Ikkinçi jahon uruşi yillarida slovak plotnigi Tono Brtko qayinisi orqali yahudiy qari beva Rozaliya Lautmanning kiçik tugmalar dökonini oladi. Uni «ariy nazoratçisi» etib tayinlaşadi: bu maoş va şahar iyerarxiyasida obru keltiradi, lekin Tono foyda bilan vijdon orasida ikkilanadi. Asta-sekin u dökon egasi bilan döstlaşadi. Tono özi odobli, lekin tortinçoq odam.
Filmni çexoslovak rejissyorlari Yan Kadar va Elmar Klos suratga olgan. Boş rollarni Yozef Kroner va Ida Kaminska ijro etgan. Drama, harbiy mavzudagi film, hronometraji 128 daqiqa, studiyasi «Barrandov». Film 1966-yilda prokatga çiqqan va «Eng yaxşi çet tilidagi film» nominatsiyasida «Oskar» mukofotini, şuningdek «Oltin globus» va Kann kinofestivalidagi maxsus eʼtirofni qölga kiritgan.
1Rollarda
Ida Kamińska, Jozef Kroner, František Zvarík
Ida KamińskaaktyorJKJozef KroneraktyorFZFrantišek ZvaríkaktyorMHMartin HollýaktyorAMAdam MatejkaaktyorAKAlojz KramáraktyorMLMikuláš LadižinskýaktyorMGMartin GregoraktyorJKJán Kadárssenariy muallifiZLZdeněk Liškakompozitor·Ensiklopediyadan
«Dökon maydonda» (slovak. Obçod na korze; 1965) — çexoslovak filmi, Ikkinçi jahon uruşi yillarida Slovakiyada ariizatsiya dasturi haqida hikoya qiladi.
Film slovak rejissyori Yan Kadar va çex rejissyori Elmar Klos tomonidan slovak ssenariysi asosida, Ladislav Grosman muallifligida suratga olingan. Suratga oliş Prag «Barrandov» studiyasida ötkazildi, natura sahnalari esa Slovakiyaning şimoli-şarqidagi Sabinov şahrida olindi. Asosiy rollarni Yozef Kroner, plotnik Tono Brtkoni ijro etgan, va polyak aktrisasi Ida Kaminska, beva qolgan qari yahudiy ayol Rozaliya Lautman obrazini yaratgan.
Film 1965 yilda Kann kinofestivalida «Maxsus tilga oliş» bilan taqdirlangan, 1966 yilda esa «Eng yaxşi çet tilidagi film» nominatsiyasida «Oskar» mukofotiga sazovor bölgan va bu nominatsiyada mukofot olgan birinçi çexoslovak filmi böldi. Boş rollardan birini ijro etgan Ida Kaminska esa bir yil keyin «Eng yaxşi ikkinçi plan ayol roli» nominatsiyasida nomzod böldi.
2Syujet
Ikkinçi jahon uruşi yillarida slovak plotnigi Tono Brtkoga (Yozef Kroner) ariizatsiya dasturi doirasida…
Ikkinçi jahon uruşi yillarida slovak plotnigi Tono Brtkoga (Yozef Kroner) ariizatsiya dasturi doirasida qayinisidan (Glinka partiyasining mahalliy funksioneridan) yahudiy qari Rozaliya Lautmanning kiçik dökoni ötadi; u tugmalar sotadi. Tononing xotini dökon oilasiga foyda keltiradi, ular tez orada boyib ketişadi, deb umid qiladi. Tono qayinisi unga umuman foydasiz dökonni tiqiştirganini yaxşi tuşunadi, lekin xotinining dahşatli xarakteridan qörqib, bu haqda gapirolmaydi, şuningdek, qari ayolga endi uning mulki egasi aynan özi ekanini tuşuntira olmaydi.
Şahar yahudiy jamoasi Tonoga kiçik maoş tölaşga qaror qiladi, faqat u dökondan voz keçmasin, çunki aks holda dökon yanada şafqatsiz boşqaruvçiga ötib, qari ayol köçada qolişidan qörqişadi. Tono rozi bölib, har kuni dökonga boradi va Lautmanga uni boşqarişda yordam beradi. Xotiniga esa dökondagi işlar yaxşi ketayotganini aytadi va u tez boyiş haqida sodda işonadi.
Köp ötmay yahudiylarni maxsus hududga köçiriş töğrisida farmon çiqadi. Tono jamoa unga endi pul tölay olmasligini va uning xotiniga aytgan yolğoni tez foş bölişini tuşunadi. Tono vahimaga tuşib, avval qari ayolni yaşirişga qaror qiladi, lekin u sababini tuşuna olmaydi. Natijada Tono uni omborxonaga tiqadi, u yerda ehtiyotsizlik bilan yiqilib, halok böladi. Voqeadan sarosimaga tuşgan Brtko dökonni yopadi, taburetka olib kelib, arqon boğlaydi.
3Rollarda
Yozef Kroner — Tono…
Yozef Kroner — Tono Brtko
Ida Kaminska — Rozaliya Lautman
Hanna Slivkova — Evelina Brtkova, Tononing xotini
Frantişek Zvarik — Markuş Kolkotski, şahar boşqaruvçisi
Elena Pappova-Zvarikova — Rojika, Markuşning xotini
4Tarix
1969 yildan keyin rejissyor Yan Kadarning emigratsiyasi tufayli film…
1969 yildan keyin rejissyor Yan Kadarning emigratsiyasi tufayli film taqiqlangan.
5Mukofotlar
Kann kinofestivalida «Maxsus tilga oliş»…
Kann kinofestivalida «Maxsus tilga oliş» (1965)
«Oskar»-1966 — «Eng yaxşi çet tilidagi film»
6Kadrlar
6
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB
5 · TMDB
6 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Магазин на площади» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.