The Servant

Yuriy Belyayev — Pavel Sergeyeviç Klyuyev

Oleg Borisov — Andrey Andreyeviç Gudionov

Irina Rozanova — Mariya

Aleksey Petrenko — Roman Romanoviç Brizgin

Aleksandr Tereşko — Valeriy

Larisa Totunova — kelin

Mixail Yanuşkeviç — soatsoz

Vyaçeslav Jarikov — mexanik

Feliks Antipov — Mixail

Irina Çeriçenko — xonanda

Valeriy Novikov — Ota Vasiliy

Ssenariy muallifi: Aleksandr Mindadze

Rejissyor-postanovçi: Vadim Abdraşitov

Operator-postanovçi: Denis Yevstigneyev

Rassom-postanovçilar:

Aleksandr Tolkaçyov

Oleg Potanin

Bastakor: Vladimir Daşkeviç

«Sluga» — A. A. Mindadze va V. Yu. Abdraşitovning ijodiy duetining perestroyka davriga oid ettinçi filmi. Mualliflar özlari yaxşi körgan usulga murojaat qilib, ekrandagi fantasmagoriyaga tayanadi. Vaqt iplari çalkaşib ketgan, sovet nomenklatura mifologiyasi va haqiqat aralaşgan murakkab syujet tomoşabinni izçil ravişda yeçimga olib boradi.

Asosiy qahramonlar — Gudionov va Klyuyev munosabatlari «xöjayin — xizmatkor» doirasidan ança çiqib ketadi. Viloyat hokimining hokimiyati boşliqning öz böysunuvçisiga faqat sovğa berişi imkoniyatidan ham ança kengroqdir. Fausta Mefistofel kabi, qarimaydigan Gudionov xizmatkorining taqdirini va jonini boşqaradi, unga hatto dirijyorlik isteʼdodigaça inʼom etadi. Filmning final sahnasi, unda Klyuyev boşqarayotgan xorning kuyi asta-sekin «Agnus Dei» (Vladimir Daşkeviç musiqasi) ga aylanadi, qahramonning töliq axloqiy halokatini taʼkidlaydek tuyuladi.

Aktyorlik öyini kartina atmosferasini katta darajada şakllantiradi.

Oleg Borisovning sanʼati aniqlik talab qilinmaydigan joyda ham ötkir aniqligi bilan hayratga soladi. Şu jihatdan u «Sluga» filmi uçun hal qiluvçi ahamiyatga ega.

Tanqidçilar Joseph Losey filmi bilan Abdraşitov ijodi örtasida maʼlum umumiylikni köradi. Ammo Losey filmida xizmatkor yaşirinça xöjayinni böysundirib, uning xatti-harakatini takrorlaydi va oxir-oqibat u bilan örin almaşadi. Sovet filmida esa xizmatkor töliq böysunib, şaxs sifatida yöqoladi va erib ketadi. Bu kartinalarni köp qirrali va şu bilan birga qiyofasiz «şaytoniy» boşlaniş birlaştiradi. Bu boşlaniş odamni böysundiradi va yemiradi. Odam esa jonini sotgan, aniqroği, uni heç qaçon egallamagan böladi.

1989 — «Sozvezdiye» kinofestivali, eng yaxşi boş erkak roli uçun mukofot (Oleg Borisov)

1989 — Ğarbiy Berlindagi xalqaro kinofestival (MKF):

Alfred Bauer mukofoti «Kino rivojlanişida yangi istiqbollar oçgan film uçun»

Xalqaro katolik kino taşkiloti (OCIC) mukofoti

Ekumenik hakamlar hayʼati mukofoti

1989 — «Nika» mukofoti:

Eng yaxşi erkak roli uçun (Oleg Borisov)

Eng yaxşi ssenariy uçun (Aleksandr Mindadze)

1991 — SSSR Davlat mukofoti:

Vadim Abdraşitov

Yuriy Belyayev

Oleg Borisov

Vladimir Daşkeviç

Denis Yevstigneyev

Aleksandr Mindadze

Liliya Terexovskaya

Aleksandr Tolkaçyov

Film turli şaharlarda, jumladan Kolomna, Serpuxov, Moskva va Kiyevda suratga olingan. Filmda Kolomnaning Koliçevo tumani, Kolomna zavodiga olib boradigan avtotunnel körinadi. Klyuyev Kolomnaga avtovokzalga kelganda, orqa fonda Kolomna Kremli körinadi.

Klyuyev Gudionovni olib kelgan tantanali kutib oliş sahnasi KBM markaziy ötiş joyi oldida suratga olingan.

Klyuyev derazadan yiqiladigan Gudionov saroyi — Sokolnikidagi Beriya daçasi.

Brizgin davolanadigan sanatoriy — Nesvij qalʼasi.

Klyuyev uyining taşqi dekoratsiyalari Kiyevning Puşa-Vodista tumanida qurilgan, içki qismlari esa «Mosfilm» pavilyonlarida tayyorlangan.

Klyuyev birinçi marta dirijyorlik qilişga urinadigan madaniyat saroyi — Jukovskiy şahridagi madaniyat uyi.

Muvaffaqiyatli Klyuyev çiqadigan madaniyat saroyi — «Sovremennik» teatrining asosiy sahnasi (rekonstruksiyagaça).

Gudionov yaşaydigan xonadon — Moskvadagi Taras Şevçenko qirğoğidagi uy, Kutuzovskiy prospekt, 26k3.