Hmm, wait — the articleʼs title and body are in Russian and the system reminder inside the user turn is just a generic caution; the task is a translation of a Wikipedia article, which is fine. Translating now.
«Mosgaz» — rossiyalik sakkiz qismli detektiv teleserial, 2012-yilda Andrey Malyukov rejissyorligida suratga olingan. Filmning ssenariysi 1963-yil dekabridan 1964-yil yanvarigaça Moskvada sodir etilgan, sovet davrining ilk seriyali qotillaridan biri Vladimir Ionesyan tomonidan amalga oşirilgan beş jinoyatga bevosita asoslangan emas, balki uzoqdan boğliq.
Rossiyada premyera 2012-yil 29-oktabrda «Birinçi kanal»da bölib ötdi. 2014-yilda teleserial «Oltin burgut» mukofotiga sazovor böldi, nominatsiya — «Eng yaxşi telefilm yoki mini-serial (10 qismgaça)».
«Mosgaz» teleserial mayor Çerkasov haqidagi detektivlar seriyasining birinçisidir. Mayor Ivan Çerkasovning sarguzaştlari quyidagi teleseriallarda davom etdi:
«Mosgaz» (2012);
«Jallod» (2014);
«Örgimçak» (2015);
«Şoqol» (2016);
«"Şayton" operatsiyasi» (2018);
«Qasos formulasi» (2019);
«Katran» (2020);
«Tuzoq» (2021);
«Çerkasovning sönggi ishi» (2023);
«Metronom» (2024).
«Tasodifiy öyin» (2025).
«Mosgaz. 12-ish» (2026).
1Rollarda
Andrey Smolyakov, Marina Aleksandrova, Agniya Kuznetsova
2Syujet
1962-yil 1-dekabrda Nikita Xruşçev Manejdagi avangard rassomlar körgazmasiga taşrif buyuradi va yoş, şijoatli…
1962-yil 1-dekabrda Nikita Xruşçev Manejdagi avangard rassomlar körgazmasiga taşrif buyuradi va yoş, şijoatli rassom Stas Şelestga keskin tanqid yoğdiradi.
Oradan biroz vaqt ötgaç, nomaʼlum şaxs bola Seryoja Çebotarni öldiradi.
Işni mayor Ivan Çerkasov va kriminalist leytenant Sonya Timofeeva olib boradi. Yagona guvoh — Seryojaning dösti Slavik Karpuxin yordamida ular qotilning taxminiy portretini tuzişga muvaffaq bölişadi: közoynakli, qora palto, qulоqçin kiygan, soqol-möylovli erkak. Xonadonlarga u «Mosgaz. Oçing!» deb kirib boradi.
Oxir-oqibat dalillar va şubhalar Çerkasov va Sonyani Stas Şelestga (u Sonyaning ham dösti) hamda uning aktyor döstlariga olib boradi; ulardan biri, Vlad Vixrov Sonyaga oşiq böladi. Haqiqiy qotil özini oşkor qilgunça yana sakkiz kişi halok böladi.
3Boş rollarda
Andrey Smolyakov — Ivan Petroviç Çerkasov, militsiya mayori (1–5 va 8-qismlar), militsiya kapitani…

Andrey Smolyakov — Ivan Petroviç Çerkasov, militsiya mayori (1–5 va 8-qismlar), militsiya kapitani (5–8-qismlar), tuman militsiya bölimi jinoyat qidiruv boşliği
Marina Aleksandrova — Sofya (Sonya) Borisovna Timofeeva, militsiya kiçik leytenanti, kriminalist-ekspert (prototipi — Sofya Faynşteyn)
Maksim Matveev — Vladislav (Vlad) Georgiyeviç Vixrov, xonanda, Moskva davlat musiqali komediya teatri artisti (prototipi — Vladimir Ionesyan)
Yuriy Çursin — Stanislav (Stas) Petroviç Şelest (Nilin), Moskva davlat musiqali komediya teatrining dekorator-rassomi
Agniya Kuznetsova — Natalya Vasilyevna Stroyeva, rassom, Sonya Timofeevaning dösti va Stas Şelestning qizi
Svetlana Xodçenkova — Irina Viktorovna Lavrova, Moskva davlat musiqali komediya teatrida kordebalet artistkasi, Vlad Vixrovning dösti (prototipi — Alevtina Dmitriyeva)
Yekaterina Klimova — Vera Ilyiniçna Tomilina, Ivan Çerkasovning xotini (keyin — sobiq xotini), ofitsiant.
