Pişçeblok
«Pişçeblok» — rus serali, mistik fantastika janrida, Aleksey Ivanovning şu nomli romani asosida suratga olingan. Boş rollarni Pyotr Natarov va Daniil Verşinin ijro etgan. Birinçi mavsumni «Sreda» kompaniyasi QS Films iştirokida işlab çiqargan, ikkinçi mavsumni esa «Lunapark» kinokompaniyasi işlab çiqargan. Premyera onlayn-kinoteatr «Kinopoisk»da birinçi mavsum uçun 2021-yil 19-maydan 1-iyulgaça, ikkinçi mavsum uçun esa 2023-yil 8-iyuldan 26-avgustgaça bölib ötgan. Serial tanqidçilar tomonidan yuqori baholangan va ommaviy tomoşabinlar orasida muvaffaqiyat qozongan.
1Rollarda
Pyotr Natarov, Даниил Вершинин
2Syujet
Birinçi…
Birinçi mavsum
Voqea 1980-yil yozida, Moskvadagi Olimpiada arafasida, Volga böyidagi «BuREVESTNIK» sovet pioner lagerida röy beradi. Bir-biriga berilib ketgan vojatiylar öz otryadlarida qanday qilib dahşatli pioner afsonalari jonlanib ketayotganini payqamaydi, lager rahbariyati esa hammasi joyida ekanligini körsatişga harakat qiladi. Ikki asosiy qahramon, vojatiy Igor va pioner Valerka, lagerdagi tarbiyalanuvçilar orasida vampirlar borligini aniqlaydi. Endi ular «BuREVESTNIK»ning sirlarini oçişi va lagerda işoniş mumkin bölgan birorta odam qolganmi-yöqmi, şuni tuşunişi kerak.
Ikkinçi mavsum
Ikkinçi mavsum voqeasi Moskva Olimpiadasidan uç yil ötib, 1983-yil kuzida Kuybişev şahrida boşlanadi. 1-sentabr linijkasida qizil bayroqni Valerka Lagunov kötaradi — u aʼloçi öquvçi, 9-«A» sinf starostasi va strotilat. U taşqaridan qaraganda oddiy hayot keçiradi, lekin har kuni qon içiş istagi bilan kuraşadi. Sirni saqlab, içidagi insonni asraşda unga «Buревестник»dan döstlari yordam beradi: katta yoşdagi örtoq Igor Korzuxin va birinçi muhabbati Anastasiyka. Biroq sinfga sirli yangi qiz keladi, u qahramonni foş qilişga oz qoldi. Şahar içida nomaʼlum va qudratli vampir paydo bölganda esa xavf ostida nafaqat Valerkaning siri, balki döstlari va yaqinlarining hayoti, hatto özi ham qoladi.
3Boğliq loyihalar
Pişçeblok…
Pişçeblok
Ekstra
4Işlab çiqariş va namoyiş
«Pişçeblok» romanini ekranlaştiriş haqidagi ilk miş-mişlar 2019-yil oxirida paydo bölgan; roman Aleksey…

«Pişçeblok» romanini ekranlaştiriş haqidagi ilk miş-mişlar 2019-yil oxirida paydo bölgan; roman Aleksey Ivanov tomonidan 2018-yilda yozilgan. Ssenariyni Aleksandr Talal yozgan, loyiha rejissyori esa Svyatoslav Podgayevskiy bölgan. Suratga oliş 2020-yil 9-iyuldan 12-sentabrgaça Tver şahrining Proletarskiy va Moskva tumanlarida, şuningdek, Tver viloyatidagi şahar taşqarisida olib borilgan. 2020-yil 16-oktabrda «Kinopoisk» birinçi rasmiy treylerini çiqargan, uni bir kun içida 100 mingdan ortiq kişi tomoşa qilgan. Premyera taxminan 2021-yil yozga rejalaştirilgan edi.
