Mighty Morphin Power Rangers (ingliz tilida: Mighty Morphin Power Rangers) — birinçi uç fasldan iborat saga. Saga fasllari yapon serial «Super Sentai»ning ön oltinçi, ön yettinçi va ön sakkizinçi fasllari asosida yaratilgan. Ular mos ravişda «Dinozavrlar otryadi — Zyuranjerlar», «Beş yulduz otryadi — Dairanjerlar» va «Ninzya otryadi — Kakuranjerlar» deb atalgan. Rейнджerlarning kostyumlari fasldan faslga özgarmagan, faqat Rейнджerlarning Zordlari almaşgan va yangi yovuz qahramonlar qöşilgan. Serial birinçi marta «Fox Kids» kanalida namoyiş etilgan.
Serialning bir qismi bölgan badiiy film «Mighty Morphin Power Rangers: The Movie» 1995-yil 30-iyunda 20th Century Fox tomonidan çiqarilgan. 2010-yilda birinçi faslning yangi versiyasi çiqdi, unda yangi vizual effektlar va boşlanğiç titrlar bor edi. 2023-yil 19-aprelda serialning öttiz yilligiga bağişlangan «Mighty Morphin Power Rangers: Once & Always» maxsus naşri çiqadi. Öz rollariga Stiv Kardenas, Uolter Emanuel Jons, Jonni Yong Boş, Devid Yost, Karan Eşli va Ketrin Sazerlend qaytadi.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Austin St. John
3Birinçi fasl (1993—1994)
Serial Kaliforniya ştatidagi xayoliy Enjel Grouv şahrida voqea sodir böladi. Tadqiqot missiyasi paytida ikki…

Serial Kaliforniya ştatidagi xayoliy Enjel Grouv şahrida voqea sodir böladi. Tadqiqot missiyasi paytida ikki astronavt begona yer kontenerini topadi (hidi tufayli uni «axlat» deb ataşadi) va uni oçadi, bunda beixtiyor yovuz begona sehrgar Ritа Repulsani 10 000 yillik qamoqdan ozod qiladi. Ozod bölgaç, u va uning yovuz kosmik bosqinçilar armiyasi eng yaqin sayyora — Yerni zabt etişni maqsad qiladi. Donişmand begona Zordon, Ritani qamoqqa olişda iştirok etgan, ammo özi vaqt tuzoğiga tuşib qolgan, uning ozod bölganini biladi va yordamçi robot Alfa 5 ga Yerni Ritaning hujumlaridan himoya qiliş uçun «öta hissiyotli ösmirlar»dan beştasini tanlaşni buyuradi. Tanlangan beşta ösmir: Jeyson Li Skott, Kimberli Xart, Zak Teylor, Trini Kvan va Billi Kranston. Zordon ularga kuçli jangovar guruhga aylaniş imkonini beradi — ular Mighty Morphin Power Rangers nomi bilan tanilgan, ularga qurol-yaroğ va Zord deb ataladigan ulkan hujum maşinalari beriladi, ular birlaşib Megazord deb nomlangan ulkan gumanoid maşinaga aylanadi.
