"Birinçi öqituvçi" — sovet töliq metrajli qora-oq drama badiiy filmi, rejissyor Andrey Mixalkov-Konçalovskiy tomonidan (töliq metrajli kinodagi rejissyorlik debyuti) 1965 yilda Lenin mukofoti laureati Çingiz Aytmatovning şu nomli qissasi asosida suratga olingan.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Bolot Beishenaliev, Natalya Arinbasarova
Andrei KonchalovskyrejissyorBBBolot BeishenalievaktyorNANatalya ArinbasarovaaktyorAndrei Konchalovskyssenariy muallifiVOVyacheslav Ovchinnikovkompozitor3Syujet
Qirğiziston. Sovet hokimiyatining dastlabki yillari. Fuqarolar uruşi yaqinda…
Qirğiziston. Sovet hokimiyatining dastlabki yillari. Fuqarolar uruşi yaqinda tugagan.
Uzoq qişloq (aul)ga şahardan komsomol yöllanmasi bilan bölajak öqituvçi Dyuyşen keladi, u sobiq qizil armiyaçi. Uning maqsadi — qişloqda maktab oçib, mahalliy bolalarni öqitiş. Dyuyşenning xalqqa taraqqiyotni olib kirişga urinayotgan olovli iştiyoqi va fanatizmi Şarqdagi köp asrlik turmuş qoidalari bilan töqnaşadi...
4Suratga oliş guruhi
Ssenariy mualliflari: Çingiz Aytmatov, Boris Dobrodeyev, Andrey Mixalkov-Konçalovskiy va Fridrix…
Ssenariy mualliflari: Çingiz Aytmatov, Boris Dobrodeyev, Andrey Mixalkov-Konçalovskiy va Fridrix Gorenşteynning iştirokida
Boş rejissyor: Andrey Mixalkov-Konçalovskiy
Boş operator: Georgiy Rerberg
Boş rassom: Mixail Romadin
Kompozitor: Vyaçeslav Ovçinnikov
Tovuş operatorlari: Yevgeniy Kaşkeviç, Sofiya Katsenelenbogen
Montaj rejissyori: Yeva Ladijenskaya
Kombinatsiyalangan suratga oliş operatori: Boris Travkin
5Mukofotlar va nagradalar
1966 — XXVII Venetsiya xalqaro kinofestivalida (Italiya) eng yaxşi ayol roli uçun Osella kumuş medali va…
1966 — XXVII Venetsiya xalqaro kinofestivalida (Italiya) eng yaxşi ayol roli uçun Osella kumuş medali va «Volpi kubogi» mukofoti — aktrisa Natalya Arinbasarovaga.
1966 — Rimdagi II Xalqaro kinoobzor «Kapitoliy Yupiteri»da mukofot (Italiya).
1966 — «Sovetskiy ekran» jurnali mukofoti (SSSR).
1966 — Kiyevdagi II Butunittifoq kinofestivali (VKF) mukofoti (SSSR).
1967 — Yer (Fransiya)dagi yoş kinematografçilarning xalqaro kinofestivalida hakamlar hayʼatining maxsus mukofoti.
6Faktlar
«Birinçi öqituvçi» — rejissyor Andrey Konçalovskiyning VGIKning rejissyorlik fakultetida diplom işini himoya…
«Birinçi öqituvçi» — rejissyor Andrey Konçalovskiyning VGIKning rejissyorlik fakultetida diplom işini himoya qilgan birinçi töliq metrajli filmi.
Andrey Konçalovskiyning sözlariga köra, «Birinçi öqituvçi» filmini işlaşda u yapon rejissyori Akira Kurosavaning «Raşomon» (1950), «Yetti samuroy» (1954), «Qonli taxt» (1957) va boşqa badiiy filmlariga ergaşgan.
«„Birinçi öqituvçi“ning rejissurasiga mening Kurosavaga bölgan iştiyoqim taʼsir qildi. Tarkovskiy bilan muntazam ravişda „Oq ustunlar“ga borib, körsatilgan hamma narsani tomoşa qilardik. Kurosava, Felliny, Antonioni, Bergman, Bunyuel — birinçi navbatda eʼtiborimizni band qilgan narsalar şular edi. Ularni örganib, ikki martadan körardik. Kurosava menga juda katta taʼsir qildi. Men birdan tuşundim, men barça odamlari mongoloid bölgan mamlakatga boryapman, ğoya şunday edi: Kurosava "Birinçi öqituvçi"ni qanday ekranlaştirgan bölardi, şuni tasavvur qiliş va şunday qatlam yaratiş.
... Men Kurosavadan kadrlar, mizanssenalarni şunçalik köp öğirlaganman. Qişloq doira bölib ötirganda — bu yapon anʼanasi, garçi musulmon anʼanasi ham bölsa-da, menimça, "Yetti samuroy"dan olingan.»
«Uluğvorlik aldovi» kitobida Andrey Konçalovskiy yozuvçi va kino dramaturgi Fridrix Gorenşteynni «Birinçi öqituvçi» filmi ssenariysining hammuallifi sifatida eslatib ötadi.
«Birinçi öqituvçi» filmi operator Georgiy Rerbergning debyut ishi böldi.
7Kadrlar
5
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB
5 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Первый учитель (фильм)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.