Ram Teri Ganga Maili

Radj Kapurning oxirgi rejissyorlik ishi syujeti allegoriya bölib, klassik va mifik hikoyani birlaştiradi, siyosatçilar va kapitalistlarning korrupsiyasini foş etadi hamda Radjiv Gandining endigina boşlangan ekologik islohotlarini himoya qiladi. Hikoya birinçi marta epik «Mahabxarata»da paydo bölgan, keyinçalik şoir Kalidasa tomonidan qayta işlangan voqeaga asoslanadi. Ganga (Gangа) hind xalqi uçun muqaddas daryo bölib, dindor hindu işonçlariga köra, u yerda ham, osmonda ham oqadi (qarang: «Ganga hinduizmda»). Har bir hind hayotida kamida bir marta Gangaga ziyorat qilib, uning suvlarida çömgan, şu orqali qalbini poklab, gunohlaridan xalos bölişni istaydi.

Kalkuttaning aholisi Ganga daryosi suvining ifloslanişidan xavotirda, daryo suvi endi foydalaniş uçun yaroqsiz bölib bormoqda. Yirik biznesmen va nufuzli siyosatçi Bxagavad Çoudxari ekologiya himoyasiga bağişlangan aholi mitingida iştirok etadi. Şu bilan birga Çoudxari özining biznes hamkori, yirik sanoatçi Djiva Saxayga daryoga işlab çiqariş çiqindilarini taşlaydigan yangi zavod quriş litsenziyasini sotadi. Djiva Saxayning yagona öğli, ideallar ortidan quvadigan kollej talabasi Narendr donişmand-islohotçi Svami Vivekananda asarlarini örganişga berilgan. Döstlari bilan birga Narendr daryo ifloslanişining sabablarini aniqlaş maqsadida Ganga daryosining boşlaniş joyiga, toğli Gangotri qişloğiga boradi, şuningdek, nogiron aravaçada ötirgan dindor buvisining iltimosini bajaradi: muqaddas daryo boşidan şifobaxş suv olib keliş. U yerda Narendr muqaddas daryo nomi bilan uyğun ismli gözal yoş qiz — Gangaga duç keladi. Narendr va Ganga bir-biriga oşiq bölişadi, Ganga otasi tanlagan kuyovga turmuşga çiqişdan boş tortadi va mahalliy odatlarga köra bayram paytida özi uçun er tanlaydi — bu Narendr böladi. Oşiqlar birga bir keça ötkazadilar, ammo yigit uyiga qaytib, ota-onasining nikohga rozilignini olişi kerak. Ganga sevganini kutişga vaʼda beradi.

Şu orada Kalkuttada Narendrning ota-onasi öğillarining töyiga tayyorgarlik köradi: u uzoq vaqtdan beri Narendrni sevib yurgan Bxagavad Çoudxarining qizi Radxa bilan turmuş qurişi kerak. Narendr oilasiga Gangadan gapirib beradi, u bilan otasi örtasida janjal çiqadi va natijada Djiva Saxay öğlini uradi. Hatto buvi ham bu xabarni dastlab sovuqqonlik bilan qabul qiladi, ammo vafot etişidan oldin sevimli nevarasini duo qiladi va kelinni olib kelişni söraydi. Narendr uydan qoçib, Gangotriga yetib boriş umidida ketadi, ammo otasi politsiyaga murojaat qiladi va yigit voyaga yetmaganligi sababli uni irodasiga qarşi uyiga qaytarişadi. Oylar ötadi va Ganganing öğli tuğiladi. Narendrni kutib ololmagan Ganga, bolasini otasiga topşiriş va unga yaxşiroq kelajak taʼminlaş burçini his qilib, Kalkuttaga yöl oladi.

Narendrning amakisi Kundj Bixari, bir paytlar sevgan ayoli uçun uyini va oilasini taşlab ketgan, jiyanining iltimosiga binoan Ganganing ortidan jönaydi, ammo yölda uni ötkazib yuboradi. Rişikeşda Gangani ikki ayol va bir erkak ekspluatatsiya qilmoqçi böladi, ammo Ganga ulardan qoçişga muvaffaq böladi. Benaresda notaniş erkaklarning tazyiqidan Gangani politsiya qutqaradi va unga Kalkuttaga poyezd çiptasini beradi. Çarçoq va iztiroblar tufayli Ganganing suti qurib qoladi va bolasini ovqatlantiriş uçun u bekatlardan birida suv oliş uçun tuşadi. Poyezd jönab ketadi va Ganga Manilalning qöliga tuşib qoladi: u közi ojizlikka özini soladi va uni kuzatib qöyişni söraydi, aslida esa Gangani Benares yaqinidagi gencommon uyga aldab olib boradi. Bolasining kelajagini taʼminlay olmagani uçun Ganga şu yerda qolişga majbur böladi. Ovozi jozibali bölgani uçun u boy mehmonlar oldida qöşiq aytib, raqsga tuşişga rozi bölişga majbur böladi. Aynan şu yerda Gangani Bxagavad Çoudxari köradi, katta pul tölaydi va Manilalga Gangani Kalkuttadagi uyiga olib kelişni buyuradi, u yerda uni öz kanizagiga aylantirmoqçi böladi.

Ganga hali Bxagavad Çoudxarining qizi Radxa Narendrning nişonlangan kelinçagi ekanini bilmaydi va yaqin orada unga ularning töyida raqs tuşiş taklif qilinadi. Töyda gözal raqqosada Narendr öz Gangasini tanib oladi va uni hamda öğlini tan oladi, ammo jamiyat nazarida «yiqilgan» ayol bilan ittifoq Djiva Saxayning rejalariga kirmaydi. Ganga bolasini qoldirib qoçadi, Bxagavad Çoudxari uni öldiriş niyatida otadi. Otasi haqidagi haqiqat, jamiyatda hurmatli va halol inson deb hisoblangan odam, şuningdek, Narendrning boşqa ayolga bölgan muhabbati Radxani larzaga soladi, u töyni bekor qiladi va yaralangan Gangaga yordam beradi. Qayğudan özini yöqotgan Narendr otasi va oilasi bilan aloqani uzadi va Ganga hamda öğli bilan birga muqaddas Ganga daryosining boşlaniş joyiga yaşaş uçun ketadi.