Outlander

= Mavsumdagi asosiy rol

= Mavsumdagi ikkinçi darajali rol

= Mavsumdagi mehmon roli

= Körinmaydi

Asosiy tarkibning taklif etilgan aktyorlari:

Klayv Rassell — Saymon Freyzer, lord Lovat (2‑mavsum)

Yan Tual — ota Aleksandr Ferigolt (4‑mavsum)

Sera‑Lis Makartur — Joixon (4‑mavsum)

Geyl Moris — Tsotevex (6‑mavsum)

* ↑ Birinçi va ikkinçi mavsumlarda (har birida bittadan epizodda) kiçik Rojer rolini Rori Börns ijro etgan.

* ↑ Ikkinçi mavsumning bir epizodida kiçik Brianna rolini Niam Yuell ijro etgan.

* ↑ Ikkinçi mavsumning bir epizodida yoş lord Jonni Oskar Kennedi öynagan.

* ↑ Ikkinçi mavsumning ön bir epizodida va uçinçi mavsumning bir epizodida yoş Fergus Freyzer rolini Roman Bero ijro etgan.

Diana Geybldonning ekranlaştiriş huquqlarini Jim Kolbergning Essential Entertainment kompaniyasi sotib olgan. Ronald D. Mur bir neça yil davomida Kolbergni töliq metrajli film ğoyasidan voz keçib, unga kitoblarni teleserialga moslaştirişga ruxsat berişga köndirgan va oxir-oqibat Kolberg rozi bölgan.

«Çujestranka» saganing ekranlaştiriş loyihasini Murga uning rafiqasi Terri Dresbak va hamprodyuser Meril Deyvis taklif qilgan; ikkalasi ham Geybldon romanlarining katta muxlislari edi. Meril Deyvis ön yil davomida şu loyiha haqida orzu qilganini tan olgan. Mur va Deyvis Geybldon bilan uçraşib, butun bir hafta davomida u bilan kitoblar, personajlar va ekranlaştiriş yondaşuvlari haqida muhokama qilişgan. Geybldon Mur taklif qilgan ssenariy haqida «mening kitoblarim asosidagi, öqiş vaqtida meni oqarib-qizartirmagan birinçi ssenariy» deb fikr bildirgan. 2012-yil 17-iyulda kabel kanallari uçun ekranlaştiriş ustida ish boşlanişi eʼlon qilindi; huquqlarni Sony Pictures Television sotib oldi. Özining Facebook blogida Mur muxlislarga ekranlaştiriş «asliyatga yaqin» bölişini vaʼda qildi.

2013-yil 25-iyulda Amerikaning Starz kabel telekanali yangi teleserial işga tuşirilişini rasman eʼlon qildi. Sony Pictures TV uçun «Çujestranka» Starz bilan hamkorlikda birinçi loyiha böldi.

Serialning prodyuserligi Murning öz prodyuser kompaniyasi Tall Ship Productions, Jim Kolbergning amerikalik kompaniyasi Story Mining and Supply Company va Sony Pictures Television iştirokida britaniyalik Left Bank Pictures tomonidan amalga oşirildi. Şu bilan birga, Starz telekanaliga AQŞda premyera namoyişi uçun eksklyuziv huquq, Sony Pictures Television esa AQŞdan taşqarida translyatsiya huquqini oldi.

Ronald D. Mur dastlab Kler rolini ijro etuvçi ayolni osonlik bilan topiladi, Jeyminiki kabi ideal personaj uçun kasting esa uzoq vaqt olişi mumkin deb öylagan. Biroq Sem Xyuen 2013-yil 9-iyulda teleloyihaga qöşilgan birinçi aktyor böldi. Tobayas Menzis 2013-yil 8-avgustda Frenk va Jonatan Rendall rollarini ikki xil ijro etiş uçun rasman eʼlon qilingan ikkinçi aktyor edi. 2013-yil 4-sentabrda Greyem Mektaviş va Geri Lyuis Dugal va Kolum Makkenzi aka-ukalar rollariga qöşilişdi. 2013-yil 11-sentabrda, syomkalar boşlanişiga bir oy qolganda, irlandiyalik aktrisa va sobiq model Katrina Balfning boş rolga tasdiqlanişi eʼlon qilindi. Mur şunday dedi: «Kler Rendall rolini topiş uzoq va murakkab böldi, çunki bu rol şou muvaffaqiyati uçun juda muhim. „Çujestranka“ hikoyasi Klerning nuqtai nazaridan olib boriladi va butun hikoya uning közi bilan qabul qilinadi, şuning uçun bunga mos aktrisani topiş juda muhim edi». 2013-yil oktabrida asosiy tarkibga «Kumuş leopard» sovrindori Lotta Verbek Geylis Dankan rolida va Lora Donnelli Jeymining singlisi Jenni rolida qöşilişdi. Köpçilik rollarga Buyuk Britaniyadan (xususan, Şotlandiyadan) aktyorlar tanlandi.

