Ankur

Ankur umuman inson xulqini tahlil qiladi va personajlarni yaratişga katta eʼtibor beradi (garçi syujet töqima bölmasa ham).

Lakşmi qişloqda eri Kiştayya bilan yaşaydi. Kiştayya kar-soqov, işorat orqali muloqot qiladigan, içkilikka ruju qöygan kulol. Er-xotin kambağal bölib, quyi Dalit kastasiga mansub. Lakşmi qişloq bayramida qatnaşadi va Maʼbudaga sadoqat bilan ibodat qilib, hayotdagi yagona orzusi farzand köriş ekanini aytadi.

Qişloq yer egasining öğli Surya yaqin-atrofdagi Haydarobod şahrida öqişni tugatib, uyiga qaytadi. Suryaning otasining Kaushalya ismli sevgilisi bor, undan Pratap ismli nikohsiz öğli bor. Suryaning otasi Kauşalyaga qişloqdagi "eng yaxşi yerni" inʼom qilganini aytadi. Bu inʼom ham uning mehrining belgisi, ham Kauşalyani jim va qanoatli qilib qöyadigan vosita. Suryani otasi kiçik yoşdagi Saru bilan bolalik nikohiga majbur qiladi, Saru baloğatga yetgunga qadar ular jinsiy aloqa qila olmagani uçun Surya juda qattiq jinsiy qanoatsizlik his qila boşlaydi.

Surya istamay öz uluşidagi yerlarning maʼmuriy işlarini öz zimmasiga oladi. U yolğiz özi boşqa, eskiroq uyga köçib ötadi, Lakşmi va Kiştayya esa uning xizmatkorlari sifatida yuboriladi. Kelganidan köp ötmay u turli qonun va çora-tadbirlarni joriy qilib, hokimiyatini ötkaza boşlaydi, ularning köpi qişloq aholisi orasida bahsli böladi. Deyarli darhol Surya Lakşmiga nisbatan öziga tortilişni his qila boşlaydi va unga uning ovqatini pişiriş hamda çoy quyib beriş vazifasini topşiradi. Bu anʼanaviy ravişda yer egasiga ovqat olib boradigan qişloq ruhoniyiga yoqmaydi, çunki Lakşmi söragan narxdan köra qimmatroq narx talab qiladi.

Surya Kiştayyani öz arava-arava hökizini haydaş va topşiriqlarini bajarişga ham yollaydi. Ertasi kuni u Kiştayyadan yer egasining uyidan öğit olib kelişni buyuradi. Surya keyin Kiştayya yöqligidan foydalanib, Lakşmiga işqiy noz-karaşma qiladi, lekin Lakşmi javob bermaydi. Şu orada qişloq aholisi ğiybat qila boşlaydi va köpçilik (ayniqsa, nazoratçi, militsiya xodimi Patel Şeikh Çand) Surya allaqaçon Lakşmi bilan yotganiga işonadi hamda u otasi qilganidek harakat qiladi, yaʼni sevgilisiga katta yer uçastkasi berib, janjalni yaşirişga urinadi, deb öylaydi.

Kiştayya tuban şarob öğirlagani ustida tutiladi, şundan söng uni jamoat oldida şarmanda qilişadi va u şarmandalikdan qişloqni tark etişga qaror qiladi. U yöqligida Surya va Lakşmi birga yotadi. Biroz vaqt ötgaç, Saru eri bilan yaşaş uçun qişloqqa keladi. U Lakşmining bu yerda bölişini maʼqullamaydi, qisman Lakşmi Dalit bölgani uçun, qisman esa qişloq aholisining miş-mişlarini eşitgani uçun. Ertasi kuni ertalab Lakşmining ertalabki köngil aynişi boşlanadi va Saru uni işdan böşatadi, u juda kasal, işlay olmaydi, deb.

Köp kunlar ötadi va oxir-oqibat Kiştayya qaytib keladi, u içkilikbozlikdan xalos bölgan va biroz pul topgan. Lakşmi erini aldaganiga işonib, gunoh hissi bilan tölib-toşadi. Lakşmining homiladorligini bilgaç, u ibodatxonada qişloq maʼbudasiga taʼzim qiladi va xotinining orzusi uşalganini tan oladi. Söng u işga qaytişga, Surya uçun yana arava-arava hökizini haydaşga qaror qiladi. Surya Kiştayyani köradi va uning xiyonati uçun qasos olmoqçi, deb notöğri öylaydi.

Surya uç kişiga Kiştayyani uşlab turişni buyuradi, söng uni osiş uçun işlatiladigan arqon bilan kaltaklaydi. Şovqin-suronni boşqalar, jumladan, Şeikh Çand va Pratap ham eşitib yetib kelişadi, Lakşmi esa erini himoya qiliş uçun şoşiladi. U ğazab bilan Suryaga laʼnat öqiydi, söngra Kiştayya bilan sekin uyiga qaytadi. Final sahnada, boşqalar ketgandan söng, bir bola Suryaning oyna derazasiga toş otib, qoçib ketadi.