Daniela Stoyanoviç — Margarita Semyonovna Karpuxina, pediatr-şifokor, Slavikning onasi
Anatoliy Kuznetsov — Anatoliy Timofeev, general, Sonyaning bobosi, Ivan Çerkasovning front dösti
Aleksandr Drobitko — Slavik Karpuxin, Margarita Semyonovnaning öğli (prototipi — Artyom Frolov)
4Boşqa rollarda
Roman Madyanov — Eduard Maksimoviç Samoylenko, Moskva davlat musiqali komediya teatri…
Roman Madyanov — Eduard Maksimoviç Samoylenko, Moskva davlat musiqali komediya teatri direktori
Aleksey Bardukov — Aleksey Garkuşa, kiçik leytenant, militsiya operativ xodimi
Yuriy Tarasov — Nikita Vasilyeviç Pojidayev, militsiya mayori, MURning xodimi
Anatoliy Guşçin — Vasiliy Permyak, operativ xodim
Vladimir Yumatov — Grigoriy Mixayloviç Çudovskiy, jurnalist, Ivan Çerkasovning front dösti
Yevgeniya Dmitriyeva — Alevtina Matveyevna Çebotar, kutubxonaçi, Igor Vasilyeviçning xotini, Seryojaning onasi
Vladislav Vetrov — Igor Vasilyeviç Çebotar, töquv fabrikasi texnologi, Alevtina Matveyevnaning eri, Seryojaning otasi
Igor Savoçkin — Nikolay Arsenyeviç Ageyev, ketma-ket şafqatli qotilliklarda gumon qilinuvçi
Luiza Mosendz — Zinaida Vasilyevna Kats, ekspert
Vadim Andreyev — Fyodor Grigoryeviç Sablin, militsiya polkovnigi, MUR boşliği, sobiq front askari
Boris Kamorzin — Dmitriy Romanoviç Peretyagin
Alyftina Yevdokimova — Kira Ilyiniçna, Çerkasovning birinçi xotinining onasi
Raisa Ryazanova — Teti Daşa, general Timofeevning uyidagi yordamçi
Alina Olşanskaya — Potapova
Daniil Kokin — Tsepilyayev («Kostil»)
Anastasiya Şalonko — Valya, Slavik Karpuxinning qöşnisi va dösti
Sergey Losev — Nikita Sergeyeviç Xruşçev, KPSS MK birinçi kotibi (ovozini Sergey Bezrukov bergan)
Vyaçeslav Çepurçenko — Yurkov, serjant, militsiya uçastka inspektori
Denis Kuroçka — Alik Fatyanov, kriminalist-fotograf
Oleg Vasilkov — «Tugrik», sobiq mahkum, Ivan Çerkasovning yaşirin xabarçisi
Semyon Treskunov — Seryoja Çebotar («Çebot»), Igor Vasilyeviç va Alevtina Matveyevnaning öğli (prototipi — Konstantin Sobolev)
5Tanqid
Serialning tarğibot reklamasi asosan Ionesyanga işora qilgan bölsa-da, serial real voqealarning juda erkin…
Serialning tarğibot reklamasi asosan Ionesyanga işora qilgan bölsa-da, serial real voqealarning juda erkin bayoni bölib, Ionesyan işidan juda kam haqiqiy tafsilotlarni olgan. Ssenariy muallifi Zoya Kudrya farqlarni şunday izohladi:
«Sobesednik» gazetasining yozişiça, serial mualliflari Ionesyan va uning jinoyatlari haqida emas, balki bu voqealar sodir bölgan davr haqida hikoya qilişga qaror qilişgan, şuning uçun seriallardagi «MosGaz» obrazi köp jihatdan romantiklaştirilgan, «MosGaz-Ionesyan» birikmasi esa reklama uçun işlatilgan.
Taxminlarga köra, premyera paytida Ionesyan ishi bilan şuğullangan MUR xodimlarining hammasi allaqaçon hayot emas edi (Ionesyanning fotoportretini yaratgan kriminalist Sofya Faynşteyn premyeradan yarim yil oldin, 2012-yil 25-mayda vafot etgan).
MUR matbuot guruhi rahbari Aleksey Baxromeev syujet butunlay «barmoqdan sörab çiqarilgan» ekanini taʼkidladi, faqat bir yarim qismni körganini aytdi va serial mualliflari MURga rasman maslahat uçun murojaat qilmaganini qayd etdi.
Matn: maqola tarjimasi «Мосгаз (телесериал)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.