«Buревестник» lageri sifatida haqiqiy «Iskra» lageri işlatilgan, u 1959-yildan 2006-yilgaça faoliyat yuritgan. Lager aynan şu sababli tanlangan ediki, uning infratuzilmasi oçilganidan beri deyarli yangilanmagan va yopilgan vaqtga qadar sovet davriga xos rejalaştiriş va bezaklarni, hatto sovet ramzlarigaça saqlab qolgan edi. Suratga oliş boşlanişidan oldin serialning sanʼat rahbari Anna Kozlova va uning jamoasi lagerni munosib körinişga keltiriş uçun ikki oy sarflagan. Eng jiddiy taʼmirlaş lagerning oşxonasiga ötkazilgan, u yerda barça qoplamalar va jihozlarni almaştirişga töğri kelgan. Tibbiyot punkti sahnalari lagerning yotoqxonalaridan birida olingan. Faqat suv minorasi va yoğoç sahna bilan boğliq sahnalar yaqin atrofdagi faoliyat yuritayotgan «Çayka» lagerida suratga olingan.
Taşlab ketilgan ibodatxona sifatida haqiqiy, taşlab ketilgan Blagoveşçenskaya çerkovi işlatilgan; u Klimovo qişloği yonida joylaşgan (uning yonida heç qanday daryo yöq, şuning uçun havodan, kvadrokopterdan olingan kadrlarda çerkov postprodakşnda kompyuter grafikasi yordamida joylaştirilgan). «Virgiliy» teplohodi (haqiqatda 1956-yilda qurilgan «Bistriy») yetib keladigan pirs va «Buревестник»ning kiriş darvozalari, unga tutaş tösiq esa maxsus suratga oliş uçun qurilgan.
Serp Ivanoviçning 1918-yilda interventlar va oq gvardiyaçilar bilan jangi haqidagi xotiralari bilan boğliq flesh-bek Moskva viloyatida, Leninskiye Gorki mulki yonida, 2010-yillar örtasida «Anna-detektiv» serial uçun qurilgan kinoşaharçada suratga olingan. Valera Lagunovning kvartirasi esa Moskvada, Qizil Darvoza maydonidagi stalinçi balandligida olingan.
Haqiqiy sovet davridan qolgan, syujetga köra bir paytlar lager darvozasi oldida turgan, lager ertakiga köra esa bir pioner tomonidan sindirilgan barabançi pioner haykali mahalliy aholidan biri saqlab kelgan haqiqiy haykal bölgan. Haykal sindiriladigan sahna uçun nusxasi tayyorlangan. Pionerka-karnay çaluvçi haykali esa aynan suratga oliş uçun yaratilgan.
Deyarli barça yetakçi aktyorlar köp murakkab sahna va tryuklarni dublyorsiz özlari bajargan. Serialning birinçi mavsumi ikkinçi qismida Daniil Verşinin va Angelina Streçina syujetga köra sentabr oyining tunida sovuq Volga suvida suzişga majbur bölgan, u paytda harorat atigi taxminan +7 °C edi. Pyotr Natarov birinçi mavsumning sönggi qismida arqonlar yordamida singan vitraj orqali uçib ötgan, Mariya Abramova öşa qismda suğurta yordamida şiftgaça kötarilib, katta balandlikdan tuşgan, Sergey Şakurov esa öz yoşiga qaramay, öşa qismda «ğildirak» akrobatik elementini muvaffaqiyatli bajargan.
Birinçi mavsumning yakuniy treyleri 2021-yil 29-aprelda çiqqan, bir kun içida uni 500 mingdan ortiq kişi tomoşa qilgan. Birinçi mavsum premyerasi 2021-yil 19-mayda, Pionerlar kunida, «KinoPoisk HD» striming xizmatida bölib ötgan. Serialning birinçi telekörsatuvi 2021-yil 30-avgustda STS kanalida boşlangan.