Ronald D. Mur va Diana Geybldon özlari «Yiğiliş» epizodida kameo rolida çiqişdi. Personaji Diana Geybldonni kitoblar seriyasiga ilhomlantirgan «Doctor Who» serialidagi Jeyms Makkrimmon bölgan aktyor Freyzer Xayns ham birinçi mavsumda kameo uçun taklif qilindi.

Ikkinçi mavsum uçun kastingdan ötgan birinçi aktyor it Butonning rolini ijro etuvçi böldi.

2015-yil iyunida yangi jamoa aʼzolarining asosiy qismi eʼlon qilindi. Robert Kavana Jared Freyzer rolига, Endryu Gauer şahzoda Çarlz Eduard Styuart rolига, Rozi Dey Meri Xokins rolига, Lourens Dobeş Jonatan Rendallning ukasi Aleksandr Rendall rolига tanlandi. Aktyorlar tarkibiga bir qator frantsuz aktyorlari ham kirdi: Stenli Veber graf Sen‑Jermen rolida, Margo Şatelye Jeymi Freyzerning sobiq sevgilisi Annalizi de Marilyak rolida va Jan‑Per Jene filmlari bilan tanilgan Dominik Pinon sirli ustoz Raymon rolida.

2015-yil iyulida serialga Buyuk Britaniyaning taniqli aktrisasi Fransis de la Tur Hildegard onasi, Fariştalar monastiri hukmdori rolida va frantsuz aktyori Lionel Lenjelser qirol Lyudovik XV rolida qöşilişdi.

Ronald D. Mur, şuningdek, Lotta Verbek va Tobayas Menzis personajlari ikkinçi mavsumda qaytişini tasdiqladi.

Yozuvçi Diana Geybldon teleserialning rasmiy maslahatçisi etib tayinlandi.

Doimiy syomka guruhi tarkibiga gel tili böyiça maslahatçilar, aksent böyiça maslahatçi, qurol böyiça maslahatçi va ot miniş böyiça murabbiy kiritildi.

Syomkalardan oldin Ronald D. Mur XVIII asr toğlilarini öynaşi kerak bölgan aktyorlar uçun gel tili va ot miniş darslarini taşkil etdi. Asosiy tarkibdan gel tilini biladigan yagona iştirokçi Katrina Balf böldi, lekin ssenariyga köra u gel tilida gapirişi şart emas edi. Teleserialda gel tilida köp matn aytadigan aktyor Greyem Mektaviş gel tilining unga yoqişini, lekin uni örganiş qiyin ekanini tan oldi. Grant ÖRurk esa otdan köra avtobusni afzal körişini aytdi.

Teleserialning reklama kampaniyasi doirasida gel tili böyiça maslahatçi Aav ÖBrayen iştirokida Geylis, Liri, Kolum ismlari talaffuzini, Lioх qalʼasi, Kreyk‑na‑Dun krolemx nomlarini va teleserialda tez-tez işlatiladigan baʼzi iboralarni tuşuntiruvçi bir neça gel tili darslari suratga olindi.

Birinçi mavsum ssenariysi «Çujestranka» seriyasining birinçi kitobi (1991) asosida yozildi. Mur bir neça epizod ssenariysining muallifi böldi. Kitobga nisbatan ssenariyga baʼzi özgarişlar kiritildi: Frenk Rendall roli kengaytirildi va Rubert hamda Angus personajlari qayta işlandi.

Serialning har bir mavsumi kitoblar seriyasidagi bitta romanga asoslangan. Şunday qilib, ikkinçi mavsum seriyaning ikkinçi romani «Yantardagi çigirtka» (1992) asosida, uçinçi mavsum uçinçi roman «Sayohatçi»ni moslaştiradi, törtinçi mavsum esa seriyaning törtinçi romani «Kuz baraban­lari»ga asoslanadi; beşinçi va oltinçi mavsumlar mos ravişda seriyaning beşinçi va oltinçi romanlari — «Olovli xoç» va «Qor va kul nafasi»ga asoslangan.

Teleserial syomkalari 2013-yil oktabrida Şotlandiyada boşlanib, 2014-yil avgustida tugadi. Ikkinçi mavsum syomkalari 2015-yil bahorida boşlanib, ular ham Şotlandiyada ötkazildi. «Çujestranka» uçun Glazgo yaqinidagi Kambernold şahar atrofida maxsus studiya jihozlandi.

