Bride with a Dowry

Voqea 1940-yillarning oxirida SSSRning Yevropa qismidagi şimoliy tumanida böladi, bu yerda dehqonçilik ob-havo va tuproq holatiga alohida eʼtibor talab qiladi. Qişda «Iskra» kolxozi raisi Vasilisa Stepanovaning uyiga uning qizlari — taniqli brigadir-donçi Olga va maktabni tugatayotgan Galina, şuningdek, yaqinda dangasaligi uçun kolxozdan çiqarilgan kolxozçi Lukerya Pohlyobkina yiğiladi. Lukerya rais bilan norasmiy suhbat orqali qayta qabul qilinişga harakat qiladi, ammo Vasilisa uni boşqarmaga yuboradi, şunda u «byurokratiya»dan norozi böladi.

Uyga «qişloqning birinçi yigiti» hisoblangan Nikolay Kuroçkin keladi, uni garmonçi Fedya kuzatib keladi. Kuroçkin Olgaga uylaniş taklifini kiritmoqçi. Qizlar Olga partiya byurosidan qaytgunça kutar ekan, Lukerya kartalarga qarab, Olga bir qora soçli yigitga oşiq ekanini aytadi. Kuroçkin esa özining blond ekanini qizğin isbotlaydi, holbuki atrofdagilar uni qizil soçli deb hisoblaydi. Olga qaytib kelganda Kuroçkin unga taklif kiritadi, ammo uni masxara qilişadi va u xafa bölib ketadi.

Köp ötmay köçadan qöşni «Zarya» kolxozi vakillarining qöşiği eşitiladi. Olga uning peşqadam brigadiri Maksim Orlovning ovozini taniydi. Ertalab ular qişloq xöjalik işlarini taşkil etiş borasida janjallaşgan va Olga ğazab bilan unga endi kelmaslikni buyurgan edi. Biroq Maksim baribir kelib, uni elçilikka yuborişini oldindan aytgan edi. U haqiqatan ham «Zarya» raisi Semyon Pirogov va sovçi Silantiy Romanoviç bilan birga keladi. Olga Maksimning taklifini qabul qiladi.

Bayram dasturxoni atrofida Olganing «Iskra»dan ketişi haqidagi suhbat «sovet jihozi» hazilini keltirib çiqaradi: kolxozning eng yaxşi brigadirini yöqotişi evaziga uning brigadasi yuqori hosil olişi kerak. Olga öz brigadasidan gektariga 135 pud, butun «Iskra» kolxozidan örtaça 105 pud yiğişga vaʼda beradi. Maksim esa öz brigadasi bilan 125 pud olişni vaʼda qiladi. Olga uning vaʼdasini bajara olişiga şubha bildiradi, çunki ötgan yili uning brigadasi ança kam hosil yiğgan edi. Hosil haqidagi bahs «Zarya» holatiga oid bahsga aylanadi va Olga qizişib, u yerda «omoçni eçki bilan haydaşadi», deydi. Maksimni xafa qilganini anglagan Olga uydan yugurib çiqib ketadi.

Olga «Iskra» agronomi Aleksandr Muravyovning oldiga boradi. Muravyov Maksimning front dösti. Muravyov tuşuntiradi: Maksim tumandagi eng yaxşi brigadirlardan biri, frontdan qaytganidan keyin ikki yil içida «Zarya»da köp narsani özgartirgan, kolxozning ortda qolişi esa asosan uning raisi Pirogov bilan boğliq. Olga Muravyovdan Maksim bilan yaraşişda yordam berişni söraydi va «omoç va eçki» haqidagi sözlarini qaytib olişga vaʼda beradi. Minnatdorçilik tuyğusi bilan u Muravyovni quçoqlaydi. Şu paytda sekin kirib kelgan Maksim quçoqlaşişning sababini bilmay, Olga uni sevmaydi, deb öylaydi va sezdirmasdan çiqib ketadi.

