«Roja» (tamil. ரோஜா, ingl. Roja) — Mani Ratnam rejissyorligidagi hind badiiy filmi. Film tamil tilida suratga olingan va 1992-yil 15-avgustda, Hindiston mustaqilligi kunida prokatga çiqqan. Bu film Ratnamning «Bombey» va «Ilk körişda sevgi» filmlari bilan birga «siyosiy» trilogiyasining birinçi qismidir. Film, şuningdek, jahonga maşhur bastakor A. R. Rahman uçun debyut böldi.
1Rollarda
Arvind Swamy, Madhoo, Pankaj Kapur
2Syujet
Srinagarda kaşmirlik terrorist Vasim Xon jamoa boşliği polkovnik Rayappa tomonidan qölga…
Srinagarda kaşmirlik terrorist Vasim Xon jamoa boşliği polkovnik Rayappa tomonidan qölga olinadi.
Janubiy Hindistonda 18 yoşli Roza oddiy qişloq qizi bölib, Tamilnad ştatining janubidagi Tirunelveli okrugi, Sundarapapandiapuram şaharçasida tuğilib ösgan. Roza singlisi Şenbagamning Hind razvedkasi RAWʼda işlaydigan kriptolog Rişi Kumar bilan nikoh marosimi silliq ötişini qattiq istaydi. Biroq uning va oilasining bilmagani şuki, Şenbagam amakisining öğli bilan sevişgan.
Rişi Şenbagamni yolğiz gaplaşişga taklif qilganda, qiz özida jasorat topib, buni aytadi va ota-onasi oldida undan voz keçişni xuşmuomalalik bilan söraydi. Rişi buni va‘da qiladi. Hammani hayratga solib, oxirida Rişi Rozaning qölini söraydi. Şenbagamning sevgisidan bexabar Roza Rişining taklifini qabul qilişni istamaydi, çunki uning fikriça, Rişi Şenbagam uçun eng yaxşi kuyovdir. Şunga qaramay, ular turmuş quradi va Madrasga borib yaşaydi, Şenbagam esa amakisining öğliga turmuşga çiqadi.
Dastlab Rozaga Rişining qilgan ishi yoqmaydi, lekin u Şenbagamning sevgisi va Rişining keyinçalik rad etgani haqida bilganda, uzr söraydi va uni boşqaça nazar bilan köra boşlaydi. Muhabbat gullaydi va juftlik uçun hayot qisqa muddat baxtli böladi. Şu orada, uning boşliği kasal bölib qolgani sababli, Rişi harbiy aloqa markazi uçun Baramuladagi harbiy razvedka xabarlarini tutib oliş vazifasiga tayinlanadi. Juftlik çiroyli, lekin notaniş ölkada joylaşadi. Rişi terroristlar tomonidan öğirlanganda Rozaning dunyosi tepaga ağdarilib ketadi. Terroristlarning maqsadi Kaşmirni Hindistondan ajratiş va ularning rahbari Vasim Xonni qamoqdan ozod qilişdir.
Eriga yordam beriş kabi oğir vazifa oldida qolgan Roza siyosatçilar va harbiylardan yordam sörab, barça idoralarni aylanib çiqadi. Muammoni yanada murakkablaştiradigani — tillarni tuşunmaslik: u ularning tilida gapira olmaydi, ular esa uning tilini bilmaydi. Şu orada, Vasim Xonning şerigi Liaqat boşçiligidagi terrorist guruhi asirligida bölgan Rişi, ular Kaşmirni ozod qiliş uçun tanlagan notöğri maqsad haqida terroristlar bilan gaplaşişga urinadi. Liaqatning singlisi unga ozgina hamdardlik bildiradi. Rozaning urinişlari muvaffaqiyatsiz tugagaç, Hindiston hukumati ommaviy axborot vositalari orqali Rişini ozod qiliş böyiça terroristlar bilan har qanday muzokarani rad etadi.
