D'Artagnan and Three Musketeers

Mixail Boyarskiy — dʼArtanyan

Veniamin Smexov — Atos («Graf boğida qora hovuz bor» qöşiğini Vyaçeslav Nazarov ijro etgan)

Valentin Smirnitskiy — Portos (qöşiqlarni Yuriy Menşov ijro etgan)

Igor Starigin — Aramis (ovozini Igor Yasuloviç bergan, qöşiqlarni «Koroboyniki» VIA solisti Vladimir Çuykin ijro etgan)

Margarita Terexova — Miledi (birinçi qismda Boris Klyuev bilan duetda Elena Driatskaya kuylagan, uçinçi qismdagi qöşiqni Margarita Terexovaning özi ijro etgan)

Aleksandr Trofimov — kardinal Rişelye (ovozini Mixail Kozakov bergan, qöşiqlarni Aleksandr Trofimovning özi ijro etgan)

Oleg Tabakov — Lyudovik XIII (vokal raqamini «Koroboyniki» VIA solisti Vladimir Çuykin ijro etgan)

Alisa Freyndlix — malika Anna Avstriyskaya

Aleksey Kuznetsov — gersog Bekingem

Lev Durov — de Trevil (Mixail Boyarskiy bilan duetni Lev Durovning özi ijro etgan, yakkaxon partiyani Aleksandr Levşin)

Irina Alferova — Konstansiya Bonasye (ovozini Anastasiya Vertinskaya bergan, qöşiqlarni Elena Driatskaya ijro etgan)

Leonid Kanevskiy — janob Bonasye

Boris Klyuev — graf Roşfor

Vladimir Balon — de Jyussak

Elena Tsyplakova — Ketti (birinçi qism titrlarida — I. Tsyplakova, qöşiqlarni Elena Driatskaya ijro etgan)

Valeriy Myşastiy — dʼArtanyanning otasi (ovoz va vokal — Dmitriy Atovmyan)

Olga Mateşko — Mengdan kelgan qiz

Yuriy Dubrovin — La Şene

Violetta Klimenko — abbatisa (ovozini Liya Axedjakova bergan)

Mariya Yarigina — markiza (ovozini Nina Maslova bergan)

Yuriy Şerstnyov — Lill jallodi

Yevgeniy Dançevskiy — Felton

Viktor Pavlovskiy — birinçi sudya

Vladimir Dolinskiy — ikkinçi sudya (ovozini Georgiy Vitsin bergan)

Georgiy Yungvald-Xilkeviç — şkiper, şxuna egasi

Nikolay Pavlyuk — kardinal gvardiyaçisi / Miledi tomonidan dʼArtanyanga yollangan yollanma qotil

Sergey Kustov — muşketyor Montaran

Viktor Lisenko

Anatoliy Xodyuşin — kardinal gvardiyaçisi

Gennadiy Makoev — majordom

Nikolay Vaşçilin — kardinal gvardiyaçisi

Eduard Kovderer — kardinal gvardiyaçisi

Iosif Krinskiy — kardinal gvardiyaçisi

Leonid Marennikov — mehmonxona egasi

Boris Astankov — zaharlovçi mehmonxonaçi

Inga Tretyakova — mehmonxonadagi qiz

Georgiy Martirosyan — kardinal gvardiyaçisi (aktyor iştirokidagi sahnalar yakuniy montajda filmga kirmagan)

Musiqa yozuvi Poltava şahrida viloyat radiosi studiyasida ovoz muhandisi Leonid Sorokin tomonidan amalga oşirildi. Filmning barça instrumental musiqasini öşa paytda Poltavada yaşagan «Festival» ansambli yozdi. Vokal Moskvada yozildi.

Barça qöşiqlarning musiqasi — M. Dunayevskiy. Barça qöşiqlarning sözlari — Yu. Ryaşentsev, «Miledi qöşiği»dan taşqari (V. Smexov va G. Yungvald-Xilkeviç).

«DʼArtanyan-otaning nasihat qöşiği», ijro etadi Dmitriy Atovmyan

«Kardinal josuslari haqida qöşiqça», ijro etadi Mark Rozovskiy

«Roşfor va Miledi kupletlari», ijro etadilar Boris Klyuev va Elena Driatskaya

«De Trevil balladasi», ijro etadi Aleksandr Levşin

«De Trevil va dʼArtanyan dueti», ijro etadilar Mixail Boyarskiy va Lev Durov

«Kardinal gvardiyaçilari marşi», ijro etadi «Koroboyniki» ansambli

«Aramis romansi», ijro etadi Vladimir Çuykin

«Muşketyorlar qöşiği», ijro etadilar Mixail Boyarskiy va «Koroboyniki» ansamblining musiqaçilari (Vladimir Çuykin, Aleksandr Levşin va Aleksandr Popov).

