36 Çowringhee Lane — 1981-yilda suratga olingan film. Ssenariysi va rejissyori Aparna Sen, prodyuseri Şaşi Kapoor. Bu film Senning rejissyorlik debyuti böldi. U şu paytgaça Bengal kinosining yetakçi aktrisasi sifatida tanilgan edi. Film çiqqanda yaxşi qabul qilindi. Unda Jennifer Kendal tanqidçilar tomonidan yuqori baholangan rolni ijro etadi. Şuningdek, Dhritiman Çatterjee va Debaşree Roy rol öynaydi.
Filmda işlatilgan ikkita asosiy qöşiq: 1960-yildagi Brian Hylandning «Itsy Bitsy Teenie Weenie Yellow Polkadot Bikini» va Mary Martinning 1964-yildagi «Silent Night» ijrosi.
1Rollarda
Jennifer Kendal, Debashree Roy, Dhritiman Chatterjee
2Plot
Mustaqillikdan keyingi Hindistonda anglo-hind öqituvçisi Violet Stoneham (Jennifer Kendal) Calcutta şahridagi…
Mustaqillikdan keyingi Hindistonda anglo-hind öqituvçisi Violet Stoneham (Jennifer Kendal) Calcutta şahridagi (hozirgi Kolkata) 36 Çowringhee Lane köçasida sokin va voqeasiz hayot keçiradi. Uning akasi Eddie (Geoffrey Kendal, real hayotda Jennifer Kendalning otasi) qarib ketgan va kasal bölib, qariyalar uyida yotadi. Jiyani Rosemary (Soni Razdan) turmuşga çiqqaç, Violet muşugi Sir Tobyʼdan boşqa heç kim bilan birga emas. Uning hayotidagi yagona quvonç — Şekspirdan dars beriş, garçi öquvçilari bu fanga qiziqişmasa ham.
Bir Rojdestvo kuni çerkovdan qaytayotganda Violet sobiq öquvçisi Nandita (Debaşree Roy) va uning yozuvçi dösti Samareş (Dhritiman Çatterjee) bilan uçraşadi va ularni uyiga kofega taklif qiladi. Ular bir oz ikkilangaç, taklifni qabul qilişadi. Biroq tez orada ular Violetning xonadoni, u işda bölganida, ularning maxfiy uçraşuvlari uçun qulay ekanini anglaşadi. Samareş maktab vaqtida Violetning xonadonidan foydalanişni söraydi, romanini yozmoqçi ekanini aytadi, va Violet rozi böladi. Bir muddat bu kelişuv hammaga foydali böladi. Samareş va Nandita özlari istagan maxfiylikka erişadi, Violet işdan qaytganda esa uning yonida odam böladi. Vaqt ötişi bilan u ularga juda mehr qöyadi va ularni döst sifatida köra boşlaydi. Eski döstlari vafot etadi yoki uzoqlaşadi, işida uning qadriga yetişmaydi, va ular uning yagona döstlaridir.
Oxir-oqibat Samareş va Nandita turmuş qurib, öz hayotlari bilan yaşab ketişadi. Violet Rojdestvo kuni ular bilan uçraşişni va ularga tort pişirişni xohlaydi. Ammo ular uyda ziyofat uyuştirişgan va agar uni taklif qilişsa, u «suvdan çiqarilgan baliqdek» bölib qolişini öylaşadi. Şuning uçun şaharda emasligi haqida yolğon gapirişadi. Violet baribir tortni olib boriş uçun keladi va nihoyat ularning uni aldaganini köradi. U yolğiz hayotiga sekin-asta piyoda qaytadi. Filmning yakuniy sahnasida Violet ovoz çiqarib Şekspirning «King Lear» asaridan parça öqiydi, uning yagona tomoşabini esa bitta köça iti böladi.
3Cast
Jennifer Kendal — Violet Stoneham, anglo-hind maktab…
Jennifer Kendal — Violet Stoneham, anglo-hind maktab öqituvçisi
Debaşree Roy — Nandita Roy, Violetning sobiq öquvçisi
Dhritiman Çatterjee — Samareş, Nanditaning yigiti
Geoffrey Kendal — Eddie Stoneham
Soni Razdan — Rosemary, Violetning jiyani
Sanjana Kapoor — yoş Violet
Karan Kapoor — Davie
Ruma Guha Thakurta — Nanditaning onasi
4Production
Ssenariy va rol…

Ssenariy va rol tanlovi
Filmning ğoyasi Senning yozgan hikoyasidan kelib çiqqan bölib, u keyinçalik ssenariy şakliga kirgan. U buni Satyajit Rayga körsatganida, Ray unga filmni suratga olişni tavsiya qildi. U şuningdek, prodyuser sifatida Şaşi Kapoorni taklif qildi. Sen bir neça prodyuserga murojaat qildi va ular undan nimani sotmoqçi ekanini sörayverişgaç, nihoyat syujetning qisqaça mazmunini Kapoorga yubordi. Kapoorga yoqdi, u Sendan Mumbaiga kelişni söradi va ish şu yerdan boşlandi.
Aparna Sen boş rolga Jennifer Kendalni öylamagan edi. U yoşroq, ehtimol anglo-hind aktrisani qidirgan. Utpal Dutt uni Kendalni taklif qilişga köndirdi. Kendalning özi esa Violet Stonehamning soçini tugun qilib yiğib yurişini taklif qildi.
Suratga oliş
Dastlab Sen filmni suratga olişni Govind Nihalaniga topşirmoqçi edi. Biroq u böş emas edi va Sen ish boşlaş uçun bir yil kutişi kerak bölardi. Kapoor bir neçta boşqa operatorlarni taklif qildi. Sen Aşok Mehta suratga olgan filmni kördi va uni öz filmi uçun istaşga qaror qildi.