Serial beşta ösmirning Rita va uning çeksiz körinadigan yirtqiç hayvonlar tödasiga qarşi jangi bilan boşlanadi, şuningdek, ösmirlarning odatiy muammolari va mahalliy bezorilar Balk va Skall bilan töqnaşuvlar körsatiladi. Biroq ketma-ket mağlubiyatlar Ritani Yerni zabt etiş va Mighty Morphin Power Rangersʼni yöq qilişning yangi usulini qöllaşga majbur qiladi — ularga öz odamlaridan birini qarşi qöyiş orqali. Öz sehri yordamida Rita Enjel Grouvda ötkazilgan jang sanʼati musobaqasida Jeyson bilan durrang öynagan mahalliy ösmirni öğirlaydi va miyasini yuvadi. Yangi ösmir Tommi Oliver Ritaning sinovlaridan ötadi va Yaşil Rейнджerga aylanadi. Ritaning Qoronğulik Qiliçiga — yovuz sehrning davom etişi manbaiga boğlangan Tommi Rейнджerlarni mağlub etişga xavfli darajada yaqinlaşadi, ayniqsa Rita quyoş tutilişini çaqirib, Megazordning kuçini söndirganda. Şunga qaramay, Yaşil Rейнджer oxir-oqibat mağlub böladi, Qoronğulik Qiliçi esa Jeyson tomonidan yöq qilinadi. Ritaning sehridan xalos bölgan Tommi öz Yaşil Rейнджer qobiliyatlaridan boşqa Rейнджerlarga özini yaratgan yovuzlikni yengişda yordam beriş uçun foydalanişga qaror qiladi. Uning Zordi — Drakonzord — boşqa Dinozordlar bilan birlaşişi uçun qayta sozlanadi, keyinroq Titanus bilan birlaşib, Zordlarning eng yuqori jangovar kombinatsiyasi — Ultrazordni hosil qiladi.
Vaqt ötişi bilan Rita Tommini yöq qilişga eʼtibor qaratadi, çunki u özining deb hisoblagan kuçlarni qaytarib olmoqçi. Tommi yovuz bölganida tegib ketgan maxsus mum yordamida Rita sehrli Yaşil Şamni işlatadi va Tommining kuçlarini sekin-asta olib, ularni öziga qaytaradi. Oxir-oqibat Tommi qobiliyatlarini yöqotadi, ammo ular Ritaga tuşmasligi uçun ularni Jeysonga beradi; Jeyson Tommining kuçlarini himoya qila olmaganidan özini aybdor his qilib, ularni qabul qiladi. Biroq keyinroq Rейнджerlar Kuç Medallionlarini öz öğirlangan ota-onalari evaziga almaştirganda, Tommi jamoaga qaytadi. Zordonning yordami bilan Tommi kuçlarini tiklaydi va boşqa Rейнджerlarning Kuç Medallionlarini qaytaradi. Şunga qaramay, Tommining yangi kuçlari hali ham sönib boradi va Zordon tomonidan muntazam ravişda qayta zaryadlanişi kerak, Zordon esa oxir-oqibat Tommi ularni butunlay yöqotişini ogohlantiradi. Şunday bölsa-da, Tommi boşqa Rейнджerlarga imkon qadar uzoqroq yordam berişga qatʼiy qaror qilgan.
Dastlab birinçi fasl 40 ta qismdan iborat bölişi rejalaştirilgan edi. 40-qism yakuniy qism sifatida möljallangan edi, unda yapon asliga muvofiq Rita va uning tödasi maxsus köza-urnaga solinib, kosmosda sarson qilib qöyilardi, şundan söng Rейнджerlar Yerga endi xavf yöqligi sababli öz kuçlaridan voz keçişga bir ovozdan qaror qilişardi. Biroq serialning yuqori reytingi prodyuserlarni yakunlaşdan voz keçişga majbur qildi va 40-qismning finali qayta montaj qilindi, qayta suratga olindi va qayta ovozlaştirildi, şunda göyo Rita yana bir mağlubiyatga uçraganday körinardi — diqqatga sazovorki, final sahnasida Zordon va Rейнджerlar vaziyatni muhokama qilganda, Ritа haqida ular endi u ularga xavf tuğdirmayotganday gapirişadi. Şundan söng serialni efirga uzatişda tört oylik tanaffus eʼlon qilindi. Bu davrda Saban yapon asl nusxasidagi işlatilmagan materiallar asosida uçta qism (41, 42 va 44) montaj qildi, yapon huquq egasi Toei va yirtqiç hayvonlar kostyumlarini işlab çiqargan Rainbow Productions kompaniyasi esa Amerika davomi uçun maxsus yaratilgan va yapon asl nusxasining birorta faslida körsatilmagan 28 ta yangi yirtqiç hayvon bilan Rейнджerlarning jang sahnalarini suratga olişdi. Uşbu 28 sahnadan Saban birinçi faslga yana 18 qism va ikkinçi faslning dastlabki 10 qismini montaj qildi.
