«Tabor osmonga ketmoqda» — 1976-yilda rejissyor Emil Lotyanu suratga olgan sovet töliq metrajli keng ekranli musiqiy-dramatik badiiy film. Film «Mosfilm» kinostudiyasida, Maksim Gorkiyning ilk hikoyalari «Makar Çudra» (1892) va «Qari Izergil» (1894) asosida suratga olingan.
Film 1976-yilgi sovet prokatida yetakçi bölgan (64,9 million tomoşabin).
1Treylerlar
▶2Rollarda
Svetlana Toma, Grigore Grigoriu, Boryslav Brondukov
3Syujet
Filmning syujeti bir guruh siganlarning ot tabunini öğirlaşga urinişi bilan boşlanadi. Asosida Maksim…
Filmning syujeti bir guruh siganlarning ot tabunini öğirlaşga urinişi bilan boşlanadi. Asosida Maksim Gorkiyning «Makar Çudra» (1892) hikoyasida tasvirlangan otduzd Loyko Zobar va folbin sigan qiz Rada örtasidagi muhabbat hikoyasi yotadi.
Voqealar XX asrning boşida, Zakarpatyedagi Tisa daryosi böyidagi sigan taborida, Avstro-Vengriya imperiyasining çekka hududida röy beradi.
Bu ikki yoş va mağrur siganning — Loyko bilan Radaning muhabbat afsonasi. Ular bir-biriga oşiq bölişadi, lekin oilaviy hayotni öz erkinliklarini boğlab qöyuvçi zanjir deb hisoblaşadi. Loyko Radani uni yaralangan holda topib, davolaganidan keyin uçratadi. Keyin otduzd va gözal qiz yana uçraşadi: Loyko Radaning tabori aʼzosi Buçani uçratib, qari Nur boşqargan taborga özi kelib qoladi.
Mahalliy keksa jentri — zodagon Antal Silagi ham Radaga oşiq böladi. Uni şahar böylab sayr qilayotganda tanişgan edi, ammo qiz butun tabor oldida uni oçiqçasiga rad etadi va baxtsiz oşiq janob sigan qizni laʼnatlaydi. Otduzd Loyko jasur va işida omadli: u Rada istagandek oq bötaloqni muvaffaqiyatli öğirlaydi. Biroq u hokimiyatlarning ğazabiga duç keladi, ular uning tuğilib ösgan taboriga bostirib kiradi, Loykoning mağrur va gözal opasi Rusalina esa qarşilik körsatişga harakat qiladi. Kabobxonada Loykoning otasi oxir-oqibat jandarmlarga öz öğlini topşiradi. Loyko bu oldin örtoği Talimonni janob Balintga qarzni undiriş uçun yuborgan edi. Afsuski, Balint Loyko kelişib qöyilganidek özi malikonaga kelişini aytadi, uning xizmatkori esa otxonada siganni çöp bilan urib öldiradi.
Şu orada mahalliy hokimiyat Loykoni ölimga hukm qiladi, ammo Loyko öz qatl marosimidan qoçişga muvaffaq böladi, bu paytda unga yordamga kelgan dösti Bubulya halok böladi. Otduzd ketib qolgan Rada taborini quvib yetadi va qizga bötaloqni sovğa qiladi. Rada Loyko bilan daryo böyida quvonç bilan vaqt ötkazadi, söngra u bilan tunni ötkazadi, bu tun davomida Loyko Radani uzum şarbati bilan mehmon qiladi.
Film oxirida Loyko, qari sigan giyohvand ayolning sovuq başoratiga qaramay, eski dösti Aralambi bilan Radaning taboriga keladi va taniş temirçi Makar Çudrадan kelin tomonga elçi bölişni söraydi. Rada kulib, Loyko unga böysunişi, butun tabor oldida tiz çökişi kerakligini talab qiladi (siganlar uçun bu xörlaniş hisoblanadi), aks holda töy bölmaydi. Loyko ğazab bilan Radani öldiradi. Qizining öldirilişiga guvoh bölgan Radaning otasi, eski askar Danilo, şu zahoti Loykoni piçoq bilan öldiradi.
4Rollarda
Svetlana Toma — Rada, gözal sigan…
Svetlana Toma — Rada, gözal sigan qiz
Grigore Grigoriu — Loyko Zobar, ot öğrisi
Ion Sandri Şkurya — Antol Silagi, zodagon, janob
Pavel Andreyçenko — Talimon
Serdju Finiti — Bubulya, Loykoning dösti
Lyalya Çyornaya — qari sigan ayol
Borislav Brondukov — Buча
Barasbi Mulayev — Makar Çudra
Nelli Volşaninova — Rusalina, Loykoning opasi
Vsevolod Gavrilov — Danilo, Radaning otasi
Mixail Şişkov — Nur
Nikolay Volşaninov — Aralambi, Loykoning dösti
Vasiliy Simçiç — Balint, janob
5Mukofotlar
1976 — San-Sebastyan (Ispaniya) XXIV xalqaro kinofestivalining boş mukofoti «Oltin…

1976 — San-Sebastyan (Ispaniya) XXIV xalqaro kinofestivalining boş mukofoti «Oltin çiğanoq».
1976 — Svetlana Toma «Sovet ekrani» jurnali öquvçilari sörovi natijalariga köra «1976-yilning eng yaxşi aktrisasi» deb topildi (SSSR).
1977 — Belgradda (SFRY) VII xalqaro «Fest» eng yaxşi filmlar festivalida tomoşabinlar hayʼati mukofoti «Eng yaxşi rejissyorlik uçun» Emil Lotyanuga topşirildi.
1977 — Pragada (ÇSSR) xalqaro kinofestivalda eng yaxşi film uçun diplom.
1977 — Panamada (Panama) XV xalqaro kinofestivalda aktrisa Svetlana Tomaga «Eng yaxşi ayol roli ijrosi uçun» mukofoti.
1977 — badiiy filmlarni suratga olişda milliy rangli kinoplyonkalardan foydalaniş böyiça II Butunittifoq tanlovida (SSSR) I darajali diplom.
1978 — Parijda (Fransiya) UNIATEK XI kongressi filmlarining xalqaro texnik tanlovida eng yaxşi fotosifat uçun mukofot.
6Kadrlar
3
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Табор уходит в небо» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.