The Postman's White Nights

Andrey Konçalovskiy «şunçaki hayotni va odamlarni kuzatganini» tan oldi. Filmning ssenariysi esa Arxangelsk viloyatidagi Verşinino yaqinidagi Kositsina qişloğining haqiqiy poçtalʼoni hayoti asosida yozilgan bölib, u montaj paytida şakllangan. U şunday degan edi: «Biz biror kasb egasi haqida hikoya qilişga qaror qildik, bu kasb unga köp odamlar bilan muloqot qiliş imkonini beradi. Buni hal qilganimda öylagan edim: şifokor, ehtimol yana kimdir… Keyin esa — poçtalʼon». Şunday qilib, kerakli odamni qariyb bir yil qidirişdi va oxiri 50 nomzod orasidan tanlab olişdi. Aleksey Tryapitsinning özi bu haqda şunday gapirib berdi:

Suratga oliş Arxangelsk viloyatining Plesesk tumanida, xususan, Kenozero milliy boğida, boş qahramon har kuni duç keladigan haqiqiy voqealar joylarida ötdi. Rollarning köpçiligini mahalliy aholi ijro etgani filmga hujjatlilik effektini berdi. Konçalovskiy taʼkidladi: «Men tabiati gözal joyda emas, balki filmning qahramonini topgan joyda suratga oldim. Poçtalʼon Aleksey Tryapitsin — haqiqiy şaxs, u haqiqiy joyda yaşaydi. U ularga non, poçta, soliq, lampoçka, pul va pensiyalarni olib boradi. U ular uçun — hayotning özi. Bugungi juda oddiy rus odamlarining hayot tuyğusi. Men ular haqida kino suratga oldim. Ular bilan birga. Ssenariy yozişda ular menga yordam berişdi». Oddiy hayot hikoyasi drama bölişi uçun esa u hikoyaga «katta şahardan» kelgan ona va öğil personajlarini kiritdi. Ularni Irina Ermolova va Timur Bondarenko ijro etdi (Irina — Yekaterinburgdagi «Kolyada-teatr»ning professional aktrisasi). Filmning operatorlik işini Aleksey Balabanov bilan doimiy hamkorlik qilgan Aleksandr Simonov bajardi. Suratga oliş guruhi atigi 25 kişidan iborat edi.

Ayrim maʼlumotlarga köra, «Rossiya poçtasi» kompaniyasi filmni işlab çiqarişga 30 million rubl (taxminan 820 ming AQŞ dollari) sarfladi, yana 26,5 million rubl (taxminan $720 ming) esa Rossiya Madaniyat vazirligi tomonidan ajratildi. 2014-yil 25-avgustda Anton Mazurovning «ANT!PODE Sales & Distribution» kinokompaniyasi «Andrey Konçalovskiy kinokompaniyasi»dan filmni dunyo kinoteatrlarida namoyiş etiş huquqini sotib oldi.

71-Venetsiya kinofestivalining tanlov dasturi iştirokçisi sifatida film uning mukofotlariga daʼvo qiliş imkoniyatiga ega böldi. Konçalovskiyning özi buni biroz hayajon bilan bildi, çunki aynan Venetsiyada uning karyerasi boşlangan edi. 4-sentyabrda filmning matbuot uçun namoyişi, 5-sentyabrda esa tanlov doirasida namoyişi bölib ötdi. Konçalovskiy filmdagi notajriba aktyorlarni Venetsiyaga olib bormaslikka qaror qildi, çunki bu ularga zarar yetkazişi mumkin deb hisobladi. Festivalning yakuniy kunidan oldin Konçalovskiy öz kartinasining qahramonlari haqida şunday dedi: «Albatta, filmni qişloqqa olib boraman, lekin öylaymanki, ular hafsalasi pir böladi. Umuman olganda, natijada nima çiqqani ularni unçalik qiziqtirmaydi deb öylayman». U rus tomoşabinlari «bu hayotni har kuni köradilar», şu sababli filmning ularga yoqişiga şubha bildirdi, ayni paytda yevropaliklarga esa film qiziqarli tuyulişi mumkin, çunki ular bunday joylar va bunday hayot mavjudligini bilmaydilar. 6-sentyabrda frantsuz kompozitori Aleksandr Desplya boşçiligidagi xalqaro hakamlar hayʼati Konçalovskiy filmiga «Kumuş şer» mukofotini, şuningdek, ekologik qadriyatlarga eʼtibor uçun qöşimça ravişda «Green Drop Award» mukofotini berişini eʼlon qildi. Matbuot anjumanida Konçalovskiy şunday dedi: «Kimgadir yoqişni istaş juda jozibali va buzğunçi. Men Venetsiya festivalida bölganimdan xursandman va men uçun mutlaqo yangi tajriba bölgan film bu yerda qiziqarli bölib çiqqanidan xursandman». Şu bilan birga film 39-Toronto kinofestivali davomida işlagan «Russian Cinema» stendiga qöyildi, bu esa uning AQŞ, Kanada, Frantsiya, Portugaliya va Polşada prokatiga yordam berişi mumkin.

