Pete on the Way to Heaven

Voqea 1953-yilning fevral–mart oylarida, Stalin vafotidan oldin va keyin sodir böladi. Filmdagi voqealar Kandalakşa şahrida röy beradi.

Şu yerda şahar telbasi Petya yaşaydi, u Korsakov kasalligidan aziyat çekadi. Unga milisioner bölib tuyuladi va öziça muhim ish bilan şuğullanadi: haydovçilarning guvohnomasi va yöl varaqalarini tekşiradi, avtomaşinalarning soz-nosozligini nazorat qiladi. U özini şunday taniştiradi — inspektor Petya. Şaharda deyarli heç kim Petyani xafa qilmaydi, heç kim unga böysunmaslikka urinmaydi. Agar uni masxara qilişsa ham, mehr bilan qilişadi. NivaGESstroy boşliği Konovalov Petya uning haydovçisining hujjatlarini tekşirganda unga öynab beradi, mahalliy haydovçilarning hammasi ham şunday qiladi.

Milisiya старшинаси Petyaga xuddi u haqiqiy GAI inspektori bölgandek munosabatda böladi, uning «heç bölmasa öqsiz bölsa-da» nagan beriş iltimosiga tuşuniş bilan qaraydi va bir neça kundan keyin unga yoğoç pistolet topşiradi. Istisno — mahalliy koloniya boşliği polkovnik Boguslavskiy. Petya uning avtomaşinasini tekşirmoqçi bölganda, u keskin sökadi va Petyaning yoğoç pistoletini taşlab yuboradi.

Petya kimgadir yordam berişga tayyor va imkoni boriça hammaga yordam beradi. U ötin yorişga tayyor, mahalliy kir yuvuvçi ayolni bekatga boradigan yuk maşinasiga ötqazib qöyadi. Petya Yer yumaloq yoki yöqligini bilmaydi, 30 ning 25 dan katta ekanini ham bilmaydi (filmning boşida u şu bilan GULAG zonasining ikki konvoyini hayron qoldirgan edi), lekin undan samimiylik va yurak issiqligi esib turadi.

Konovalovni oşxonada beixtiyor xafa qilganidan u uzoq vaqt ezilib yuradi.

Bir tekşiruv vaqtida Petya qölini kuydirib oladi va polkovnik Bogusavskiyning xotini — mahalliy poliklinikada şifokor bölib işlaydigan ayolning qabuliga tuşadi, u bolalarça unga oşiq bölib qoladi. Bogusavskiy xotinidan ança katta bölib, uni xiyonatda gumon qiladi, şuning uçun uning hamkasbi Ioffe bilan suhbat boşlaydi va undan xotinining xatti-harakatlari haqida maʼlumot berib turişni talab qiladi, uning yahudiy kelib çiqişiga işora qiladi (öşa paytda SSSRda «şifokorlar ishi» deb ataladigan jarayon avj olgan va kosmopolitizmga qarşi kuraş olib borilgan edi). Ioffe rozi böladi, lekin Irinaning taşabbusi bilan özi ham u bilan intim munosabatga kirişadi.

SSSR Oliy Soveti saylovlari yaqinlaşmoqda va Kandalakşaga saylovçilar bilan uçraşiş uçun deputatlikka nomzod, SSSR xalq artisti Nikolay Konstantinoviç Çerkasov keladi. U yiğiliş prezidiumida öta jiddiy körinişda ötiradi, lekin rasmiy nutqlardan oçiqdan-oçiq esnaydi va zerikadi. Petya bilan köz uriştirgaç, Çerkasov özgaradi. Petyaning Çerkasov bilan köz qisganini payqagaç, zal ham jonlanadi.

Stalinning kasal bölgani, keyin esa vafot etgani haqida xabar keladi. Petya mahbuslarning nega xursand bölayotganini tuşunmaydi, axir rahbar vafot etgan-ku. Özi esa uyiga motam lentalari taqilgan bayroq osadi. Şu orada Bogusavskiy «şifokorlar ishi» Stalin vafotidan söng darhol töxtatilganidan açinadi.

Şahar yonidagi zonadan ikki mahbus qoçadi. Birinçisini yaqin atrofdagi uyning Ustki qavatida tutib olişadi. Ikkinçisini uşlaş uçun konvoy guruhi jönaydi, unga Petya ham qöşiladi. Bu kun uning umrining oxirgi kuni böladi — uni konvoydan biri adaşib otib taşlaydi.