Loyihaning davom ettirilişi dastlab rejalaştirilmagan edi, lekin serial tomoşabinlar orasida katta qiziqiş uyğotdi. «Sreda» kompaniyasi 2021-yil 8-iyulda birinçi mavsumni 950 mingdan ortiq kişi tomoşa qilganini eʼlon qilgan va şou ikkinçi mavsumining paydo bölişi mumkinligini bildirgan. Ikkinçi mavsum suratga olinişi 2022-yil avgustdan noyabrgaça davom etgan, yana Tverda va Tver viloyatida. Mavsum rejissyori Eduard Bordukov, ssenariy mualliflari Sergey Kaluzhanov va Anna Gvozd bölgan. Ikkinçi mavsumning birinçi kadrlari 2022-yil 12-oktabrda «Kinopoisk»ning yillik yangi loyihalar taqdimotida namoyiş etilgan.
2023-yil 25-mayda ikkinçi mavsumning rasmiy teaser-treyleri çiqqan. 2023-yil 6-iyulda Moskvadagi Gorkiy boği yozgi kinoteatrida «Plyus Daça» maydonida ikkinçi mavsumning birinçi qismi yopiq namoyiş etilgan. 8-iyulda esa «Kinopoisk» striming xizmatida premyera bölib ötgan.
Ikkinçi mavsumda syujetga köra Valerka Lagunov öqiydigan maktab ham «Buревестник» lageri singari asosiy joylardan biriga aylangan. Uni Moskva viloyatidagi Noginsk şahrida suratga olişgan. Bu XX asr boşida modern uslubida qurilgan ulkan bino bölib, undagi 10-son amaldagi maktab 100 yildan ortiq vaqtdan beri faoliyat yuritmoqda.
Ikkinçi mavsumning 1-, 3-, 5- va 6-qismlaridagi ayrim sahnalar, unda syujetga köra Kuybişev şahar Komsomol qömitasining yangi rahbari Aleksandr Plotkin majlis ötkazadi, Tverdagi Marshal G. K. Jukov nomidagi Sovet Ittifoqi Havo-kosmik mudofaa harbiy akademiyasining amaldagi binosida olingan.
Ikkinçi mavsumning 7-qismidagi Lyova va Ritaning kasalxona sahnalari Moskvada, Gastello köçasidagi taşlab ketilgan qadimiy kasalxonada suratga olingan. Bu 1911-yilda qurilgan, neorus uslubidagi uç qavatli ğişt bino bölib, 2013-yilgaça unda 1-sonli ginekologiya kasalxonasi joylaşgan. Hozir turli kinokompaniyalar uni kasalxona sahnalari bölgan seriallarni suratga oliş uçun işlatadi.
Ikkinçi mavsumning 7-qismidagi ayrim sahnalar tomoşabinlarga «Yopiq maktab» mistik serialidan taniş bölgan Serednikovo mulkida suratga olingan. «Pişçeblok» syujetiga köra, elita pansionat-maktab «Logos» örnida u yerda savdogar E. V. Govşaning uyi joylaşgan, undan esa ölkaşunoslik muzeyi yaratilgan.
2026-yil martida «Pişçeblok» «Kinopoisk» xizmatida çiqiş sanalari (2021—2023) qayd etilgan holda tugallangan loyiha maqomini olgan.
5Serial musiqasi
Serialda işlatilgan musiqiy…

Serialda işlatilgan musiqiy kompozitsiyalar:
«Kony privedlivye» (muallif Vladimir Vysotskiy, ijrosida Nikita Kologrivyy) — 1-mavsumning 2-qismi;
«Space Oddity» (ijrosida «Halloween» guruhi, kompozitor David Bowie) — 1-mavsumning 2-qismi;
«Venus» (musiqa muallifi Shocking Blue, ijrosida Mariya Eroyan) — 1-mavsumning 4-qismi;
«Tam, gde klyon şumit» (ijrosida «Sinyaya ptitsa» guruhi, musiqa mualliflari Yuriy Akulov va Leontiy Şişko) — 1-mavsumning 5-qismi;
«Zero» (ijrosida «Kofe» guruhi) — 1-mavsumning 5-qismi;
«Vsyo idyot po planu (cover version)» (ijroçi Aleksandr Puşnoy) — 1-mavsumning 7-qismi;
«Kuda uxodit detstvo» (kompozitor Aleksandr Zatsepin, söz muallifi Leonid Derbenyov, ijrosida Darya Lepeşko va «Premyera» konsert xori, S. T. Rixter nomidagi BMSM) — 1-mavsumning 8-qismi;
«Duşa moya» (ijrosida «NAT», kompozitor Yuriy Nagayev, söz muallifi Anastasiya Piskunova) — 1-mavsumning yakuniy qöşiği;
«Ya sam ne svoy» (kompozitor Stereopolina) — asosiy mavzu (2-mavsum);
«Ulyotayu ya» (Stereopolina feat. puşti rep) — 2-mavsumning 2-qismi;
«Pust vsegda budet solntse» (musiqa mualliflari Arkadiy Ostrovskiy va Lev Oşanin) — 2-mavsumning 1-qismi;
«Poslednyaya poema» (kompozitor Aleksey Rybnikov) — 2-mavsumning asosiy lirik mavzusi.
