A Unique Spring

Yevgeniya Kozireva — Yelena Andreyevna, Annaning onasi

Izolda Izvitskaya — Anna Burova, general Novojilovning qizi

Aleksandr Mixaylov — Yevgeniy Burov, Annaning eri

Ivan Dmitriyev — general Novojilov, Annaning otasi

Irina Skobtseva — Klavdiya Novojilova, generalning xotini

Svetlana Xaritonova — Maşa, Annaning dösti

Nina Doroşina — Nina, Annaning dösti

Viktor Şarlaxov — Gulyayev

Leonid Parxomenko — Brexov, şofyor

Taxir Sabirov — Saxat

Yevgeniy Leonov — Şuşa, Ninaning eri, şifokor

Rejissyor-postanovşik: Aleksandr Stolper

Ssenariy muallifi: Sergey Yermolinskiy

Operator: Aleksandr Xaritonov

Rassom: Stalen Volkov

Kompozitor: Nikolay Kryukov

Sovet tanqidçisi Vladimir Şalunovskiy filmi çiqqandan söng «Sovet madaniyati» gazetasida juda salbiy baho berdi: «Zaif, böş, çalkaş film». Unga ayniqsa «ğoyaviy-badiiy ojizlik» yoqmadi. Tanqidçi söraydi: «Nima uçun, qanday fikrlar, qanday axloqni tasdiqlaş uçun bunday şovqin-suron va vahima kötarilgan, şofyor Brexov nima uçun öladi, Anna nima uçun «vabo» zonasiga kirişga majbur böladi, Jenya nima uçun izolyatorda ötiradi, generalning daçasida nima uçun tuyğular qaynaydi, avtomaşinalar yöllarda nima uçun sarson-sargardon yuradi, öt öçiruvçilar yomğir taqlid qiliş uçun nima uçun holdan toyişadi?». U filmning asosiy ğoyasi şundaki, general «boşqa ayol bilan yaşab… boşqa odamga aylangan» va «ötganni, afsus, qaytarib bölmaydi», lekin unda nima uçun «qolgan hamma narsa — vabo ham, Anna bilan Jenyaning muhabbati ham — şunçalik “öralgan”» ekanligi tuşunarsiz, deb yozadi. Retsenzentni taşlab ketilgan xotinning fariştasifat qilib körsatilişi, ikkinçi xotinning esa şunday «vamp», şunday yovuz va buzuq ayol sifatida tasvirlanişi yoqmagan: «ungaça qolgan yagona ish — qoronğu keçalarda çaqaloqlarni öğirlaş». Retsenzentga generalning «haşamatli» daçasi, yoş aktrisalarning yalanğoç yelkalari qanday körsatilgani ham yoqmagan, u mualliflarning meʼyor tuyğusini yöqotganini yozgan.

«1957-yilda sanʼat masalalari» töplamida «Nepovtorimaya vesna» filmiga «tomoşabinga şaxsiy hayotdan xususiy voqea hikoya qilinadi, insoniy taqdirlar ortida xalq taqdiri körinmaydi», «ularning tanqid tomonidan baholanişi esa kassa körsatkiçlariga zid keladi», degan misol sifatida eʼtibor qaratilgan. «General, — deb yozadi sanʼatşunos Yuriy Xanyutin, — eski teatrning olijanob maslahatçi roli qiyofasida — vijdon azobida qiynaladi, yomon xotindan aziyat çekadi; xotinning özi esa Gollivud filmidan çiqqan vamp ayol bölib, eri hayotini zaharlaydi, olijanob qahramon esa nurli-ğamgin, tinçlangan holda qizi-kelinini tomoşa qiladi…». Yoş turmuş qurganlar çiziğini u şunday tasvirlagan: «Qizning eri tasodifan vabo bilan zararlangan joyga tuşib qoladi va, albatta, qahramonlik körsatadi — kasal şofyorni yelkasida olib çiqadi», «uning xotini esa unga barça kordonlar orqali boradi, yölda çegara leytenantlarini zabt etadi». Tanqidçi kinoya bilan yozadi: «Mana, haqiqiy muhabbat, ritsarlik zamonlaridagidek! Bejiz emas, çegaraçi zararlangan zonaga ruxsat örniga uning qölini öpiş uçun hurmat bilan söraydi, bejiz emas, yoş turmuş qurganlar namunasidan uyalgan ota-general birinçi sodiq xotinidan keçirim sörab, öz uyiga qaytadi». Yu.Xanyutinning fikriça, muhabbatni qadrlaş kerakligi haqidagi ögitning isboti «ğamxör mualliflar tomonidan barça jihatdan osonlaştirilgan». Tanqidçi xulosa qiladi: «Balki bu zaif, şunçaki “ötkinçi” filmga bunçalik batafsil töxtalmasak ham bölardi. Lekin gap şundaki, «Nepovtorimaya vesna», afsuski, turli variantlarda juda tez-tez takrorlanmoqda».

Kinotanqidçi Lyudmila Pogojeva yozadi: «Bizning matbuotda allaqaçon sentimental melodramalar «Mening qizim» va «Nepovtorimaya vesna» tanqid qilingan, ular tomoşabinni oilaviy mayda kelişmovçiliklarning xira muhitiga botiradi». U filmni «stereotip, sust, syujeti zamonaviylik bilan faqat taşqi jihatdan boğliq asarlar» qatoriga kiritadi.

Filmga taniqli rejissyor va ssenariyçilarning ham savollari bölgan. Yefim Dzigan yozadi: «“Nepovtorimaya vesna” filmining boş qahramonlaridan biri — general Aleksandr Vasilyeviç qanday «his-tuyğular» bilan yaşaydi? Uning içki dunyosi, hayotiy maqsad va intilişlari qanday? Bu qahramon mualliflar tomonidan atrofdagi dunyodan butunlay ajratib qöyilgan». Mixail Romm söraydi: «Şunday öxşaş tuyğularni topiş uçun Tojikistonga vabo yoki şunga öxşaş narsa uçun boriş kerakmidi, Tojikistonni esa topmasdan?» U hisoblaydi: «Bu hayotiy, tirik, qandaydir tanlangan, batafsil körilgan hodisalardan mahrum film, ular har qanday narsaga, hatto vabo ga ham, juda katta işonçlilik xarakterini berişi mumkin edi».

Sanʼatşunos Aleksandr Fyodorov taʼkidlaydi: «Mening fikrimça, A.Stolperning bu unçalik muvaffaqiyatli bölmagan lentasi haqida zamonaviy tomoşabinlarning fikrlari baʼzan keskin farq qiladi».