«Mening orqamdan, milord!», ijro etadi Elena Driatskaya

«Malika va Bekingem dueti», ijro etadilar Alisa Freyndlix va Aleksey Kuznetsov

«Malika va kardinal dueti», ijro etadilar Alisa Freyndlix va Aleksandr Trofimov

«Malikaning umidsizligi», ijro etadi Alisa Freyndlix

«Konstansiya va dʼArtanyan dueti», ijro etadilar Mixail Boyarskiy va Elena Driatskaya

«Xavfli yöl haqida balladа», ijro etadilar Mixail Boyarskiy va «Koroboyniki» ansambli

«Lyudovik XIII tahdidlari», ijro etadi Vladimir Çuykin

«Malikaning triumfi», ijro etadi Alisa Freyndlix

«Konstansiyaning ölimi», ijro etadi Mixail Boyarskiy

«Katoliklar va gugenotlar haqida qöşiq», ijro etadi «Koroboyniki» ansambli

«Atos balladasi», ijro etadi Vyaçeslav Nazarov

«Pourquoi pas», ijro etadi Mixail Boyarskiy

«Miledi qöşiği», ijro etadi Margarita Terexova

«Xizmatkor qöşiği», ijro etadi Elena Driatskaya

«Böron oldidan», ijro etadilar Mixail Boyarskiy va Vladimir Çuykin

«Döstlik balladasi», ijro etadilar Mixail Boyarskiy, Veniamin Smexov va «Koroboyniki» ansambli

Dastlab Mixail Boyarskiy graf Roşfor rolini ijro etişi kerak edi. Ammo bir kuni u maşğulotga keçikdi. U şoşilib, nafasi tiqilib suratga oliş maydoniga kirib kelganida, rejissyor şu qadar taʼsirli manzara kördiki, darhol uni boş rol nomzodi deb belgiladi. DʼArtanyan rolига Vladimir Visotskiy va Aleksandr Abdulov sinovdan ötgan bölsa-da, Abdulov tasdiqlangani uçun, Yungvald-Xilkeviç avval Boyarskiyga Atos yoki Aramisni öynaşni taklif qildi, keyinroq esa bastakor Maksim Dunayevskiyning iltimosi bilan dʼArtanyan rolini işonib topşirdi, çunki Abdulov musiqiy materialni uddalay olmagan edi. Bundan taşqari, Abdulov nomzodiga Alisa Freyndlix ham qarşi çiqdi. Igor Starigin esa Aramis rolini Boyarskiyning özi tavsiyasi bilan oldi, u Stariginni «Duşanbagaça yaşaymiz» filmida körgan edi.

Dastlab Yungvald-Xilkeviç Roşfor rolига Boris Klyuevni tasdiqlaşni xohlamagan edi, lekin suratga oliş Davlat teleradioeşittiriş qömitasining buyurtmasi bölgani uçun barça sinovlar Moskvaga, yuqori rahbariyatga yuborildi. U yerda Gosteleradio rahbariyati Klyuevni rolга tasdiqladi. Aktyorning özi Yungvald-Xilkeviç bilan işlaşdan juda norozi qoldi va rasman şunday dedi: «Men Yungvald-Xilkeviçni unçalik iqtidorli odam emas deb hisoblayman. Kartina esa yaxşi guruh bölgani, hammamiz juda yoş bölganimiz hamda Maksim Dunayevskiyning ajoyib musiqasi tufayli çiqdi. Öşa paytda nimadir şunday bölib çiqdi. Garçi men ikkinçi va uçinçi qismda kartina biroz sustlaşganini hisoblasam ham. Birinçi qism juda yaxşi. Şaxsan men Xilkeviç bilan işlaşdan juda norozi edim». Klyuevga graf Roşforning xarakteri ustida işlabgina qolmay, uning taşqi qiyofasi ustida ham işlaşga töğri keldi. Dastlab grimyorlar unga soqol yopiştirmoqçi bölişgan. Ammo artist ularni faqat ingiçka möylov çiziği va xanjarsimon kiçik soqol qoldirişga köndirdi.