Qöşimça fon musiqasini kompozitor Sergey Kaşirin yozgan.
6Boğliq loyihalar
2021-yil 15-sentabrda «AST» naşriyotining «Elena Şubina tahririyati»da Aleksey Ivanovning birinçi mavsum…
2021-yil 15-sentabrda «AST» naşriyotining «Elena Şubina tahririyati»da Aleksey Ivanovning birinçi mavsum kinoqopla bilan bezatilgan «Pişçeblok» romani çiqdi, «Everbook» naşriyoti esa aktyor Dmitriy Endalsevning ovozida audiokitob çiqardi.
2023-yil 26-avgustda Bookmateʼda ikkinçi mavsumning rasmiy novellaştirilgan varianti — Anna Pronina romani «Pişçeblok 2» va şu kitobning aktyor Dmitriy Endalsevning ovozida öqilgan audioversiyasi çiqdi.
2023-yil 5-iyulda «Kinopoisk» striming xizmatida «Pişçeblok: Ekstra» hujjatli loyihasining premyerasi bölib ötdi.
7Baholar
Serial yaratuvçilari dastlab uning «katta xalqaro voqea» bölişini kutgan edilar. «Yandex. Studiya» yetakçisi…
Serial yaratuvçilari dastlab uning «katta xalqaro voqea» bölişini kutgan edilar. «Yandex. Studiya» yetakçisi Dmitriy Nelidov premyeradan oldin «Pişçeblok»ni «vampirlar haqida ham köngiloçar ekşn, ham nostalgiya qiluvçi tomoşabin uçun retrodrama, va, albatta, totalitar jamiyat haqida falsafiy ertak» deb taʼriflagan. Premyera kuni birinçi qismni «KinoPoisk HD» obunaçilaridan taxminan 100 ming kişi tomoşa qilgan, bu uşbu platformadagi seriallar uçun rekord bölgan. Vojatiy Veronika rolini ijro etgan aktrisa Angelina Streçina öşa kuni «KinoPoisk»da eng maşhur şaxsga aylangan, #pişçeblok xeştegi esa rus tilidagi Twitter trendlari top-3 röyxatiga kirgan.
Retsenzentlar taʼkidlaşiça, serialda kitob materiali sezilarli darajada qayta işlangan, baʼzi joylarda tanib bölmas darajada; «kitob çuqurroq edi» degan fikrlar ham, ekranlaştiriş «hurmatli» çiqqani va romandan yaxşiroq bölgani haqidagi fikrlar ham uçraydi. Tanqidçilar «Pişçeblok»ni yorqin va dinamik hikoya sifatida, unga yaxşi singdirilgan komik elementlar va keçki sovet davri voqeligining sifatli tasviri bilan taʼriflaydi, personajlar işlanişi va bir qator aktyor işlarini maqtaydi. Serialni «Juda ğalati işlar» bilan soliştirişadi. Antikommunistik xabarning töğridan-töğriligi, «ataylab pravoslav çiziği», erotik sahnalar köpligi (şu jumladan şartli ösmirlar iştirokida), ular tomoşabinda noqulaylik hissini uyğotişi mumkin, va xoror çiziğining kambağalligi uçun tanqid ham uçraydi.
Matn: maqola tarjimasi «Пищеблок (сериал)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.