Film deyarli şu nomdagi manzilda, yaʼni 26, Çowringhee Roadʼda suratga olingan. Bu yerdan Hind muzeyi va Maidan, şuningdek, Eden Gardens, Oliy sud, Pratt Memorial maktabi, Gubernator qarorgohi, Şaheed Minar va Fort William kabi diqqatga sazovor joylar körinib turadi.
Filmda nikohdan oldingi jinsiy munosabatlarning tasviri öz davridan ança oldinda edi. Intim sahnalar haqida Sen şunday degan: «Agar rejissyor uyalsa, jinsiy yaqinlik sahnalari buziladi, deb öylayman. Men uyalmadim. Unda meni obʼektiv tuyulgan heç narsa yöq edi».
Postprodaksiya
Postprodaksiya bosqiçida Debaşree Royning ovozi Senning öz ovozi bilan almaştirildi. Sen buni qisman vaqtni tejaş uçun qilganini tuşuntirdi. Bundan taşqari, Dhritiman Çatterjee Royga nisbatan ança katta edi va u biroz kattaroq ovoz istagan.
Filmning badiiy bezagini «Apu trilogiyasi» va Rayning boşqa filmlari badiiy rassomi Bansi Çandragupta amalga oşirgan. 1981-yil iyunda, film postprodaksiyaning sönggi bosqiçida bölganida, Çandragupta yurak xurujidan vafot etdi. Film unga bağişlangan.
Musiqa
Filmda işlatilgan ikkita asosiy qöşiq: 1960-yildagi «Itsy Bitsy Teenie Weenie Yellow Polka Dot Bikini» (Brian Hyland) va 1964-yildagi «Silent Night» qöşiğining Mary Martin ijrosi.
5Reception
Film dastlab çiqqanda faqat tor doiradagi tomoşabinlar tomonidan qadrlandi, lekin tijorat jihatdan yaxşi…
Film dastlab çiqqanda faqat tor doiradagi tomoşabinlar tomonidan qadrlandi, lekin tijorat jihatdan yaxşi ötmadi. Uni «töliq zarar» deb taʼriflagan Şaşi Kapoor, baʼzi joylarda uni namoyiş etiş uçun kinoteatrlarni özi ijaraga olişga majbur bölganidan şikoyat qilgan.
Tanqidiy jihatdan esa film juda yaxşi qabul qilindi. U Senga Milliy kino mukofotlarida eng yaxşi rejissyorlik mukofotini olib berdi. Aşok Mehtaning operatorlik ishi juda yuqori baholandi. 36 Çowringhee Lane şuningdek, Manila xalqaro kinofestivalining birinçi tanlovida iştirok etib, unda boş mukofotni qölga kiritdi. Olim Wimal Dissanayake filmni patriarxal ijtimoiy tizimning tasviri sifatida köradi: «Film ayollar subʼektivligi va öz-özini anglaş masalalariga kam eʼtibor beradigan jamiyatda yolğiz ayolning ahvolini körsatadi».
6Legacy
(şuningdek qarang: ingliz tilidagi hind…
(şuningdek qarang: ingliz tilidagi hind filmlari)
36 Çowringhee Laneʼdan oldin Hindistondagi kinematografistlar ingliz tilini badiiy filmlar uçun maqbul til deb hisoblaşmagan. Undan keyin bunday filmlar kam bölsa-da, barqaror ravişda paydo böla boşladi, jumladan Senning «Mr. and Mrs. Iyer» va «15 Park Avenue» filmlari.
7In popular culture
Filmning nomi Kolkata şahrining, ayniqsa uning oşxonasining ramziga aylangan. Bangalordagi bir restoran 36…
Filmning nomi Kolkata şahrining, ayniqsa uning oşxonasining ramziga aylangan. Bangalordagi bir restoran 36 Çowringhee Lane deb nomlangan. Dehlidagi bir fast-food zanjiri esa 34 Çowringhee Lane deb ataladi.
8Awards
Film çiqqanidan beri quyidagi mukofotlarga nomzod bölgan va ularni qölga…
Film çiqqanidan beri quyidagi mukofotlarga nomzod bölgan va ularni qölga kiritgan:
1982 — Manila xalqaro kinofestivali (Filippin)
Ğolib — Oltin Burgut — Eng yaxşi badiiy film — 36 Çowringhee Lane — Aparna Sen
1981 — Milliy kino mukofotlari
Ğolib — Oltin Lotus mukofoti — Eng yaxşi rejissyor — Aparna Sen; Izoh: uning birinçi filmidagi ijodiy va texnik elementlarni mahorat bilan uyğunlaştirgani, keksalikdagi yolğizlikning taʼsirli tasviri va mustaqillikdan keyingi Hindistonda haqiqiy vaziyatni ekranga olib çiqqani uçun
Ğolib — Kumuş Lotus mukofoti — Eng yaxşi operatorlik ishi — Aşok Mehta
Ğolib — Kumuş Lotus mukofoti — Ingliz tilidagi eng yaxşi badiiy film uçun Milliy kino mukofoti
1983 — BAFTA mukofotlari (Buyuk Britaniya) — nomzod — Eng yaxşi aktrisa — Jennifer Kendal
1982 — Evening Standard British Film Awards (Buyuk Britaniya) — Ğolib — Eng yaxşi aktrisa — Jennifer Kendal
Matn: maqola tarjimasi «36 Chowringhee Lane» — inglizça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.