The NeverEnding Story

Barrett Oliver — Bastian Bux (ovozini Christian Wolff bergan)

Noah Hathaway — Atreyu (ovozini Timmo Niesner bergan)

Tami Stronaç — Malika (ovozini Irina Wanka bergan)

Alan Oppenheimer — muallifning matni (ovozini Klaus Biedermann bergan)

Alan Oppenheimer — Falkor (ovozini Heinz Reincke bergan)

Alan Oppenheimer — Gmork (ovozini Osman Ragheb bergan)

Alan Oppenheimer — Toşyeyar (ovozini Holger Hagen bergan)

Thomas Hill — Koreander, kitob dökoni egasi (ovozini Hans Dieter Zeidler bergan)

Deep Roy — Qisqaboy (ovozini Michael Habeck bergan)

Tilo Pruckner — Tungi elf

Moses Gunn — Kayron (ovozini Thomas Holtzmann bergan)

Sidney Bromley — Engivuk (ovozini Hans Ulrich bergan)

Patricia Hayes — Urgl (ovozini Gisela Trowe bergan)

Gerald McRaney — Bastianning otasi (ovozini Volkert Kreft bergan)

Drum Garrett — Bezori-1 (ovozini Mark Schulz bergan)

Darryl Kuksi — Bezori-2 (ovozini Philipp Brammer bergan)

Nicholas Gilbert — Bezori-3 (ovozini Donald Arthur bergan)

Filmning byudjeti 60 million nemis markasini (öşa paytda 27 million dollar) taşkil etdi, bu esa uni öşa davrda GFRda suratga olingan eng qimmat film qildi. Fantaziyadagi barça sahnalar Myunxendagi Bavaria Studio dekoratsiyalarida suratga olindi, faqat Barrett Oliver iştirokidagi sahnalar Kanadaning Vankuver şahrida olindi.

Asl nusxada film ingliz tilida suratga olingan. Nemis tiliga dublyaj qilingan versiya xronometraj böyiça amerikalikidan bir oz uzunroq. Ikkala versiyada ham musiqiy treklar farq qiladi va ular bir vaqtda jaranglaydigan sahnalar deyarli yöq. Amerika tomonidan kompozitor Giorgio Moroder bölgan, nemis tomonidan esa Klaus Doldinger, ularning kompozitsiyalari ikkala versiyada töliq aralaştirilgan. Baʼzi sahnalarda nemis va amerika versiyalarining montaji ham turliça.

Filmdagi yakuniy qöşiq “The Never Ending Story”ni ingliz xonandasi Christopher Hamill ijro etgan, u Limahl sahna nomi bilan maşhur. Bu qöşiq faqat amerika versiyasiga kiritilgan va nemis versiyasida yöq.

1982 yil kuzida ötkazilgan Bastian rolidagi tinglovlarda 200 dan ortiq bola qatnaşdi. Barrett Oliver rejissyor Wolfgang Petersenga juda katta taassurot qoldirgan bölsa-da, bu bola nomzodi öşa paytda rad etildi: Oliver rol uçun juda yoş deb topildi. 1983 yil martiga kelib, suratga oliş boşlanişiga oz vaqt qolgan va Bastian roli hali böş turgan paytda, aktyorga ikkinçi imkon berişga qaror qilindi. Kasting böyiça masʼul şaxslar Oliverni Los-Anjeles aeroportining kutiş zalida rejissyor Wolfgang Petersen bilan qisqa uçraşuvga tayinlaşdi. Bu uçraşuvdan keyin Barrett Oliverning nomzodi darhol tasdiqlandi.

Noah Hathaway va Barrett Oliver faqat bir neçta sahnalarni suratga olişda va filmni dublyaj qilişda bir-biri bilan muloqot qilgan, ularning asosiy sahnalari alohida olib borilgan (Oliver filmning köp qismi suratga olingan GFRga umuman bormagani hisobga olinsa).

Filmni suratga oliş Noah Hathaway uçun ikkita jiddiy jarohat bilan boğliq böldi. Ot miniş maşğulotlari paytida ot aktyorni yiqitib, keyin ustidan bosib ötdi. Keyinçalik, Hathaway qahramoni Qayğu botqoqlarida çökadigan sahnani suratga oliş vaqtida, Hathawayning oyoği kötargiçga tiqilib qoldi va aktyor suv ostiga tortib ketildi. Noah Hathaway uni suv yuzasiga kötarişganda huşidan ketgan edi.

Filmda köplab personajlar bor, ularni tasvirlaş uçun qöğirçoqlar yasaşga töğri kelgan. Quyida ulardan baʼzilarini yaratiş jarayoni tavsiflanadi.

Qanotsiz, ammo uçadigan Omad Ajdahosi, filmning eng esda qolarli personajlaridan biri va eng “jonli” qöğirçoqlaridan biri. Personaj 15 metrli konstruksiyadan iborat bölib, uning karkasi aviatsiya işlab çiqarişida işlatiladigan pölatdan yasalgan. Ajdaho böyni 3 metr uzunlikka ega. It boşi (aynan şu tufayli Falkor şunçalik esda qolarli personajga aylangan) 100 kg oğirlikka ega edi. Personajning boşi 16 ta harakatlanuvçi qismdan iborat bölib, ularni boşqariş uçun maxsus uskuna (36 ta arqon) va butun operatorlar jamoasi kerak bölgan. Ajdaho tanasi önta ming qipiqdan iborat edi, har biri kaft kattaligida. Bundan taşqari, uni Angora eçkisining juniga öraşdi.

