«Ögay ona» — 1973-yilda suratga olingan sovet badiiy filmi, Mariya Xalfinaning şu nomli qissasi asosidagi oilaviy drama.
Filmda Tatyana Doronina özining kinodagi eng maşhur rollaridan birini ijro etgan. «Sovetskiy ekran» jurnalining tomoşabinlar sörovnomasi natijalariga köra film 1973-yilning eng yaxşi filmi, Doronina esa yilning eng yaxşi aktrisasi deb topildi; u 43,7% ovoz oldi. Aktrisa, şuningdek, 1973-yilda Tehrondagi xalqaro kinofestivalda ayollar roli uçun maxsus mukofot bilan taqdirlangan.
Film sovet kinoprokatida vatan filmlari orasida eng yetakçi yigirmatalikka kiradi: uni 876 nusxada 59,4 mln tomoşabin körgan.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Tatiana Doronina, Leonid Nevedomsky
3Syujet
Şura sevimli eri Pavel bilan sovxozda yaşaydi. Uning hayotida hammasi yaxşi: eri kombaynyor, qadrli xodim,…
Şura sevimli eri Pavel bilan sovxozda yaşaydi. Uning hayotida hammasi yaxşi: eri kombaynyor, qadrli xodim, ikki farzandi (öğil va qiz) soğlom, ularga yangi kvartira berilgan, u uyda tinimsiz mehnat qiladi va bu mehnat unga quvonç bağişlaydi. Eng asosiysi — Şuraning mehribon va sevgiga töla yuragi bor, u unga baxtli bölişga yordam beradi.
Şunda kutilmaganda xabar keladi: uzoq şimoliy şaharçada Pavel bilan avval birga bölgan ayol vafot etgan. Ular uzoq vaqt oldin ajraşgan, Şura bundan heç narsa bilmagan, Pavelning özi esa sakkiz yoşli qizi Svetaning borligidan xabarsiz bölgan.
Endi bola bilan nima qiliş kerakligini hal qiliş lozim. Mehribon va odobli inson Pavel bir soniya ham ikkilanmay, qizini tan olişini va unga ğamxörlik qilişga harakat qilişini aytadi, hatto oilasi buni qöllamasa ham. U bola öziniki ekaniga şubha qilmaydi va öşa ayolni çuqur sevganini, homiladorlikdan hali bexabar bölgan paytda unga uylanmoqçi bölganini oçiq aytadi, ammo ayol özi unga turmuşga çiqişni xohlamagan, çunki u Paveldan ança katta va soğliği zaif bölgan.
Şura xafagarçilikni yengib, qiz ular bilan yaşaşi kerak deb qaror qiladi. Ular birga Svetaga borişadi. Endigina onasidan ayrilgan qiz qayğu va öz taqdiri uçun qörquvdan ezilib yotadi. U kutilmaganda topilgan otasi bilan gaplaşişdan, ayniqsa esa uning endi ögay onasi böladigan ayol bilan gaplaşişdan boş tortadi.
Şuraning uyida hamma narsa endi tartibsizlikka aylanadi: uzoq vaqt orzu qilingan yangi kvartirani çiroyli jihozlaş rejalaridan voz keçişga töğri keladi, Şuraning onasi — qaysar va tor fikrli ayol — qizidan jahli çiqadi va yangi bola haqida eşitişni ham istamaydi («Erингга xatlar keladi, sen esa ularni körmasdan javonga taşlaysanmi?! Öqib böldingmi, peçga taşladingmi — va heç narsa yöq!!»). Kiçik öğil yangi singlisini tinimsiz ranjitadi, qöşnilar qiyşayib qaraşadi, özi farzandlikka olişni boşlagan Pavel esa ğamgin jim turadi, yangi qiziga lozim darajada ğamxörlik va eʼtibor körsata olmaydi. Sveta hamon yuz ögiradi va javob bermaydi.
Ammo Şura, hammasiga qaramay, butun umri davomida unga yordam bergan sevgi va mehr bu murakkab vaziyatni ham engişga yordam beradi, deb işonadi. Bir neça oy ötadi, Sveta yangi oilasini özinikidek qabul qila boşlaydi va nihoyat birinçi marta Şuraga «ona» deb murojaat qiladi.
4Qöşiqlar va musiqa
Filmda «Ona yuragi» qöşiği Viktor Bokov sheʼriga Olga Voronets ijrosida, «Oy, zavyujilo…» qöşiği Tatyana…

Filmda «Ona yuragi» qöşiği Viktor Bokov sheʼriga Olga Voronets ijrosida, «Oy, zavyujilo…» qöşiği Tatyana Doronina ijrosida va «Oq romaşka» qöşiği yangraydi. Şuningdek, filmda E. Grigning «Solveyg qöşiği» (radiopriyomnikdan eşitiladi) va P. Bulaxovning «Yonaver, yonaver, mening yulduzim» kompozitsiyalari işlatilgan.
Bokovning klassik «qişki» qöşiq matni filmda özgartirilgan, çunki voqea yoz va kuzda bölib ötadi. Birinçi kuplet, unda asosiy sözlar bölgan, syujetda şunday motiv bölmagani uçun butunlay çiqarib taşlangan. Qöşiq uçinçi kupletdan boşlanadi, undan keyin ikkinçi kuplet keladi, unda bir satr şudgorning nam ötlarga oid tasviri bilan almaştirilgan; törtinçi, yakuniy kupletda esa qişki uzoqlikka intiliş tasviri uzoq va çeksiz masofaga intiliş bilan almaştirilgan.
5Rollarda
Tatyana Doronina — Şura (Aleksandra Nikolayevna)…

Tatyana Doronina — Şura (Aleksandra Nikolayevna) Olevantseva
Leonid Nevedomskiy — Pavel Yegoroviç, Şuraning eri
Yelena Kosteryeva — Sveta, Pavelning qizi, Şuraning ögay qizi
Aleksandr Dalyokiy — Yurka, Pavel va Şuraning öğli
Irina Xlopkova — Alyonka, Pavel va Şuraning qizi
Nadejda Fedosova — Anfisa Vasilyevna, Şuraning onasi
Tamara Sovçi — Polina Sotnikova, Şuraning dösti
Vladimir Samoylov — Viktor Viktoroviç, sovxoz direktori
Boris Yurçenko — qişloq aholisi
Vera Kuznetsova — Yekaterina Alekseyevna, Şuraning öqituvçisi
Viktor Şulgin — Melnikov Nikolay Mixeyeviç
Lidiya Koroleva — epizod
Natalya Şvets — Lyudmila Yakovlevna, Svetaning öqituvçisi
6Syomka guruhi
Ssenariy muallifi: Mariya Xalfina, Sergey…
Ssenariy muallifi: Mariya Xalfina, Sergey Smirnov
Rejissyor: Oleg Bondarev
Operator: Igor Çernix
Rassom: N. Usaçov, S. Portnoy
Kompozitor: Grigoriy Ponomarenko
7Syomka joylari
Film Moskva viloyatining Kolomna şahar okrugidagi Zarudnya qişloğida, şuningdek, Murmansk viloyatida…
Film Moskva viloyatining Kolomna şahar okrugidagi Zarudnya qişloğida, şuningdek, Murmansk viloyatida (Monçegorsk yaqinida) suratga olingan.
8Kadrlar
3
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Мачеха (фильм, 1973)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.