As Far as My Feet Will Carry Me

1944-yil. Vermaxt leytenanti Clemens Forel Ikkinçi jahon uruşining Şarqiy frontiga jönaydi. Xotini va qizi uni vokzalda kuzatib qöyadi, şu yerda xotini unga yana farzand kutayotganini aytadi. Yaqinlari bilan xayrlaşar ekan, Forel Rojdestvoga qaytişga vaʼda beradi. Ammo uruşda Germaniya yengilgan edi, va 1945-yil iyulida sovet asirligida bölgan Clemens Forel sovet sudi tomonidan yigirma beş yillik majburiy mehnatga hukm qilinadi. Boşqa nemis harbiy asirlari bilan birga uni butun SSSR böylab şimoi-şarqqa, Dejnyov burniga olib ketişadi, u yerda GULAG lagerlaridan biri joylaşgan edi.

Lagerda ikki yil ötkazgaç, 1947-yilda Forel birinçi marta qoçişga urinadi. Lager operativ bölimi boşliği, davlat xavfsizligi katta leytenanti Kamenev Forelning şaxsiy işida uning kasbi mexanik ekanligini öqib, uni elektrogeneratorni tuzatiş uçun çaqiradi. Taʼmirlaşni tugatgan Forel qulay payt topib, kömir vagonetkasiga sakraydi va yaşirinişga urinadi, ammo uni posbon körib qoladi. Qoçişga uringanlik uçun Forelni tört kunga karserga solişadi, uning örtoqlariga esa şu tört kun davomida ovqat berilmaydi. Forel barakka qaytganida, örtoqlari uni şafqatsizlarça kaltaklaşadi.

Lager vraçi — nemis harbiy asiri Ştaupfer — Forelga ikkinçi qoçişni taşkil qilişda yordam beradi. U unga kerakli barça narsalar solingan ryukzagini beradi (maʼlum böladiki, Ştaupfer ham şu yaqinda qoçmoqçi bölgan, ammo uning rak kasalligi borligi aniqlangan). Ştaupfer Forelga ğarbga emas, şimolga, söngra dengiz sohili böylab yurişni maslahat beradi. Keyinroq Ştaupfer öz joniga qasd qiladi.

Kamenev Forelning yöqolganini sezib, uning ortidan qidiruv guruhlarini yuboradi, ammo qidiruvlar natija bermaydi, çunki ular Forelni lagerdan ğarbda notöğri izlaşadi. Lager komendanti Kamenevga hisobotda Forel halok bölgan deb yozişni taklif qiladi. Ammo Kamenev uning tirikligiga işonadi va qidiruvni davom ettiradi. Tundrada uzoq sarson-sargardon bölgan, jonsiz holatdagi Forelni yoş çukçi qiz Irina topib oladi va uning yaraga bölgan yaylovida parvariş qiladi.

Uç yillik sarsonlikdan söng Forel Örta Osiyoga yetib keladi. Bozorlardan birida u ikki akasini uruş paytida jazolovçi qöşinlar öldirgan bir yahudiy bilan uçraşadi, u Forelga Eronga qoçiş uçun sovet pasportini topişga tayyor böladi. Ikki davlatni ajratib turuvçi çegara köprigida Forel Kamenev bilan yuzma-yuz keladi. Ammo Kamenev Forelni hibsga oliş örniga çetga çiqib turadi va Forel yölida davom etganda…

Ammo Eronda ham başoratlar davom etadi: u yerda Forel «sovet josusi» sifatida qamoqqa tuşadi. Forel Eron hokimiyatiga xatlar yozadi va Tehrondagi GFR elçixonasida xizmat qiladigan qarindoşining yordami bilan qamoqdan çiqişga muvaffaq böladi. Köp ötmay Forel Germaniyaga jönaydi.

Film sahna bilan yakunlanadi: Klemens özi aytganidek, Rojdestvoda — ammo aynan 8 yil ötgaç — xotini, qizi va hali körmagan öğli bilan qayta uçraşadi.