Kardinal Rişelye rolига Mixail Kozakov rejalaştirilgan edi, Aleksandr Trofimov esa ingliz fanatigi Felton rolini epizodik ravişda öynaşi kerak edi. Odessadagi kinosinovlarda Roşfor rolига sinovdan ötayotgan Boris Klyuev Trofimovdan kardinal bilan dialogida unga yordam berişni söradi. Trofimov Rişelye matnini öqiy boşlaganida, Yungvald-Xilkeviç uni darhol kardinal rolига tasdiqladi, bu rol filmdagi eng yorqin rollardan biriga aylandi. Natijada Kozakov keyinçalik Trofimov ijro etgan Rişelyeni ovozlaştirdi. Bu holat haqida Yungvald-Xilkeviçning özi şunday izoh bergan: «Trofimovning ovozi oğir, gapiriş uslubi çöziq edi. Bu yerda esa dunyoviy, asabiy va öziga işongan odam kerak edi. Trofimov hayotda biroz kekkaylanadi. Ovozlaştiriş va qöşiq aytişda bunday odamlar odatda kekkaylaşni töxtatişadi. Ammo Trofimovda bu dunyoviy dadillik yöq edi. Misha Kozakov esa bu hammasini öz ovozi bilan ajoyib bajardi. Men uçun bu qoronği, baland böyli qiyofa aynan şunday gapirişi muhim edi». Şunga qaramay, Aleksandr Trofimov bu filmda Alisa Freyndlix bilan duetda qöşiqni mustaqil ijro etdi.

Atos rolига Yuriy Solomin sinovdan ötdi. Keyin Atos rolini Vasiliy Livanov ijro etişi kerak edi, u sinovda ajoyib öynagan bölsa-da, belgilangan muddatda suratga olişga kelmadi, çunki uzoq vaqt içkilikka berilib ketgan edi. Guruh turib qoldi. Taganka teatrida ğazablangan rejissyor Veniamin Smexovni Volandning rolida körgaç, u bir zumda Smexovni Atos rolini öynaşga taklif qildi. Smexov rozi böldi. Smexov teatrdagi ish bilan juda band bölgani uçun Odessaga dam oliş kunlari uçib kelardi va baʼzi epizodlarda uning örnini dublyor bosardi. Şu sababli baʼzi sahnalarda Portos va Aramis birga va yuzi bilan körsatilgan, Atos esa orqasi bilan körinadi (masalan, monastirdagi birinçi duelдан keyin, kabakdagi sahnalarda, Betyun monastiri devorining «hujum» sahnasida). Konstansiya ölimidan keyingi ötişda dublyor old tomondan ham körinadi, garçi u boşini egib, yuzini ataylab yaşirsa ham.

Konstansiya rolига Yevgeniya Simonova tasdiqlangan edi (Natalya Varley ham sinovdan ötgan), ammo rejissyor Irina Alferovani olişga majbur böldi, çunki yuqori rahbariyat unga bu aktrisani majburlagan va faqat uning iştirokida Boyarskiyga ruxsat bergan edi. Yungvald-Xilkeviçning özi Irinaning öyinidan juda hafsalasi pir böldi. Yungvald-Xilkeviçning xotiralaridan: «Irina Alferovadan hanuzgaça iç qotaman. Bu Konstansiya butun kartinamni buzdi, u oddiy yaxşi uy oşpazining qizi, çiroyli, lekin Fransiya malikasining yaqin freylinasi emas. Aktrisa Alferova, menimça, heç qanday emas. Masalan, u raqs tuşayotganda qöşiq aytolmasdi, yaʼni oğzini oçolmasdi. Uning örnida Peterburg operetta teatridan Elena Driatskaya qöşiq aytdi. Filmning baletmeysteri — buyuk Yuliy Plaxt, Alferova bilan taxminan ikki soat qiynalgaç, şartnomani bekor qiliş haqida ariza yozdi va filmda işlaşdan voz keçdi. Zörğa köndirib işni davom ettirişdi. Natijada u kartinada faqat raqs tuşadi. Oğzini esa oçmaydi! Mayli, u uddalay olmadi. Plaxt uni „1812-yil invalidi“ deb atardi. Balki men Boyarskiy uçun Karlo bobo bölgandirman, lekin Alferova kabi yoğoçdan biror narsa yasaş uçun qanday odam böliş kerakligini bilmayman. Aytasan unga: „DʼArtanyanga qöl silkitib xayrlaş, lekin janob Bonasye sezmasin“, — u barmoqlarini öynatadi. „Nega barmoqlaring bilan? Qöling bilan mana bunday, ozgina silkit“, — körsataman. Qila olmaydi! Bu ham filmda qolgan. Unga, albatta, oğir: öz kasbi bilan şuğullanmayapti. Şuning uçun menga boşqalardan farqli ölaroq, Alferova gözal körinmaydi. Va Abdulovning nega unga hamma joyda xiyonat qilgani menga tuşunarli». Irina Alferova özining intervyusida bu gaplarni rad etadi. Yevgeniya Simonova bilan birdamlik yuzasidan Igor Kostolevskiy özi tasdiqlangan gersog Bekingem rolidan voz keçdi.