4Ikkinçi fasl (1994—1995)
Lord Zedd, Ritaning boşliği, Ritaning Oy saroyiga keladi, uning örnini egallaydi va sehrgarni yana kosmik…

Lord Zedd, Ritaning boşliği, Ritaning Oy saroyiga keladi, uning örnini egallaydi va sehrgarni yana kosmik axlat konteyneriga taşlaydi. Şundan söng u Yerni zabt etiş böyiça öz kampaniyasini boşlaydi. Mighty Morphin Power Rangers Zeddning yirtqiç hayvonlariga qarşi kuraşişi uçun — ular Finsterning Ritaga yaratgan yirtqiç hayvonlaridan kuçliroq edi — Zordon va Alfa Dinozordlarni yanada qudratli Gromozordlarga (ular Momaqaldiroq Megazordga birlaşadi) aylantirişadi. Şunga qaramay, Tommi hali ham Drakonzordni boşqarişga majbur, çunki u yangi Zordni jangovar holatda uşlab turiş uçun hali juda zaif.
Bir neça mağlubiyatdan keyin Zeddning Rейнджerlarga hujumlari asta-sekin şafqatsizroq böladi. U eʼtiborini Tommini yöq qilişga qaratadi, uga Ajdaho Kuç Medallionini beriş Ritaning eng katta xatosi deb hisoblaydi. Yaşil Rейнджerning kuçlari tez pasaygan edi, ammo Zeddning harakatlari bu jarayonni tezlaştirdi. Oxir-oqibat u maxsus Yaşil Kristall yordamida Tommidan kuçlarini mahrum qiladi, bu kristall şu bilan birga Zeddning Qoronğu Rейнджerlarini ham kuçaytiradi, lekin Tommi uni sindirganda Qoronğu Rейнджerlarning kuçlari oddiy Rейнджerlarga qaytadi. Şunga qaramay, Zedd nihoyat Yaşil Rейнджerning kuçlarini qölga kiritişga muvaffaq böladi (Rita keyinroq ulardan Tommining klonini Rейнджerlarga qarşi jang qilişga imkon beriş uçun foydalanadi, söng ularni yana bir marta qaytarib oladi). Yaşil Rейнджerning kuçlarini yöqotgandan keyin Zordon va Alfa yangi Oq Rейнджerni yaratişadi, şunda u boşqa Rейнджerlarga jangda yordam bera oladi. Maʼlum bölişiça, Oq Rейнджer Tommi bölgan, u bundan taşqari yangi Zord — Tigrozord ni oladi va Mighty Morphin Power Rangersʼning yangi yetakçisiga aylanadi (Jeysonning örnini egallaydi).
Enjel Grouvda ninzya guruhlarining sinovlari paytida Rейнджerlar Stoun Kanyonning uç ösmiri — Rokki De Santos, Adam Park va Ayşа Kempbell bilan döst bölişadi. Zedd va sehrgar ilon Rokki bilan bölgan jangdan keyin Rокки, Adam va Ayşа Rейнджerlarning şaxsini aniqlaşadi va Zordon ularga öz sirini işongaç, uçta yangi ösmir Rейнджerlarning ittifoqçilariga aylanadi.
Keyinçalik bu uçraşuv juda örinli bölib çiqadi: Jeyson, Zak va Trini Enjel Grouvni Şveytsariyaning Jeneva şahrida bölib ötadigan Jahon yoşlar sammitida vakillik qiliş uçun tanlanadi va Rейнджerlar voris topiş vazifasiga duç kelişadi. Qizil, Qora va Sariq Rейнджerlarning kuçlarini topşiriş uçun ular Çöl Sayyorasida joylaşgan Yoruğlik Qiliçini topişlari kerak. Zedd ularni butun galaktika böylab Serpenterda — uning ulkan şaxsiy Zordida — quvadi va Çöl Sayyorasining katta qismini yöq qiladi. Bu Serpenterning kuçini bekorga sarflaydi va Rейнджerlar Yoruğlik Qiliçi bilan Yerga xavfsiz qaytişadi. Şundan söng Zordon Jeyson, Zak va Trini örniga Rokki, Adam va Ayşani mos ravişda Qizil, Qora va Sariq Rейнджerlar qilib tanlaydi.