Filmning Rossiyadagi premyerasi 2014-yil 19-oktabrda «Birinçi kanal»da bölib ötdi. Film Rossiyaning «Oskar» komiteti tomonidan 2014-yildagi eng yaxşi xorijiy film uçun «Oskar» mukofotiga Rossiyadan nomzod sifatida körib çiqildi. Biroq Andrey Konçalovskiy komitetdan öz filmini Rossiyadan nomzodni tanlaşda körib çiqmaslikni söradi. Rejissyor tuşuntirdiki, sönggi yillarda bildirgan Gollivudlaşuv tanqidi va Amerika kinosining rus tomoşabinlari didi va qiziqişlariga salbiy taʼsiri haqidagi fikrlaridan keyin Amerika kino akademiyasining mukofoti uçun kuraşiş kulgili bölardi. Bundan taşqari, Konçalovskiy «Oskar» mukofoti haddan taşqari baholanganini va «eng yaxşi ingliz tilidan taşqari film» degan taʼrif jahon kinosining ingliz tilli dunyodan (AQŞ, Angliya, Avstraliya va Yangi Zelandiya) ajratilganini taʼkidladi. Uning fikriça, bu Ğarbning öz madaniy hukmronligi haqidagi allaqaçon eskirgan ğoyasidir. Uning qarorini Rossiya madaniyat vaziri Vladimir Medinskiy qöllab-quvvatladi. U «Oskar» mukofoti xolis emasligini, uning ahamiyati esa haddan taşqari baholanganini va natijalariga siyosiy motivlar kuçli taʼsir qilişini aytdi. Natijada 2014-yildagi eng yaxşi xorijiy film nominatsiyasi uçun Rossiyadan nomzod sifatida Andrey Zvyagintsevning «Leviafan» filmi körsatildi.

«The Hollywood Reporter» jurnalidan Devid Runi: «Fantastikani hujjatlilik bilan aralaştirib, nafis kinomahoratni öyinqaroq improvizatsion erkinlik bilan uyğunlaştirib, Andrey Konçalovskiy özining Gollivuddan keyingi karyerasidagi eng qiziqarli film bölişi mumkin bölgan narsani yaratdi — „Poçtalʼonning oq keçalari“. Rossiyaning şimolidagi izolyatsiya qilingan qişloqda, gözal Kenozero atrofida va asosan öqitilmagan mahalliy aholidan iborat jamoa bilan, özlarining versiyalarini ijro etib suratga olingan bu film postsovet millatining özgarişlariga tegmagan çekka jamoaning yumşoq va nozik portretini çizadi».

