«Taras Şevçenko» — sobiq ittifoqning tarixiy-biografik filmi, rejissyor Igor Savçenkoning uluğ ukrain şoiri va rassomi Taras Grigoryeviç Şevçenko hayoti haqidagi asari.
Film rus va ukrain tillarida alohida dublllar bilan suratga olingan. Yaʼni rus va ukrain versiyalari bir versiyaning dublyaji emas, balki ikkita tölaqonli alohida film hisoblanadi. Televideniye rus versiyasini körsatadi, şuningdek, rus versiyasi tasviriga ukrain variantining ovoz qatori qöşilgan versiyani ham körsatadi. Bunda jumlalar uzunligi, pauzalar, şovqinlar va boşqalarda sinxronsizlik yaqqol sezilib turadi. Rus tilidagi versiya 1964-yilda restavratsiya qilingan. Ukrain tilidagi asl versiya saqlanib qolganmi, bu haqda mavjud maʼlumotlar yöq.
1Rollarda
Sergei Bondarchuk, Ivan Pereverzev, Yevgeny Samoylov
Sergei BondarchukaktyorIPIvan PereverzevaktyorYSYevgeny SamoylovaktyorISIgor Savchenkossenariy muallifi
Borys Liatoshynskykompozitor2Syujet
1841-yil. Yoş talaba Taras Şevçenko Peterburg badiiy akademiyasidagi taʼlimini tugatmoqda. Rassomning yuragi…
1841-yil. Yoş talaba Taras Şevçenko Peterburg badiiy akademiyasidagi taʼlimini tugatmoqda. Rassomning yuragi öz yurtiga xizmat qiliş istagiga tölib-toşgan. U uyiga qaytadi, u yerda esa birinçi milliy şoir sifatidagi dovruği uni kutmoqda.
Kiyevda professor Kostomarov bilan tanişganidan söng, Şevçenko Kirill va Mefodiy yaşirin ijtimoiy-siyosiy jamiyatining aʼzosiga aylanadi. Oradan maʼlum vaqt ötgaç, politsiya fitnaçilar izini topadi. Hibsga olinganlarning har biri uçun taqdir oğir keçadi, ammo eng köp azob çekkan Şevçenko böladi — uni askarlikka topşirişadi va har qanday ijodiy faoliyatni qatʼiy man etişadi.
Köp yillar davomida u Orsk qalʼasida, har kungi maşq va tahqirlar muhitida xizmat qiladi. Daştning sodda tabiati va yangi döstlari bilan suhbatlar unga qaram askarning oğir turmuşini biroz yengillaştirişga yordam beradi.
Qatağon qilingan şoirning taqdirida qolgan erkin döstlari faol iştirok etadi, ammo kutilgan ozodlik faqat ön yildan söng, yangi hukmronlik davrida amalga oşadi.
3Rollarda
Sergey Bondarçuk — Taras…
Sergey Bondarçuk — Taras Şevçenko
Vladimir Çestnokov — Nikolay Çernişevskiy
Nikolay Timofeyev — Nikolay Dobrolyubov
Gnat Yura — Mixail Şçepkin, rus aktyori
Ivan Pereverzev — Sigizmund Serakovskiy, polyak ofitseri, Şevçenkoning harbiy xizmatdagi örtoği
Yevgeniy Samoylov — Nikolay Speşnev
Lavrentiy Masoxa — professor Nikolay Kostomarov, Kirill-Mefodiy birodarligining asosçisi
Pavel Şpringfeld — Panteleymon Kuliş, ukrain yozuvçisi
Aleksey Konsovskiy — «Iskra» jurnali muharriri Vladimir Kuroçkin
Grigoriy Şpigel — Karl Bryullov, rus rassomi, Şevçenkoning ustozi
Mixail Nazvanov — Nikolay I, Aleksandr II
Mark Bernes — kapitan Kosarev
Dmitriy Milyutenko — mayor Uskov, qalʼa komendanti
Marianna Strijenova — Agafya Andreyevna Uskova, mayor Uskovning xotini
Mixail Kuznetsov — askar Skobelev, şpitsrutenlar bilan jazolangandan söng vafot etgan
Natalya Uzhviy — Yarina Şevçenko, Taras Grigoryeviçning singlisi, krepostnoy
Mixail Troyanovskiy — jandarmlar boşliği
Aleksandr Xvilya — pan Barabaş, ukrain yer egasi
Garen Jukovskaya — pani Barabaş, ukrain yer egasi ayoli
Mixail Visotskiy — Yevdokim Apollonoviç Lukaşeviç, yer egasi
Gennadiy Yudin — provokator
Leonid Kmit — ştabs-kapitan Obryadin
Aleksandr Baranov — Potapov
Konstantin Sorokin — qizil ofitser efreytor
Vladimir Soşalskiy — praporşçik Nikolay Mombelli, Şevçenkoning dösti
Latif Fayziyev — qirğiz
Stanislav Çekan — izvoşçik
Stepan Şkurat — krepostnoy banduraçi
Dmitriy Kapka — ruhoniy
Vyaçeslav Tikhonov — Peterburg yoşlari vakili
Ivan Savkin — Peterburg yoşlari vakili
Marina Ladinina — grafinya Potockaya (rol montaj vaqtida butunlay kesib taşlangan)
Nikolay Grinko — krepostnoy-isyonçi
Vladimir Troşin — krepostnoy-isyonçi
Anatoliy Çemodurov — talaba
Oleg Golubitskiy — talaba
Vsevolod Sanayev — epizod
Anna Kuşnirenko — epizod
Fyodor Gladkov — epizod
Yuriy Kritenko — epizod
4Ijodiy guruh
Ssenariy muallifi va rejissyor-postanovkaçi: Igor…
Ssenariy muallifi va rejissyor-postanovkaçi: Igor Savçenko
Operatorlar:
Arkadiy Koltsatiy
Daniil Demutskiy
Ivan Şekker
Kompozitor: Boris Lyatoşinskiy
Rejissyorlar: Vasil Lapokniş, Isaak Şmaruk
Ovoz operatori: Aleksandr Babiy
Dirijyor: Natan Rakhlin
Dekoratsiya rassomlari:
Levan Şengeliya
Boris Nemeçek
Kostyum rassomi: Uniya Mayer
Grim rassomi: S. Çevyçelov
Rekvizit: M. Solokha
Musiqiy muharrir:
Kombinatsiyalangan suratga oliş: V. Korolev
Rejissyor yordamçilari:
Aleksandr Alov
Vladimir Naumov
Sergey Paradjanov
Grigoriy Melik-Avakyan
Latif Fayziyev
Direktor: Leonid Koretskiy
5Mukofotlar va taqdirlar
1952 — Stalin mukofoti I darajali. Mukofot laureati: Sergey Bondarçuk, boş rol…
1952 — Stalin mukofoti I darajali. Mukofot laureati: Sergey Bondarçuk, boş rol ijroçisi
1952 — VII Xalqaro kinofestivalda (Karlovy Vary) rejissura uçun Igor Savçenkoga alohida faxriy diplom va aktyorlik ishi uçun Sergey Bondarçukka mukofot
6Kadrlar
1
1 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Тарас Шевченко (фильм)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.