Şundan biroz oldin, lekin Tommi Oq Rейнджer bölganidan keyin, Rita Yerga qaytib, Balk va Skall qöliga tuşib qoladi, ammo Rейнджerlar uni yana kosmosga qaytarib yuborişadi. Keyinroq, Rейнджerlar Avstraliyada bölganlarida, u Oyga qaytadi va Finster yordamida yanada yoş va «gözal» yuzga ega böliş uçun maxsus «makiyaj» oladi. Keyin u Zeddga muhabbat iksirini içirib qöyadi — u özining yuz yillik qayta yovuzligi davrida çuqur uxlayotgan edi — va Zedd uyğonganda unga oşiq bölib qoladi. Ular turmuş qurişadi va şu tariqa kuçlarini birlaştirib, Rейнджerlar uçun yanada dahşatli tahdid yaratişadi, ammo bu ham ularni kelajakdagi voqealarga tayyorlay olmaydi.
5Uçinçi fasl (1995)
Rito Revolto, Ritaning skeletga öxşaş akasi, Yerga keladi va yirtqiç hayvonlar tödasi yordamida…

Rito Revolto, Ritaning skeletga öxşaş akasi, Yerga keladi va yirtqiç hayvonlar tödasi yordamida Rейнджerlarning Gromozordlari va Tigrozordini yöq qiladi. Natijada Dinozordlar ham yöq qilinadi, Kuç Medallionlari esa şikastlanib, tiklanmaydigan holga keladi. Ammo bu ham Mighty Morphin Power Rangersʼni taslim bölişga majburlay olmaydi — ular Kuç Medallionlarining taxminiy yaratuvçisi Ninzorning yordamini izlaşadi, u ularga yangi Ninzya Kuç Medallionlarini beradi va ularni yanada qudratli Ninzya Zordlari (ular Ninzya Megazordga birlaşadi) hamda Sokolzord bilan taʼminlaydi.
Avstraliyalik qiz Kэtrin Xillard Enjel Grouvga köçib keladi. U Kimberli bilan döstlaşadi va Tommiga kuçli mehr bilan boğlanadi. Keyinroq maʼlum böladiki, Rita Ketni qölga olgan va unga kuçli sehr qöllagan, bu esa uni oddiy muşukka, şuningdek muşukka öxşaş yirtqiç hayvonga aylantirgan. Şu sehr taʼsirida u Kimberlining Ninzya Medalionini öğirlaydi, bu esa Puşti Rейнджerni sezilarli darajada zaiflaştiradi va deyarli öldiradi; boşqa Ninzya Rейнджerlar kabi uning ham hayotiy kuçi Ninzya Medalioni bilan boğliq edi. Aynan şu paytda Rейнджerlar eng kuçli Zordlarini oladilar: Şogunzordlar (ular Şogun Megazordga birlaşadi). Oxir-oqibat Ket Ritaning yovuz sehrini yengadi va Kimberlining Ninzya Medalionini qaytaradi. Şundan köp ötmay, Kimberli şaxsiy sport orzularini amalga oşiriş imkoniyatiga ega böladi. Zordonning duosi bilan u Pan-global Öyinlarga tayyorlaniş uçun ketadi va Puşti Rейнджer sifatida örnini Ketga topşiradi. Dastlabki qörquvi va qatʼiyatsizligi unga yovuzlikka qarşi kuraşga tölaqonli hissa qöşişiga tösqinlik qilsa-da, Ket oxir-oqibat öz burçini Rейнджer sifatida bajarişga tayyor böladi.