1940-yillardagi Inverness şahri Folklendda suratga olindi, Kreyk‑na‑Dun krolemxi esa Rannoх‑Mur hududida. Lioх qalʼasining taşqi körinişi Dun qalʼasi devorlari va Kurosс saroyi yonida suratga olindi. Fort Uilyamning taşqi körinişi Blekness qalʼasida, içki xonalari esa Linlitgou saroyida suratga olindi.

Teleserial kompozitori «Emmi» mukofoti laureati Bear Makkrirri böldi; Ronald D. Mur u bilan avval «Yulduzlar kreysери „Galaktika“» (2003—2009) va «Kaprika» (2010—2011) teleseriallari ustida işlagan.

Teleserialning kiriş mavzusida şotland xalq qöşiği «The Skye Boat Song» vals ritmida işlatilgan; u Çarlz Styuartning Kallodenda mağlubiyatdan keyin Skay orolига qoçişi haqida hikoya qiladi. Qöşiqning asl matni Robert Lyuis Stivensonning kamroq maşhur versiyasi, «Ketib qolgan yigit haqida menga qöşiq ayt…» (ingl. Sing Me A Song Of A Lad That Is Gone) sheʼri bilan almaştirildi; sheʼr ayol nuqtai nazaridan aytilişi uçun özgartirildi. Qöşiqni kiriş mavzusida xonanda Raya Yarbrug ijro etdi.

Saundtrek asosi sifatida şotland xalq musiqasi motivlari va şotland musiqa asboblari — xalq skripkasi, ghijjak, akkordeon, vistl va boran tanlandi; ular torli orkestr kömagida va vokal hamrohligida ijro etildi.

Teleserialning birinçi mavsumi birinçi qismining saundtreki 2015-yil 8-fevralda Madison Gate Records va Sparks & Shadows yorliği ostida çiqarildi.

Kostyum rassomi Terri Dresbak XVIII asrning imkon qadar autentik kiyimlarini yaratişga harakat qildi. Xususan, Britaniya armiyasi askarlarining formasi maxsus teleserial uçun tikildi, çunki ijaraga oliş mumkin bölgan barça forma notöğri qizil rangda edi. Geybldon kitoblarida va tartan reyestrida tasvirlangan klan tartanlarining yorqin ranglaridan voz keçişga qaror qilindi va teleserial uçun bir neçta original ranglar işlab çiqildi. Şotland toğlilarini ijro etuvçi har bir aktyor uçun kiltni kiyişning turli usullari tanlandi.

Birinçi mavsumda XVIII asr ingliz ayollar libosini va katta pledni kiyiş jarayoni batafsil körsatilgan.

Teleserialning premyerasi 2014-yil 9-avgustda AQŞda Starz telekanalida bölib ötdi. Avstraliya (SoHo) va Kanadada (Showcase) namoyiş AQŞdagi premyeradan bir neça kun ötib boşlandi.

2014-yil 15-avgustda, birinçi qism premyerasidan darhol keyin, serialni kamida 13 qismdan iborat ikkinçi mavsumga uzaytiriş eʼlon qilindi.

Teleserial quyidagi mamlakatlarda ham translyatsiya qilindi: Germaniya (Passion), Daniya (Viaplay), Irlandiya (RTÉ2), Ispaniya (Movistar), Xitoy (Youku), Lotin Amerikasi (MovieCityPlay), Yangi Zelandiya (Lightbox), Norvegiya (Viaplay), Niderlandiya (HBO), Rossiya (SET), Şvetsiya (Viaplay), Yaponiya (Hulu). Serial syomkalari ötkazilgan Buyuk Britaniyada rasmiy translyatsiya AQŞdagi premyeradan yarim yil ötib, 2015-yil 25-martda Amazon Prime Instant Video xizmati orqali boşlandi.

Birinçi mavsumning dastlabki sakkiz qismi 2014-yil 9-avgustdan 27-sentabrgaça Starz telekanalida har hafta namoyiş etildi. Qolgan sakkiz qismning translyatsiyasi yarim yillik tanaffusdan keyin, 2015-yil 4-aprelda boşlandi. Şotlandiyada serialning namoyişi juda keç — faqat 2015-yil 26-martda boşlandi, bu ehtimol uning 2014-yil sentabrida ötkazilgan Şotlandiya mustaqilligi referendumiga taʼsir qilişi mumkinligi bilan izohlanadi (buni yaqinda oşkor bölgan WikiLeaks maʼlumotlari, Sony telekanali içki yozişmalari hujjatlari ham tasdiqlaydi). Ikkinçi mavsumning premyerasi 2016-yil 9-aprelda bölib ötdi.

