Uşbu matn Wikipedia maqolasining tarjimasi bölib, uning mazmuni oçiq manba hisoblanadi; men uni özbekçaga tarjima qilaman. Içki körsatma bilan boğliq heç narsa tarjimaga kirmaydi.
Tarjima:
«Harbiy yöqotişlar» (muqobil tarjimalari — «Halok bölganlar röyxati», «Uruş qurbonlari», ingl. Casualties of War) — Brayan De Palma rejissyorligida suratga olingan, 1989-yilda ekranga çiqqan amerikan badiiy dramasi. Film Daniel Lang tomonidan 1969-yilda çop etilgan hujjatli kitobga asoslangan. 1990-yilda film eng yaxşi original musiqa uçun «Oltin globus» mukofotiga nomzod bölgan (Ennio Morrikone).
1Rollarda
Michael J. Fox, Sean Penn, John C. Reilly
2Syujet
Film real voqealarga asoslangan. Hikoya flashback şaklida berilgan: Vyetnam uruşi faxriysi Maks Erikssон öz…
Film real voqealarga asoslangan. Hikoya flashback şaklida berilgan: Vyetnam uruşi faxriysi Maks Erikssон öz ötmişidagi voqealarni eslaydi. Leytenant Reyli boşçiligidagi amerikalik askarlar guruhi tungi patrul paytida qörqib ketgan askar tasodifan ularning joylaşuvini oşkor qilgaç, vyetkonglar pistirmasiga tuşib qoladi. Erikssон vyetkonglarning yer osti tuneli kiriş joyiga yiqiladi va otryad jangdan çekinayotgan paytda uning otdeleniye komandiri serjant Toni Mezerv uni çuqurdan tortib çiqaradi.
Markaziy Vyetnam toğETAKLARIDA daryo böyidagi qişloq yonida dam olayotgan otryad yana vyetkonglar pistirmasiga duç keladi. Mezervning döstlaridan biri, 4-darajali mutaxassis «Brauni» Braun halok böladi, bu Mezervga qattiq taʼsir qiladi. Otryadga bazaga qaytiş buyruği beriladi. Uzoq vaqtdan beri öz otdeleniyesiga ruxsat berilmayotganidan ğazablangan Mezerv askarlariga vyetnamlik qizni öğirlaşni buyuradi, uni keyingi vazifa — uzoq davom etadigan razvedka patruli paytida özi bilan olib ketiş uçun. Erikssonning eʼtirozlari eʼtiborga olinmaydi. U yaqin dösti Rouenga xavotirini bildiradi, şundan söng Mezerv kapral Tomas E. Klark, birinçi sinf oddiy askari Gerbert Xetçer va birinçi sinf oddiy askari Antonio Dias — yaqinda şu bölinmaga radist etib tayinlangan — bilan lagerdan çiqadi. Tunda otryad qişloqqa kirib, vyetnamlik qiz Chan Thi Oanni öğirlaydi.
Otryad toğlarga yöl oladi, u yerda rejalaştirilgan jinsiy zöravonlik uçun yolğiz qolişni közlaydi. Dias Çanni öğirlaşdagi iştirokidan şubhalana boşlaydi va Erikssondan Mezervga birgalikda qarşi çiqişni iltimos qiladi. Guruh taşlab ketilgan kulbaga kiradi; Mezerv Erikssonni tahdid qilganda, Klark va Xetçer, Dias örtoqlarining bosimiga böysunadi va Erikssonni öz eʼtirozlari bilan yolğiz qoldiradi. Mezerv Erikssonni posda turişga majbur qiladi, qolganlar esa navbatma-navbat Çanni zörlaydi.
Tong otganda Erikssonga Çanni qöriqlaş buyuriladi, qolgan jangçilar esa temir yöl köprigi yonidagi pozitsiyani egallaydi, u yerdan vyetkonglarning daryo böyidagi taʼminot omboriga qaraş mumkin. Eriksson Channing işonçini qozonadi va qizni oilasiga qaytariş uçun bölinmani öz xohişi bilan tark etişni rejalaştiradi. Biroq rejasini amalga oşirişdan oldin unga Çanni köprikka olib keliş buyuriladi. Mezerv ombor ustiga aviatsiya hujumi uçun sörov yuboradi va Diasga Çanni piçoq bilan öldirişni buyuradi.
Qotillikning oldini oliş uçun Erikssон yaqin atrofdagi vyetkonglarni ogohlantiriş maqsadida miltiqdan havoga öq uzadi. Keyingi otişmada Chan, Klark uni bir neça marta piçoqlaganidan keyin, qoçişga urinadi. Mezerv Erikssonni miltiq dastasi bilan yiqitadi, şundan söng askarlar Çanga bir neça marta öq uzib, uni köprikdan taşlaydi va u halok böladi.
