The Big Space Travel

Ssenariy muallifi — Sergey Mixalkov, Valentin Selivanov iştirokida

Rejissyor-postanovçi — Valentin Selivanov

Boş operator — Vladimir Arxangelskiy

Boş rassom — Dmitriy Bogorodskiy, Eduard Zaryanskiy iştirokida

Kompozitor — Aleksey Rybnikov

Tovuş operatori — V. Nabatnikov

Montaj — T. Ridel

Sheʼrlar Igor Kohanovskiy muallifligida

Kombinatsiyalaşgan syomkalar: operator — V. Lozovskiy, rassom — V. Glazkov

Rejissyorlar guruhi: Svetlana Rimalis, V. Safonova, Sergeev, Viktor Sergeev

Operatorlar guruhi: V. Sapojnikov, V. Berger, M. Skripitsin

Kostyumlar rassomi — T. Dmitriyeva

Grim rassomi — K. Kuperşmidt

Foto rassom — A. Konokotin

Dekorator rassom — E. Xestanov

Kompozitor Aleksey Rybnikov va şoir Igor Kohanovskiy filmga bir neça qöşiq yozgan bölib, ular dastlab «Verniye druzya» vokal-instrumental ansambli tomonidan ijro etilgan (filmning asosiy musiqiy mavzusi — boşlanğiç titrlarda yangraydigan «Goluboya planeta» instrumental kompozitsiyasi va xuddi şu ohangdagi «Mleçnyy put» qöşiği — Aleksey Rybnikovning Igor Kohanovskiy sheʼrlariga yozilgan «Kto mojet znat» qöşiğining muallif tomonidan qayta işlangan variantidir; bu qöşiq birinçi marta 1973-yilda «Poyuşçiye serdtsa» ansambli va Vadim Mulerman tomonidan Veronika Kruglova bilan duetda yozib olingan). Qöşiqlar tez orada mustaqil maşhurlikka erişdi: «Katta kosmik sayohat» premyerasi yiliyoq filmdagi musiqa bilan çiqarilgan gramplastinkalar tiraji butunittifoq «Melodiya» firmasi tomonidan 100 ming nusxadan oşdi. «Goluboya planeta», «Ty mne veriş?» va «Mleçnyy put» kompozitsiyalari hozirgaça rossiya radiosida ijro etilmoqda.

Kompozitsiyalar röyxati[a]

Filmning tabiiy manzaralardagi syomkalari asosan Zelenograd şahrida, Moskva elektron texnika institути yonida ötkazildi (aynan şu yerda Richard Viktorovning «Moskva — Kassiopeya» fantastik diloglogiyasining ikkinçi filmi — «Otroki vo Vselennoy» ning bir neça epizodi ham bölib ötadi; bu film ham bolalar kosmik parvozi mavzusiga bağişlangan bölib, 1973—1974-yillarda «Katta kosmik sayohat» bilan deyarli bir vaqtda suratga olingan). Kosmonavtlar tayyorgarlik bazasidagi sahnalar Moskva atrofidagi Marfino mulkida olindi. Svetа Işenova bilan Fedya Druzhininning onasi örtasidagi dialog sahnasi Moskvada, Şvernik köçasi, 15-uy, 2-korpus kiriş eşigi oldida suratga olingan — butun epizod davomida orqa fonda MDU aspirant va stajyorlar uyi körinib turadi.

Kartina nomi («Katta kosmik sayohat») va uning ssenariysi asosidagi pyesa nomi («Birinçi uçlik, yoki 2001-yil…») Stenli Kubrikning klassik fantastik filmi «2001-yil kosmik odisseyasi» (1968) nomi bilan sözma-söz mos keladi. «Astra»ning öziga xos taşqi belgilari — şarsimon boş modul, markaziy bölim ustidagi parabolik antenna, uçta reaktiv soplosi bor trapetsiyasimon dum qismi — «Discovery One»ning şunga öxşaş konstruktiv elementlarini eslatadi. Ekipaj aʼzosi bilan qarama-qarşi turgan va çilangar bigiz yordamida yengiladigan aqlli bort EHM epizodi esa astronavt Deyv Bomen tomonidan HAL 9000 kompyuterini demontaj qiliş maşhur sahnasiga oçiq işorat qilingan.

«Kosmik odisseya» ssenariysining hammuallifi, ingliz yozuvçisi Artur Klark Sergey Mixalkov pyesasi va Valentin Selivanov filmining boş maslahatçisi — sovet uçuvçi-kosmonavti va rassomi Aleksey Leonov bilan döst bölgan. Aleksey Leonovning nomi A. Klarkning «2010: Odisseya ikki» (1982) romanida — «Monolit» fantastik tetralogiyasining ikkinçi qismida, «Odisseya»ning birinçi qismidagi ayrim syujet çiziqlarini davom ettiruvçi romanda sovet-amerika ekipaji bölgan kosmik kema nomi sifatida berilgan.

Filmning oxirida Aleksey Leonov «Soyuz» — «Apollon» orbital stansiyasi rasmi ustida işlayotgani tasvirlangan. «Soyuz-19» va «Apollon» sovet va amerika kosmik kemalarining ASTP dasturi böyiça (Leonovning özi iştirokida) ulanişi 1975-yil 17-iyulda — «Katta kosmik sayohat»ning asosiy syomkalaridan bir yil keyin amalga oşirilgan.

Sergey Mixalkovning asl pyesasida Svetа Işenova Natasha Peçatnikova, Sasha Ivanenko esa Vadim Gontaryov deb atalgan.

Svetа Işenova — Lyudmila Berlinskayaning yagona kinorolidir (keyinçalik u Mstislav Rostropoviç, Yuriy Başmet va Viktor Tretyakov bilan çiqiş qilgan maşhur pianinoçi böldi).

Kema komandiri Yegor Pavloviç Kalinovskiy birinçi marta kadrda yoş kosmonavtlarga tomon eksperimental italyan avtomobil-maketi «Selena» (1959, dizayner-muhandis Luidji Segre) da yaqinlaşayotganda paydo böladi.

Filmda ikki marta aytiladigan «Tinçlan, Maşa, men Dubrovskiyman» iborasi qanotli sözga aylangan (xuddi şu iborani Vladislav Strjelçik ijro etgan qahramon 1984-yilda suratga olingan «Dam oliş vaqti şanbadan duşanbagaça» filmida törtinçi daqiqada aytadi). Bunday sözlar Puşkinning «Dubrovskiy» romanida ham, 1974-yilgaça çiqarilgan yagona ekranlaştirişida ham («Dubrovskiy», 1936) yöq. Bu iboraning ehtimoliy prototipi — romanning X bobida Dubrovskiyning fransuz Defarj niqobida Anton Pafnutiçning öqituvçisi bilan suhbatidagi replikasi:

— Tinç, jim, — dedi öqituvçi sof rus tilida, — jim böling, aks holda halok bölasiz. Men Dubrovskiyman.

«Astra» (lot. astrum — «yulduz») — ikki maşhur sovet ilmiy-fantastik filmidagi kosmik kema nomi: «Katta kosmik sayohat» va «Tikonlar orqali yulduzlarga» (1980). Ikkala film musiqasini Aleksey Rybnikov yozgan.