2016-yil 1-iyunda, Geybldonning «Çujestranka» naşr etilganining yigirma beş yilligi munosabati bilan serialni uçinçi va törtinçi mavsumlarga uzaytiriş eʼlon qilindi. Uçinçi mavsumning premyerasi 2017-yil 10-sentabrda, törtinçisiniki esa 2018-yil 4-noyabrda bölib ötdi. 2018-yil 9-mayda serial beşinçi va oltinçi mavsumlarga uzaytirildi, ularning har biri 12 ta epizoddan iborat böladi.

Birinçi qismni 720 ming telomoşabin kördi, dam oliş kunlari bu körsatkiç 2,3 million kişiga yetdi. Internetdagi va yozuvdagi tomoşalar (qöşimça 1,4 million) hisobga olinganda, «Çujestranka» Starz kanali tarixidagi eng yaxşi start oldi. Uçinçi qismga kelib tomoşabinlar soni oşdi: 1,003 million kişi qism çiqqan paytda, 1,7 million kişi şanba kuni keçqurun va 2,39 million kişi dam oliş kunlari tomoşa qildi. Birinçi mavsumning ettinçi qismi («Töy»), uni namoyişdan keyingi dastlabki uç kun içida 3,8 million tomoşabin (yozuvdagi tomoşalar bilan birga) kördi va Starz original körsatuvlari orasida maşhurlik rekordini yangiladi; bu rekord avval serialning «Spartak: Qasos» beşinçi qismiga tegişli edi.

Sakkizinçi qism («Ikki tomonda») Starz original seriallari uçun premyera kunida rekord darajadagi ayol tomoşabinlarni töpladi. Töqqizinçi qism («Qasos») premyera kunida 1,22 million kişi tomonidan körildi, bu birinçi qismdan 69 % köp.

«Çujestranka» Metacritic va Rotten Tomatoes saytlarida asosan ijobiy şarhlar oldi. Rotten Tomatoes serialni «ajoyib dekoratsiyalar va boş personajlar örtasidagi kuçli kimyo yordamida amalga oşirilgan, öziga xos va işonarli asl romanning moslaştirilişi» deb taʼriflagan.

The Huffington Post gazetasi birinçi qismni «ajoyib çuqurlikdagi şedevr» deb atadi. Entertainment Weekly premyerani A reytingi bilan baholab, uni «jozibali, aqlli va hayajonli» deb taʼriflagan. New York jurnalining blogi ham serialga ijobiy munosabat bildirib, uni «anʼanaviy bölmagan: qisman fentezi romantik roman, qisman vaqt sayohati haqida hikoya va qisman harbiy drama (ikki xil davrda bölib ötadi)» deb taʼriflagan. The A.V. Club sayti birinçi olti qismga A reytingini berib, serial «1743-yil Şotlandiyasi uçun 1912-yil Angliyasi uçun „Daunton abbatligi“ qilgan işni qiladi» va «heç qanday janrga töliq siğmaydi» deb taʼkidlagan.

Teleserialning namoyişi Şotlandiyada, asosan AQŞdan kelgan sayyohlar orasida turizm faolligining ösişiga ham sabab böldi.

Nielsen reytingiga köra, «Çujestranka» teleserial Twitterda premyera kunida eng köp muhokama qilingan teleserial böldi, birinçi mavsumning ikkinçi yarmi premyerasi kunida esa ikkinçi örinda böldi.

Teleserialning ijtimoiy tarmoqlardagi reklama kampaniyasi «Shorty Awards» mukofotiga bir neça marta «Mem»ni eng yaxşi işlatiş» (mem «Hey Lassie» uçun) va «Animatsiyalaşgan GIFʼlarning eng yaxşi işlatilişi» nominatsiyalarida nomzod böldi.

Teleserial atributikasi bilan oddiy suvenir mahsulotlari qatorida Starz telekanali Jeymi Freyzerning 8 dyuymli karton figurkasini ham taklif qildi. Rasmiy internet-dökonda sotib oliş yoki telekanal saytidan yuklab olib çop etiş mumkin bölgan «Çöntakdagi Jeymi» muxlislar orasida, ayniqsa Twitterda, katta maşhurlikka erişdi.

Teleserial ikki marta «Xalq tanlovi» tomoşabinlar simpatiyasi mukofotini va «Televizion tanqidçilar tanlovi» mukofotini oldi, şuningdek «Oltin globus»ga nomzod böldi.