Falkorni Giuseppe Tortora loyihalagan, ammo boşini Artur Kollin öylab topgan va u bir neça marta qayta işlaşga majbur bölgan, nihoyat, variantlardan biri rejissyorga yoqqan.

Töliq ölçamli “qöğirçoq” Bavaria Film Studios muzeyida namoyiş etiladi va xohlagan har kim unga ötirib körişi mumkin.

Yana bir model işlab çiqildi — kiçik, 40 santimetrlik. Uni işlab çiqiş va tayyorlaşga yarim yil ketdi, çunki u katta modelning aniq nusxasi bölişi kerak edi.

Ikkinçi film “Çeksiz hikoya” uçun yana bir töliq ölçamli model tayyorlandi. Uning yaratuvçilari “kiçik” Falkorning tanasini gugurt boşi kattaligidagi ikki ming qipiq bilan qoplaşlariga töğri keldi. Angora eçkisi junining örniga quyon junidan foydalanildi. Bu model har qanday yönalişda harakatlanişi va egilişi mumkin edi. U Falkorning osmonda yolğiz uçayotgan sahnalarida işlatilgan.

Filmga köra ajdaho nomi — Falkor — kitobning ingliz (va rus) tarjimasida qabul qilingan (nemisça asl nusxada uning ismi Fuxur — Fuçur).

Ulkan toşbaqa. Morlani qismlarga bölib suratga olişdi, ammo baribir bir neçta model tayyorlaşga töğri keldi. Eng yirik — uç metrlisi — yaqin planlarda, xususan, Atreyu bilan “suhbat” sahnasida işlatilgan. Toşbaqaning boş harakati va mimikasi bilan butun operatorlar jamoasi şuğullangan, ularning ishi juda murakkab bölgan, çunki toşbaqa gapirişi, közlarini aylantirişi va aksirişi kerak edi.

Suv attraksionidan yana bir konstruksiya tayyorlangan, u 15 metrli Morlani tasvirlaşi kerak edi — uni Qayğu botqoqlaridagi sahnalarda qismlarga bölib suratga olişgan. Yana bir model bor edi, juda kiçkina: balandligi atigi 50 santimetrli maket va uning ustida Atreyuni tasvirlovçi mayda figurka.

Böri-odamzot. Dastlab uning “rolida” daniyalik doğni börига öxşatib böyab suratga olişni rejalaştirişgan, ammo keyin bu ğoyadan voz keçişdi, çunki bu hatto böri emasligi, undan ham köproq odamzot emasligi juda aniq körinib turardi. Natijada Atreyuning Qayğu botqoqlari böylab Gmorkdan qoçiş sahnasini göyo “birinçi şaxs nuqtayi nazaridan” suratga olişga qaror qilindi, şuning uçun faqat panjalar körinardi: harakatlanuvçi platformaga kamera örnatildi va qöllariga junli panjalar kiygan aktyor yotqizildi.

Aslida Gmorkni filmda faqat qismlarga bölib köramiz, eng köp körinadigani tişli qora jaği, çiqib turgan qiliçsimon tişlari va ğazab bilan burişgan burni. Yirtqiç boşi 59 xil harakatni bajara olardi — labi, burni, tili harakatlanardi; bundan taşqari, inson nutqini taqlid qiliş ham kerak edi. Gmork boşini bir vaqtning özida 17 operator boşqardi, ularga harakatlarini muvofiqlaştiriş uçun ança kuç sarflaşga töğri keldi. Kameradan kelgan tasvir bir vaqtning özida köplab televizor ekranlariga uzatilardi, şunda har bir operator nima bölayotganini köra olardi.

Natijada Gmorkka oid barça material atigi ikki soat içida suratga olindi. Falkor holatidagi kabi, boşni Artur Kollin loyihalagan, tayyorlaşda esa Juan va Giuseppe Tortora yordamçilar jamoasi bilan işlagan.

Kitob muallifi Michael Ende romanining filmda buzib körsatilganidan juda norozi edi. U Fantaziya filmda “tungi klub darajasida” çiqqanini bildirdi va filmni umuman “melodramaning, tijoratning, paşmning va plastmassaning ulkan kitsçi” deb atadi. U filmni suratga olişni töxtatişni yoki uning nomini özgartirişni talab qildi, ammo kinostudiya bunga rozi bölmadi. Şundan keyin boşlangan sud jarayoni uning foydasiga yakunlanmadi. Ende erişa olgan yagona narsa — uning nomi filmni oçuvçi titrlarda tilga olinmasligi böldi. Keyingi ikki qismda esa uning nomi baribir tilga olinadi.

Filmning maşhurligi natijasida ikkita sikvel çiqdi. Ulardan birinçisi “Çeksiz hikoya 2” (1990) Michael Ende romanining ikkinçi yarmiga qisman asoslangan edi, ikkinçisi — “Çeksiz hikoya 3” (1994) esa butunlay yangi syujet çiziğiga ega edi.

Şuningdek, ikkita serial ham çiqdi. Ulardan birinçisi — multiplikatsion — 1996 yilda ekranlarga çiqdi va yigirma oltita qismdan iborat edi. Ikkinçisi (badiiy) 2001 yilda çiqarildi va törtta qismdan iborat edi (ingliz versiyasida ön uçta qism).

2001 yilda “Çeksiz hikoya: Sehrli tumor izlab” kompyuter öyini çiqdi.