Yana bir neça jangdan keyin Zedd va Ritaga Ritaning otasi, Qirol Zol qöşiladi. Rейнджerlarni yengişdagi muvaffaqiyatsiz urinişlaridan söng u vaqtni orqaga buradi va Rейнджerlarni himoyasiz bolalarga aylantiradi. Bu voqealar «Akvitar sayyorasidan dengiz Rейнджerlari» mini-serialida yakunlanadi va franşizaning keyingi «Mighty Morphin Power Rangers: Zeo» deb nomlangan takrori paydo böladi.
6Rейнджerlar
Jeyson Li Skott — Asl Qizil Rейнджer. Rolni Ostin Sent-Jon ijro…

Jeyson Li Skott — Asl Qizil Rейнджer. Rolni Ostin Sent-Jon ijro etadi.
Zak Teylor — Asl Qora Rейнджer. Rolni Uolter Emanuel Jons ijro etadi.
Billi Kranston — Kök Rейнджer va Kök Ninzya Rейнджer. Rolni Devid Yost ijro etadi.
Trini Kvan — Asl Sariq Rейнджer. Rolni Txyui Chang ijro etadi.
Kimberli Xart — Asl Puşti Rейнджer va birinçi Puşti Ninzya Rейнджer. Rolni Emi Jo Jonson ijro etadi.
Tommi Oliver — Yaşil Rейнджer, Oq Rейнджer va Oq Ninzya Rейнджer. Rolni Jeyson Devid Frenk ijro etadi.
Rokki De Santos — Ikkinçi Qizil Rейнджer va Qizil Ninzya Rейнджer. Rolni Stiv Kardenas ijro etadi.
Adam Park — Ikkinçi Qora Rейнджer va Qora Ninzya Rейнджer. Rolni Jonni Yong Boş ijro etadi.
Ayşа Kempbell — Ikkinçi Sariq Rейнджer va Sariq Ninzya Rейнджer. Rolni Karan Eşli ijro etadi.
Kэtrin «Ket» Xillard — Ikkinçi Puşti Rейнджer va ikkinçi Puşti Ninzya Rейнджer. Rolni Kэtrin Sazerlend ijro etadi.
7Ittifoqçilar va boşqa personajlar
Zordon — fazolararo mavjudot, vaqt tuzoğiga tuşib qolgan; u Rейнджerlarga kuç bergan donişmand ustoz. Rolni…

Zordon — fazolararo mavjudot, vaqt tuzoğiga tuşib qolgan; u Rейнджerlarga kuç bergan donişmand ustoz. Rolni ovoz beradi va ijro etadi Devid Fild, keyingi qismlarda ovoz beradi Robert L. Manaxan.
Alfa 5 — Edenoydan kelgan köp funksiyali yarim sezgir avtomat; Alfa — Zordonning işonçli yordamçi roboti, kundalik operatsiyalar va buyruq markazi xizmatlari uçun javobgar. Rolni ijro etadi Sendi Sellner; ovoz beradi Richard Stiven Xorvits.
Farkas «Balk» Balkmayer va Yevgeniy «Skall» Skalloviç (Jetix dublyajida mos ravişda Semiz va Ozğin) — Enjel Grouv örta maktabidagi ikki bezori. Rollarni Pol Şrayer (Balk) va Jeyson Narvi (Skall) ijro etadi.
Erni — Enjel Grouv yoşlar markazining egasi. Rolni Richard Jenell ijro etadi.
Mister Kaplan — Enjel Grouv örta maktabining juda qatʼiy va intizomli direktori, u öquvçilarini köpinça darsdan taşqari faoliyatda rağbatlantirardi. Rolni Genri Kennon ijro etadi.
Miss Eppleby — Enjel Grouv örta maktabidagi öqituvçi. Rolni Roys Xerron ijro etadi.