Bastakor Maksim Dunayevskiy rejissyorga gersog Bekingem rolи uçun öşa yillarda juda döst bölgan Aleksey Kuznetsovni tavsiya qildi. Kuznetsov Bekingem rolini yorqinroq qiliş uçun biroz grotesk öyin uslubini öylab topdi: yengil ingliz talaffuzi va ingliz iboralarini örinli qöllaş. Aktyor bu ish haqidagi xotiralarini bir intervyuda şunday ulaşgan: «Men Xilkeviç bilan gersogning çeksiz boyligi va uluğvorligini ekranda qanday ifodalaş mumkinligini uzoq öylab kördik. Şunda şunday sahna öylab topdik: dʼArtanyan podvalar uçun Angliyaga kelganda, Bekingem qalʼasining hovlisida uni kutib oladi, itning örniga tasmasida şernikt — urğoçi şer bor. Bizga tuyulgan ediki, Yevropaning eng boy va eng taʼsirli odami bunday haşamat va ekzotikani öziga ravo körişi mumkin. Odessa sirkidanmi yoki boşqa biror joydanmi, şer olib kelindi va uni Odessa kinostudiyasi hududidagi maxsus volʼyerga joylaştirişdi. Men dressirovka qiluvçi bilan birga bu epizodga tayyorgarlik köra boşladim, menga yirtqiç hayvon bilan qanday muomala qiliş kerakligini örgatişdi. Lekin ikkinçi kuni dressirovka qiluvçi bir yerga ğoyib böldi. Taxminimça, bunga „odatiy rus sababi“ sabab bölgan, u şunçaki içib yuborgan. Şu sababli kino direktori Mixail Byaliy şer bilan suratga olişga qarşi çiqdi, çunki biror narsa bölsa, javobgarlikni u öz zimmasiga olişi kerak edi. Xilkeviç esa stsenariyga tezda özgartiriş kiritişga majbur böldi: dʼArtanyanni kutib oliş uçun gersogning saroy xonalariga tört nafar negr çiqadi. Şunday qilib, bu epizodni Odessadagi Olimlar uyining içki qismida suratga oldik».

Miledi rolини Elena Solovey ijro etişi kerak edi (Svetlana Penkina ham sinovdan ötgan), ammo u homiladorligi tufayli suratga tuşolmadi. Şunda rejissyor Yungvald-Xilkeviç Margarita Terexovaga murojaat qilişga majbur böldi.

Janob Bonasye rolига Valeriy Myşastiy va Vladimir Dolinskiy sinovdan ötdi, ammo ularni badiiy kengaş tasdiqlamadi. Şunga qaramay, Dolinskiy filmning birinçi qismida sudyalardan birining epizodik rolini öynadi, Myşastiy esa dʼArtanyanning otasi rolini ijro etdi. Valeriy Myşastiy Lill jallodi rolи uçun ham sinovdan ötgan edi.

Portos rolига Georgiy Martirosyan sinovdan ötdi (natijada u kardinal gvardiyaçilaridan birini öynadi). Bir intervyuda Martirosyan bu haqda quyidagilarni aytgan: «Georgiy Yungvald-Xilkeviç „DʼArtanyan va uç muşketyor“ni suratga olişni rejalaştirganda, Portos rolini menga taklif qildi. Oddiy va kengaytirilgan sinovlar ötkazildi, u qoniqdi. Keyin kutilmaganda qönğiroq qildi: „Eşit, Jora, Jdanovaga nima yomonlik qilding?“ — „Kim u?“ — deb söradim. Maʼlum böldiki, aktyorlarni yakuniy tasdiqlagan Gosteleradio SSSRning birinçi örinbosari mening nomzodimga qatʼiyan qarşi çiqqan. Nega ekanini bilmayman. Yungvald-Xilkeviç meni yana ikki marta sinovga çaqirdi, kuraşmoqçi böldi, lekin mansabdor ayol qatʼiy edi. „Muşketyorlar“da baribir suratga tuşdim — kardinal gvardiyaçisini öynadim. Yungvald-Xilkeviç şu tariqa menga pul topişga yordam berdi. Ustiga-ustak, meni massovka sifatida emas, şaxsiy stavkada — suratga oliş kuni uçun 15 söm töladi. Çiroyli summa çiqdi!». Biroq rejissyorning taʼkidlaşiça, u Portosni Smirnitskiy öynaşini oldindan bilgan. Dastlab unga sunʼiy qorin yasaşgan, töğri, Smirnitskiy suratga oliş uçun kerakli vaznni özi töplamagunça.

Uşbu tarjima bevosita rus tilidagi matndan qilingan.