Water for Elephants

Çarli ÖBrayen, yurar sirk egasi, namoyişdan keyin 93 yoşli Jeykob Jankovskiy bilan tanişadi. U qariyalar uyidan guruhdan orqada qolgan edi. Jeykob avval sirkda işlaganini va arenadagi eng katta falokatlardan birining guvohi bölganini aytadi.

Buyuk depressiya yillarida Jeykob 23 yoşli iqtidorli veterinar bölib, oilasi bilan Polşadan AQŞga köçib kelgan. Kornell universitetida yakuniy imtihon kuni yigitga ota-onasining avtohalokatda halok bölgani haqida xabar beriladi. Bank Jeykobning uyini taʼlim uçun qarzi evaziga olib qöyadi. Yolğiz qolgan Jeykob veterinar diplomini olişning maʼnosini körmaydi va Benzini birodarlar sirkiga tegişli ötayotgan poyezdga çiqib ketadi.

Jeykob gözal otliq ayol Marlena bilan tanişadi. Sirkni dressirovşik va konferansye Avgust boşqaradi. Uning eri Marlena — xarizmatik, lekin tez jahli çiqadigan va şafqatsiz odam. U Jeykobni veterinar sifatida işga oladi, çunki Jeykob sirk oti oğir kasal ekanini aniqlaydi. Avgust otni oyoqqa turğazişni talab qiladi, toki u oxirigaça işlasin va foyda keltirsin. Mablağ yetişmasligi sababli hayvonlarga ölik göşt berilib, işçilarning maoşi keçiktiriladi. Jeykob esa hayvonni azoblaşga qöli bormaydi, hammasini Marlenaga aytib, mahkum otni otib taşlaydi. Avgust ğazabdan Jeykobni itoat qilmasa poyezddan taşlab yuboriş bilan tahdid qiladi.

Avgust ot örniga fil urğoçisini sotib olişga qaror qiladi. Hayvon tez orada Marlena va Jeykobga örganadi, lekin dressirovkaga qiyin könadi. Namoyiş paytida fil Marlenani yerga taşlaydi, buning uçun sirk egasi ğazabga minib, filni deyarli ölgunça uradi. Jeykob filni davolaşga urinayotib, u veterinarning ona tilidagi — polyak tilidagi buyruqlarni tuşunişini aniqlaydi. Şu kaşfiyot tufayli hayvon yangi hiylalarni tez özlaştiradi. Filning iştiroki bilan bölgan raqam tomoşabinlarda katta qiziqiş uyğotadi va sirk ulkan pul işlay boşlaydi.

Filni örgatiş jarayonida Jeykob va Marlena yaqinlaşadi. Yigit unga oşiq böladi va Marlena köp ötmay unga javob qaytaradi. Avgust xotinidan şubhalanib, Jeykobdan qutulişga qaror qiladi va uni keçasi poyezddan itarib yuboradi. Marlena buni bilib qoladi va Jeykob bilan qoçadi, ammo Avgustning odamlari ularni mehmonxonada topib, dressirovşikani sirkka qaytarişadi, Jeykobni esa qattiq urişadi.

Sirkka qaytib kelgan Jeykob ikki taniş işçisi poyezd ustidan taşlab öldirilganini biladi. Keyingi namoyişda sirk işçilari qasos oliş uçun yirtqiç hayvonlarni qafaslardan ozod qilişadi. Tomoşabinlar dahşatga tuşib qoçişadi. Jeykob va Marlenani birga körgan Avgust ğazabga tölib, xotinini böğmoqçi böladi. Şu payt fil zanjirdan böşanib, Avgustni yerga qoqilgan qoziq bilan öldiradi.

Aybdorlar topilmagaç, hokimiyat sirkni yopadi. Jeykob Kornellga qaytib, diplom oladi. Hozirgi zamonda u Marlena bilan qanday qilib boşqa sirkka ötganini, Marlena otliq, Jeykob esa veterinar bölib işlaganini eslaydi. Ular turmuş qurib, otlar va özlari bilan olib ketilgan fil uçun yer bilan birga uy sotib olişadi. Ularning beşta farzandi tuğiladi. Uzoq va baxtli yillardan keyin Marlena vafot etadi.

Öz hikoyasini aytib bergaç, Jeykob kassir bölib sayyor sirkka işga olinişini söraydi va sirk egasi rozi böladi. Jeykob «uyimga qaytdim», deydi.