«Metel» — Vladimir Basov rejissyorligidagi, 1964-yilda çiqqan sovet keng formatli badiiy film. Aleksandr Puşkinning şu nomli qissasi asosida suratga olingan.
Film uçun musiqa kompozitsiyasi (vals, marsh va romans) Georgiy Sviridov tomonidan yozilgan bölib, 1974-yilda u yaratgan syuita şaklida rus klassik musiqasining şedevriga aylandi.
1Rollarda
Oleg Vidov, Valentina Titova, Georgy Martyniuk
Georgy Sviridovkompozitor2Syujet
Marya Gavrilovna frantsuz romanlari ruhida tarbiyalangan edi, şuning uçun u sevib qolgan edi. Uning tanlagan…
Marya Gavrilovna frantsuz romanlari ruhida tarbiyalangan edi, şuning uçun u sevib qolgan edi. Uning tanlagan sevgilisi qişloqda taʼtilda yurgan kambağal armiya praporşçigi edi. Tabiiyki, yigit ham xuddi şunday olovli muhabbat bilan yonardi, lekin qizning ota-onasi ularning özaro moyilligini sezib, qizga unga oşiq bölişni taqiqlaşdi…
Ammo bu Marya Gavrilovnani töxtatmaydi, u va Vladimir yaşirinça qoçib, sirtdan nikohdan ötişga va ota-onalari duo berişini kutişga qaror qilişadi. Marya Gavrilovna ota-onasiga xat qoldirib, jönab ketadi. Ammo nikohdan ötiş uçun kelgaç, özini yomon his qiladi. Vladimir esa çanada, bir ot qöşilgan holda, kuçli böron tufayli yöldan adaşib, ança keçikib, tong yaqinlaşganda yetib keladi. Şu paytga kelib çerkov böş böladi: Marya Gavrilovnani xato bilan tasodifan öşa çerkovda bölgan boşqa bir zobitga turmuşga berişgan edi; marosim davomida u almaştirilganini sezib, huşini yöqotadi, yangi “er” esa şoşilib jönab ketadi. Uyga qaytgaç, Maşa xatni yoqib yuboradi, şundan söng kasal bölib, ikki hafta davomida “qabr yoqasida” yotadi. Vladimir boşqa Maşani körişga urinmaydi va tez orada 1812-yilgi uruşga ketadi, u yerda qahramonona halok böladi. Voqea boşlanganidan taxminan uç yil ötgaç, Marya Gavrilovna atrofida (öşa vaqtga kelib otasi vafot etgan va qizini mulk merosxöri qilib qoldirgan edi) 26 yoşli polkovnik Burmin paydo böladi. Marya Gavrilovna unga oşiq bölib qoladi va izohlaş sahnasida u aynan öşa zobit ekanini, bir paytlar u bilan nikohdan ötganini va uning ham unga nozik tuyğular boğlab yurganini bilib oladi. Maşa va Burmin baxtli.
3Rollarda
Valentina Titova — Marya Gavrilovna…
Valentina Titova — Marya Gavrilovna R.
Oleg Vidov — Vladimir Nikolayeviç, praporşçik
Georgiy Martinyuk — Burmin, gusar, polkovnik
Mariya Pastuxova — Praskovya Petrovna R.
Sergey Papov — Gavrila Gavriloviç R.
Vladimir Marenkov — Tyoryoşka (Terenti)
Sergey Plotnikov — ruhoniy
Nina Vilvovskaya — qiz
Aleksandra Danilova — ekonomka
Igor Ivanov — epizod
Anatoliy Ignatyev — Dravin
Dmitriy Orlovskiy — Burminning denşigi
Nikolay Prokopoviç — Şmit
Nikolay Burlyayev — ulan
Serafim Zaytsev — çol
Antonina Konçakova — balda raqsga tuşgan xonim
Valentina Uşakova — balda raqsga tuşgan xonim
Serafima Xolina — şahar ayoli
Nikolay Yudin — balda xizmatkor
Yakov Smolenskiy — muallifdan
4Suratga oluvçilar guruhi
Ssenariy muallifi va rejissyor — Vladimir…
Ssenariy muallifi va rejissyor — Vladimir Basov
Operator — Sergey Vronskiy
Badiiy rassom-postanovşik — Yevgeniy Kumankov
Kostyumlar böyiça rassom — Lidiya Naumova
Kompozitor — Georgiy Sviridov
Ovoz operatorlari — Grigoriy Korenblyum, Aleksandr Ryabov
Dirijyor — E. Xaçaturyan
Kartina direktori — V. Tsirul
5Ekranlaştiriş xususiyatlari
Suratga oliş uçun qadimiy Suzdal va Pskov tanlangan edi. «Metel»ning deyarli barça sahnalari Suzdal…
Suratga oliş uçun qadimiy Suzdal va Pskov tanlangan edi. «Metel»ning deyarli barça sahnalari Suzdal manzaralari fonida va Suzdal köçalarida suratga olingan. Suratga oliş Pokrovskiy ayollar monastirining Pokrovskiy sobori hududida ötkazildi, «Sobakin uyi» va «Grigoriy Gryazniy ayvoni» Arxiyereyskiy binolari yonida qurildi. Marya Gavrilovna bilan Burminning nikohi Kreml yaqinidagi Nikolskiy çerkovida ötdi.
6Musiqa
Filmga musiqa yozişni rejissyor Vladimir Basov Georgiy Sviridovga taklif qildi. 1970-yillar boşida Sviridov…
Filmga musiqa yozişni rejissyor Vladimir Basov Georgiy Sviridovga taklif qildi. 1970-yillar boşida Sviridov öz partiturasini simfonik orkestr uçun mustaqil asarga — «A. S. Puşkinning „Metel“ qissasiga musiqiy illyustratsiyalar» nomli syuitaga aylantirdi. Syuita kompozitorning eng tanilgan, maşhur va köp ijro etiladigan asarlaridan biriga aylandi.
Matn: maqola tarjimasi «Метель (фильм)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.