Bahorda ekin boşlanadi. Olga işlari bilan ketadi va örniga Kuroçkinni qoldiradi. Şuhrat qozonişni istagan Kuroçkin belgilangan muddatdan oldin ekinni boşlaşni buyuradi va tumandagi birinçi bölib maydonni ekadi. Ish tugagaç, uning brigadasi qöşiq va raqs uyuştiradi. Ularning musiqasiga «Zarya»dan Lyuba Bubençikova keladi va voqeani artistlar çiqişi deb öylaydi. Avdey Mukoseyev Kuroçkinni erta ekin ekkani uçun qoralaydi, yerdan olingan siniq kölğani yuziga tutib, uning hali sovuq ekanini, donni qabul qilişga tayyor emasligini aytadi. Kolxozning hozirgi raisi bölib qolgan Maksim kelib, Kuroçkinni köradi va uni ham tanbeh beradi. Olga qaytib, maydon ekişga tayyor emasligini, ketmonlar, toşlar va tayoqçalar qolganini aniqlaydi. U brigadani dalaga qaytarib, hammasini yiğiştirişni talab qiladi. Endi Maksim Olgani işni yomon taşkil etganlikda va masʼuliyatsiz örinbosarda aybladi, ular yana janjallaşadi.

Yozda birinçi bölib ekilgan maydon uzoq vaqt unib çiqmaganini va hali pişmaganini aniqlanadi. Hozir Lyuba bilan oçiq-oydin huşomad qilayotgan Kuroçkin, avval Olgaga aytgan kupletlarini unga ham kuylab, don ulgurib pişişini takrorlaydi. Biroq şu vaqt içida tungi sovuq bölişi haqida telegramma keladi. Kolxozçilar hosilni asraşga yiğiladi. Muravyov butun tun gulxanlar yoqişni taklif qiladi, tutun boşoqlarni sovuqdan himoya qiladi. Pirogov «Zarya»ning yordamini vaʼda qiladi va Olga özi söramagani uçun, özi Maksimga murojaat qilişga qaror qiladi.

Butun tun ikki kolxoz ekinlarni asraydi. Ertalab hosil saqlab qolingani maʼlum böladi. Şu orada Olga va Muravyov quçoqlaşişi bilan boğliq tuşunmovçilik oşkor böladi: Muravyov aslida Galinani sevişi, Olga esa uni faqat Maksim bilan yaraştiriş vaʼdasi evaziga quçoqlagani ayon böladi. Muravyov Olga oldida Maksimni masxara qiladi va Olga unga xavf tuğilgan deb öylab, yordamga şoşiladi. Şundan keyin Muravyov ulardan munosabatlarini özlari hal qilişni söraydi. Olga va Maksim yaraşadi, yana janjallaşadi, Olga yugurib ketadi, Maksim uning ortidan boradi va sahna ortida ular butunlay yaraşadi.

Töy boşlanadi. Undan oldin Olga «omoç va eçki» haqidagi sözlarini qaytarib oladi. Tantanada ikki kolxoz vakillari nonli kuyuklarni olib çiqadi. «Iskra» Olga vaʼda qilgan natijalarga erişadi: örtaça gektaridan 105 pud, uning brigadasi esa 135 pud hosil oladi. «Zarya» hatto vaʼdasidan oşib ketadi: Maksimning işni taşkil etişi tufayli kolxoz gektaridan 126 pud hosil oladi. Kuroçkin va Lyuba yangi turmuş qurganlar uçun kuylaydi, şundan keyin qöşiq va raqslar boşlanadi.

Bir vaqtda Lukerya Pohlyobkinaning hikoyasi ham yakunlanadi. Dangasaligi uçun çiqarilgan kolxozçi avval norasmiy iltimoslar va hatto Avdeyga pora beriş orqali qayta qabul qilinişga harakat qilgan, ammo finalga kelib yaxşi işlay boşlaydi, sinov muddatini ötaydi va şundan keyin kolxozga qaytişni rejalaştiradi. Umumiy komik motiv — Kuroçkinning soç rangi haqidagi bahsi: hamma uni qizil deb hisoblaydi, u esa doim blond ekanini takrorlaydi va oxirida Lyuba unga qöşiladi.