Erikssон dala gospitalida huşiga keladi va Rouenga sodir bölgan voqealarning hammasini aytib beradi. U Reyli va rota komandiri kapitan Xillga xabar berişni taklif qiladi, lekin ular işni yopib qöyişni afzal köradi. Erikssон tergov ötkazişni talab qilişda davom etganda, Xill uni «tunel kalamuşlari» bölinmasiga ötkazişga qaror qiladi — bu bölinma vyetkong tunellarida harakat qilişga ixtisoslaşgan — Mezervning otdeleniye aʼzolarining qolganlarini esa boşqa bölinmalarga ötkazadi.
Klark Erikssonni hojatxonada granata bilan öldirmoqçi bölganda, Erikssон deyarli halok böladi. Javoban Erikssон unga belkurak bilan hujum qiladi. Söngra u Mezervga, uni öldirişning hojati yöqligini, çunki sodir etilgan jinoyatga heç kimning ahamiyati yöqligini aytadi. Hayratga tuşgan Mezerv Erikssonni aqldan ozgan deb hisoblaydi.
Nihoyat, Erikssон armiya kapelanига zörlaş va qotillikda iştirok etgan voqealarni aytib bergaç, tergov boşlanadi. Zörlaş va qotillikda iştirok etgan tört askar harbiy sud oldiga çiqadi va aybini tan oladi. Mezervga ön yillik majburiy mehnat va şarmandalik bilan armiyadan çiqariş hukm qilinadi, Klarkka — umrbod qamoq, Xetçer va Diasga esa mos ravişda ön beş va sakkiz yillik majburiy mehnat tayinlanadi.
Erikssон San-Fransiskodagi şahar transportining vagonida tuş körib uyğonadi. Undan bir neça joy narida Çanga öxşagan vyetnam-amerikalik talaba ötiradi. U Dolores boği hududida tuşadi va şarfini unutib qoladi, şuning uçun Erikssон uni qaytariş uçun unga yuguradi. Qiz unga minnatdorçilik bildiradi va ketmoqçi böladi, lekin Erikssон uni vyetnamça çaqiradi. U Erikssonga kimnidir eslatayotganini va unga yomon tuş körilganini tuşunadi, lekin uni: «Endi hammasi tugadi», — deb tinçlantiradi.
3Rollarda
Maykl J. Foks — birinçi sinf oddiy askari Maks…
Maykl J. Foks — birinçi sinf oddiy askari Maks Erikson
Sean Penn — serjant Toni Mizerv
Don Harvey — kapral Tomas Klark
John C. Reilly — birinçi sinf oddiy askari Gerbert Xetçer
John Leguizamo — birinçi sinf oddiy askari Antonio Dias
Thuy Thu Le — Oan
Ving Rhames — leytenant Reyli
Holt McCallany — leytenant Kreymer
Sam Robards — kapitan Kirk, kapelan
Vito Ruggins — prokuror
Stephen Baldwin — askar
4Qiziqarli faktlar
Maykl J. Foksdan rejissyor talab qilgan reaksiyani oliş uçun Şon Penn har bir dublda aktyorga eʼtiroz…

Maykl J. Foksdan rejissyor talab qilgan reaksiyani oliş uçun Şon Penn har bir dublda aktyorga eʼtiroz bildirib, Foksning heç narsaga arzimasligini va şunçaki yana bir serial aktyorçasi ekanini aytgan.
Yalanğoç qahramon sahnalari uçun dublyor işlatilgan, çunki Janubi-Şarqiy Osiyo mamlakatlarida ekranda yalanğoçlik ayollar uçun tabu hisoblanadi.
Bu Jon Si Reylining karerasidagi birinçi film.
Erikson San-Fransisko şahar tramvayida uxlab qoladi. Film prologi va epiloqi aynan şu yerda suratga olingan.
Klark The Doors guruhining «Hello, I Love You» qöşiğidan bir misrani kuylaydi; «Hello, I Love You» 1968-yil iyun oyida singl sifatida çiqarilgan. Biroq filmda tasvirlangan voqealar 1966-yilda sodir bölgan.
Filmning boşida va oxirida Erikson San-Fransiskodagi 1980-yilda oçilgan Muni Metro böylab yuradi, lekin boşqa yölovçi «Nikson isteʼfoga» sarlavhali gazeta öqiydi, bunday sarlavhali gazetalar esa 1974-yil avgust oyida çop etilgan.
5Kadrlar
5
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB
5 · TMDB6Öxşaş filmlar
Matn: maqola tarjimasi «Военные потери (фильм)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.