Ğazablangan terroristlar Hindiston bayroğini yoqmoqçi böladi. Rişi öz hayotini xavf ostiga qöyib, olovni öçiradi va terroristga oddiy fuqaro uçun mamlakat qançalik muhimligini körsatadi. Liaqatning, qişloqdan bir neça boşqa yigitlar bilan Pokistonga öqişga ketgan kenja ukasi Pokiston armiyasi tomonidan otib taşlanganda, Liaqatning qatʼiy işonçi sarsonlikka uçraydi, lekin u özini qölga olişga muvaffaq böladi. Şu orada, Rozaning siyosatçilarga öz azob-uqubatlari haqida xabar beriş harakatlari muvaffaqiyatli böladi, çunki vazir uning ahvoliga açinib, yordam berişni taklif qiladi.
Rayappaning katta afsuslanişiga, hukumat Rişi evaziga Vasim Xonni ozod qilişga qaror qiladi. Rişi xavfli terroristni ozod qiliş uçun garov sifatida işlatilişini istamaydi va Liaqatning hamdard singlisi yordamida qoçib ketadi. Liaqat va uning odamlari uni quvib yetişadi. Rayappa, Roza va boşqa harbiy zobitlar Vasim Xon bilan garovga almaştiriş joyiga yetib borişadi, lekin Liaqat kelmaydi. Armiya Vasim Xonni qamoqqa qaytaradi.
Rişi terroristlardan qoçgandan keyin almaştiriş joyiga özi yetib boradi va ularning ikkitasini öldiradi. Liaqat uni quvib yetadi va nişonga oladi. Rişi Liaqat bilan gaplaşib, uning uruşi axloqsiz ekanligiga işontiradi. Liaqat uni qöyib yuboradi, Rişi almaştiriş joyiga boradi, Liaqatning özi esa hind armiyasidan qoçib ketadi. Rişi va Roza qayta uçraşadi.
3Rollarda
Madhu —…
Madhu — Roza
Arvind Svami — Rişikumar
Nassar — polkovnik Rayappa
Janagaraj — Açu Maharaj
Pankaj Kapur — Liaqat
Shiva Rindani — Vasim Xon, terrorist, filmning antagonisti
Vaişnavi — Şenbagam, Rozaning singlisi
Satyapriya — Rişi Kumarning onasi
Raju Sundaram — «Rukkumani Rukkumani» item-raqami
4Işlab çiqariş
Bu film Hind kinosida Steadicamʼdan foydalangan birinçi film…
Bu film Hind kinosida Steadicamʼdan foydalangan birinçi film böldi.
5Saundtrek
Köp yillik bastakor Ilayaraja bilan hamkorlikdan söng, Mani Ratnam yangi bastakor bilan işlaşga qaror qildi.…

Köp yillik bastakor Ilayaraja bilan hamkorlikdan söng, Mani Ratnam yangi bastakor bilan işlaşga qaror qildi. U hali heç kim tanimagan A. R. Rahmanning bir neçta jingllarini eşitib qoldi. Rahman eng yaxşi jingl muallifi sifatida mukofotga sazovor bölgan edi. Uning asarlaridan hayratga tuşgan Mani Ratnam uning studiyasiga bordi, u yerda Rahmanning Kaveri daryosi atrofidagi nizo taassurotlari ostida bir oz oldin yaratgan kuyini tinglab, uni darhol işga oldi (keyinçalik bu kuy filmga «Tamizha Tamizha» nomi bilan kirdi).
«Çinna Çinna Aasai» qöşiği Rahman badiiy film uçun yozgan birinçi qöşiq böldi.
Filmning saundtreki Time jurnalining barça davrlarning eng yaxşi 10 ta saundtreki röyxatiga kiritilgan.
6Mukofotlar
Film, şuningdek, 18-Moskva xalqaro kinofestivalining tanlov dasturiga…
Film, şuningdek, 18-Moskva xalqaro kinofestivalining tanlov dasturiga kiritilgan.
7Kadrlar
4
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Роза (фильм, 1992)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.