Anjela — Zakning sevgilisi. Rolni Rene Griggs ijro etadi.
Jerom Stoun — Enjel Grouv politsiya bölimidagi leytenant. Rolni Greg Bullok ijro etadi.
Şahzoda Deks — Niqobli Minuvçi, Alfaning vatani Edenoydan kelgan jangçi, şafqatsiz hukmdori graf Dregonga qarşi qarşilik harakatiga rahbarlik qiladi; graf Dregon lord Zeddning tanişi va raqibi. Rolni ijro etadi Ted Jan Roberts.
Ninzor — asl Medallionlar Kuçi va Dinozordlarning yaratuvçisi, ular asl Mighty Morphin Power Rangers tomonidan işlatilgan. Rolni Xideaki Kusaka ijro etadi, ovoz beradi Kim Ştraus.
Alfa 4 — Alfa 5 ning ötmişdoşi, u xuddi şunday ovoz va kuzov dizaynига ega, faqat kökragidagi çaqmoq ikki tomonidagi sariq çiroqlar bir-biridan biroz uzoqroq joylaşgan. Ovoz beradi Richard Stiven Xorvits.
Vahşiy Ğarb Rейнджerlari — Rokki, Adam, Ayşа va Billining Eski Ğarbdagi ajdodlari, ular vaqtinça Rейнджerlar kuçlarini oladilar. Rollarni ijro etadilar: Stiv Kardenas (Rokki), Jonni Yang Boş (Adam), Karan Eşli (Ayşа) va Devid Yost (Billi).
8Antagonistlar
Rita Repulsa — asosiy antagonistlardan biri. Galaktikalararo sehrgar, Olamni nazorat qilişga intiladi. Rolni…

Rita Repulsa — asosiy antagonistlardan biri. Galaktikalararo sehrgar, Olamni nazorat qilişga intiladi. Rolni ijro etadilar Maçiko Soga va Karla Peres, ovoz beradi Barbara Gudson.
Goldar — Ritaning kuç taşkilotçisi, ikkiyuzlamaçi va razil. Rolni ovoz beradi Kerrigan Mahan.
Skvatt va Babu — noaniq xizmatkorlar dueti. Rollarni ovoz beradi Maykl Jon Soriç va Kolin Fillips.
Finster — yirtqiç hayvonlar ustaxonasi rahbari. Rolni ovoz beradi Robert Aksellrod.
Skorpina — ayol-çayon, Goldar bilan birga Ritaning şafqatsiz va xavfli jangçilaridan biri. Rolni ijro etadi Ami Kavai, ovoz beradi Vendi Li.
Yovuz Mighty Morphin Power Rangers.
Rейнджerlar — mutantlar.
Lokar — qudratli sehrgar, Ritaning eski dösti. Rolni ijro etadi Masaxiko Urano, ovoz beradi Robert Aksellrod.
Lord Zedd — Rita va uning izdoşlarining homiysi. Rolni ijro etadi Edvin Nil, ovoz beradi Robert Aksellrod.
Rito Revolto — Ritaning kiçik akasi. Rolni ijro etadi Denni Uayn Stollkap, ovoz beradi Bob Papenbruk.
Usta Zol — Rita Repulsa va Rito Revoltoning otasi, M—51 galaktikasining hukmdori. Rolni ovoz beradi Saymon Prescott.
Kulrang Patrul — Rita Repulsaning asosiy piyoda askarlari.
Super Kulrang Patrul — Kulrang Patrulning kuçaytirilgan versiyasi.
Z-Patrul — Lord Zeddning piyoda askarlari. Ular Ritaning Kulrang Patrulidan ança kuçliroq, lekin bitta nuqsoni bor — kökragidagi Z harfiga urilsa, ular parçalanib ketadi.
Tenga jangçilari — Rita Repulsa va Lord Zeddning yangi piyoda askarlari, Olamdagi eng razil jangçilar.
Matn: maqola tarjimasi «Могучие рейнджеры (телесериал, 1993)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.