«Indiewire» naşridan Jessika Kiang: «„Poçtalʼonning oq keçalari“ keng eʼtirof etilgan: u kvazihujjatli, kulgili hazil tuyğusi bilan ajralib turadigan, dunyoning unutilgan burçagidagi hayotni yoritadigan film. Bularning heç biri şubha ostiga olinmaydi, lekin bizning uçun u antropologik qiziqişdan ança kengroq narsaga aylandi. Agar u bu haqiqatning aniq tasvirini bersa, unda bu haqiqat hali ham hayotning asosiy oqimidan uzilgan, beqaror ekanligi sezilib turadi va bu ölka surrealizmi bilan sehr örtasidagi ziddiyatni belgilaydi».

«Variety» naşridan Jey Uaysberg filmning «fantastikani haqiqat bilan birlaştirganini, asosan notajriba mahalliy aholidan iborat jamoa kundalik hayotini aks ettirayotganini» taʼkidladi, biroq «baʼzi lahzalarning ajoyib fotogenikligi va yoqimliligi hikoyaning sayozligini yaşira olmaydi, bu esa uning xalqaro darajasi festivallar va çeklangan Yevropa prokatiga tayanişini anglatadi».

«ComingSoon» naşridan Mauro Donzelli: «Rus kinosi şahar hayoti muammolarini ortda qoldirib, yuz yil ötib ham deyarli heç narsa özgarmagan çeksiz kengliklarda sayr qilib, ulkan tabiiy boyliklarni kaşf etişda davom etmoqda», lekin «Kann festivali laureati bölgan ajoyib „Leviafan“da gözal manzaralar bugungi Rossiyaning ijtimoiy va siyosiy adolatsizliklaridan çalğitmasa, Konçalovskiy nostalgiyani afzal köradi va bugungi kundan mavhumlaşadi».

Dmitriy Bykovning fikriça, «bu juda gözal triller janrning eng yaxşi anʼanalarida suratga olingan — Konçalovskiy deyarli barça janrlarni, xalq komediyasidan erotik dramagaça, körib çiqişga ulgurgan, lekin stilizatsiya bu yerda asosiy narsa emas. Muallif uçun asosiy narsa — hozirgi qişloqqa, undan hamma yuz ögirgan, eng yaqinda yaşayotgan qadimgi xtonik xudolarni körsatişdir. Bu yerda hamma narsa yonma-yon — mistika, kosmik raketa, „Birinçi kanal“ning oilaviy şoulari, va bularning hammasi bir-biriga zid emas. Hammasi birgalikda sirli, tor, yolğiz hayotdan iborat mistikaga aylanadi. Bu rus „Yuz yillik yolğizlik“i, Arxangelskdagi Makondo bölib, u motorlar va hatto gadjetlar bilan jihozlanadi, lekin boşqa jihatdan XV asrdan heç qayerga ketmaydi».

«BBC Russian»da Vladimir Pastuxov: «Keng tarqalgan fikr şundaki, Konçalovskiy rus qişloği haqida film suratga olgan. Aslida u butun Rossiya haqida film suratga olgan. Çunki uning fikriça, butun Rossiya axloqiy va insonparvarlik jihatidan hamişa qişloq bölib kelgan va qoladi, barça kosmodromlari va raketalariga qaramay. Bundan taşqari, sönggi ön yilliklarda qişloq mentaliteti öz pozitsiyalarini yanada mustahkamladi. Konçalovskiy talqinidagi rus dunyosi — bu barça yaxşi va yomon tomonlari bilan dehqon dunyosidir. Tört yuz yil oldin şunday edi va hozir ham şunday davom etmoqda».

«Novyy vzglyad» naşridan Stas Novinskiy: «Konçalovskiy haqiqatan ham hujjatli film yaratdi. Biror Manskiyning lentalaridan ança haqiqatliroq. Hujjat aldaşi ham mumkin… Konçalovskiy rassom sifatida juda halol va bu holda mutlaqo xolis, u mamlakatni detal orqali tuşunişga harakat qiladi… Ernst esa „Poçtalʼon Aleksey Tryapitsinning oq keçalari“ni yaxşi vaqtda namoyiş etib, yana bir bor isbotladiki, u birinçi bölib aynan yaşirin narsani köriş qobiliyatiga ega bölgani uçun birinçi».