkazilgan 29-chi «Oltin globus» mukofoti marosimida «Nicholas and Alexandra» uçta nominatsiyada körsatildi:

Tom Beyker eng yaxşi erkak ikkinçi darajali rol va «Yilning yangi yulduzi — aktyor» nominatsiyasiga körsatildi.

Janet Suzman «Yilning yangi yulduzi — aktrisa» nominatsiyasiga körsatildi.

1973-yilda ötkazilgan 15-chi yillik «Grammy» mukofoti marosimida Richard Rodney Bennett kino yoki teleşou uçun yozilgan «Eng yaxşi original saundtrek» nominatsiyasiga körsatildi.