Event Horizon

Albom şunday tuzilganki, asosiy treklar içiga boşqalari yaşirilgan.

Film oxirida albomga kirmagan «Funky Shit» kompozitsiyasi ijro etiladi; u britaniyalik elektron jamoa «The Prodigy»ga tegişli.

Suratga oliş 1996-yil 18-noyabrdan 1997-yil 14-martgaça davom etgan. Işlab çiqariş Buyuk Britaniyada olib borilgan.

Dastlab filmni 130 daqiqalik qilib çiqariş rejalaştirilgan edi, lekin Paramount talabi bilan bir qator sahnalar kesib taşlangan. Studiya ijodkorlarni teatr relizi uçun qonli epizodlarning köpini olib taşlaşga majbur qilgan. Lawrence Fishburne qahramonining dözaxni körgan sahnasi filmga keskin qisqartirilgan holda kiritilgan. Prodyuser John Goldwyn 1998-yilda muammolar marketing kampaniyasi bilan boğliq bölganini tan olgan. Andersonga va uning jamoasiga postprodakşn uçun yetarli vaqt berilmagan, faqat bir oy qoldirilgan, çunki Paramount «Titanic»ga eʼtibor qaratgan, uni belgilangan sanaga çiqarişga ulgurmasdi. Odatda suratga oliş guruhiga 14—15 hafta ajratilardi, bu safar esa filmni monteaj qiliş va tomoşabinlarga birinçi marta körsatişdan oldin atigi tört hafta berilgan. Paramount vakillari maʼlum darajada hayratga tuşişdi, çunki barça dahşatli voqealar ikkinçi qismda sodir bölardi (odatda nazorat asosiy blok ustidan olib boriladi), uni esa tsenzorlardan heç kim oldin körmagan edi. Anderson köplab qattiq izohlarni oldi. Treyler, postер tayyorlaş va yaxşi öylangan reklama kampaniyasini amalga oşiriş uçun yetarli vaqt bölmadi. Şu sababli rejissyor reklama aksiyalarida işlatilgan plakatdan norozi bölgan.

Kostyumlar rassomi John Mollo edi. Sam Neill öz formasiga Avstraliya mahalliy aholisining bayroğini Union Jack fonida qöşişni söragan, bu 2047-yilga mos kelsin deb: «Bugun [2020-yilda] men boşqaça qilmagan bölardim». 2019-yil 10-aprelda qora tuynukning birinçi tasviri eʼlon qilindi va Neill haştağlar EventHorizon va BlackHole ostida yozdi: «Bu allaqaçon ötilgan, bajarildi». Andersonning sözlariga köra, film eskirmagan bölib körinadi, bunga vizual effektlar rassomi Richard Yuriciç sabab bölgan, u şunday deyardi: «Şunçaki haqiqiydek qiling». Kompyuter grafikasidan foydalaniş örniga ular katta kosmik kema modellarini qurişgan, dekoratsiyalar uçun interyerlar yaratişgan va amaliy maxsus effektlardan foydalanişga harakat qilişgan.

Natijada «Event Horizon» NC-17 örniga R reytingini oldi.

Muxlislar yillar davomida rejissyor versiyasi qaçon çiqişini sörab kelişgan.

Negativlarning köpi yöqolgan yoki yöq qilingan. Öçirilgan sahnalarning bir qismi 2006-yilda çiqarilgan DVD Special Edition, keyin 2008-yilgi Blu-ray va Şout! Factory kompaniyasi tomonidan 2021-yilda naşr etilgan Collectorʼs Editionʼda bonus sifatida kiritilgan. Ularga orbital stansiyadagi qömondonlik brifingi kiradi, unda Weir qutqaruv missiyasini unga topşirişni qatʼiy söraydi; finalning kengaytirilgan epizodi ham bor, unda Cooper, Stark, Miller, yonayotgan odam va Weir körsatgan dözax dahşatlari qatnaşadi. Qolgan kadrlar yetişmaydigan, sifati past videokassetaning saqlanib qolgani haqida miş-mişlar bir neça bor tarqalgan. Rejissyor studiya materialni saqlamagani, şuning uçun u endi mavjud emasligini takrorlagan.

2020-yilda Zack Snyderʼs Justice League çiqişi arafasida Anderson yöqolgan «Event Horizon» versiyasini haqiqatan qayta yaratişning yagona yöli yangi materialni suratga oliş ekanini aytgan. Paramount pul ajratişi kerak, şundan söng Joely Richardson, Lawrence Fishburne va Jason Isaacs bilan işlaşni boşlaş mumkin böladi.

2021-yilgi intervyuda Jason Isaacs şunday dedi: «Menimça, bu filmni yaxşiroq qilmagan bölardi. Studiya uni qisqartirişni söraganmi, bilmayman. Öşa muhokamalarni eslamayman. Deyarli işonçim komilki, bunday narsa bölmagan, lekin adaşişim mumkin. „Event Horizon“ning yanada yakuniy versiyasi bor deb öylagan har kim, 5G minoralari va Bill Geytsning emlaşlarga joylaştirayotgan çiplari haqidagi fitna nazariyalariga kuçini sarflagani maʼqul». Andersonning işiga kelsak: «Men şubha qilmayman, u qonunga zid ish qilgan. Albatta, gildiyaning har qanday axloqiy va kasbiy kodeksiga qarşi. Porno yulduzlari bölgan. Qöllari kesilganlar bölgan. S&M klublaridan yollangan odamlar bölgan. U yerda nimalar bölayotgan edi. Vaqti-vaqti bilan u bizning suratga oliş maydonçamizga butunlay çalğigan nigoh bilan kelib: „Bugun ertalab nimani körganimga işonmaysizlar“, deb aytardi. Şuning uçun ular köp şunday material suratga olişgan». 2023-yilda Isaacs yakuniy montajga kirmagan kadrlar «ehtimol öşa paytda noqonuniy bölgan» deb takrorladi. Bundan taşqari, bunday suratga oliş «hozir albatta taqiqlangan». Filmning rejissyor versiyasi bir xil afsona hisoblanadi. Lekin Dj ayning iştirokidagi bitta öçirilgan sahna bor, unda uning yalanğoç, qorni yorilgan tanasi (lateks maketi) ilgaklarga osilgan. Dahşatli parçalaniş tafsilotlari, jumladan yulib olingan aʼzolar, tomoşabinlarni xafa qilmaslik uçun olib taşlangan. Finalni ikki marta qayta suratga olişgan, çunki u töliq işlamagani maʼlum bölgan. Bundan taşqari, Isaacsning lotin tilida gapirgan va xato qilgan lahzasi ham tuzatilgan. Aktyorning fikriça, yillar davomida «Event Horizon» tomoşabinlar auditoriyasini topgani ança muhimroq, öşandan beri «köp boşqa filmlar nafaqat syujetni, balki uslubni ham köçirgan, lekin ularning heç biri muvaffaqiyatga erişmagan».

2022-yilda filmning 25 yilligi munosabati bilan u Paramount Pictures tomonidan 4K Ultra HD Blu-rayʼda çiqarildi. Asl kinoplyonka qayta skanerlandi. Yangi qöşimça materiallarga Paul Anderson, Philip Eisner, Kathleen Quinlan, Jack Noseworthy, Peter Marinker, rassom Jozef Bennett, dekorator Crispian Sallis, işlab çiqariş rahbari Dusty Symonds, rejissyor yordamçisi Robin Vidgeon, natura tanlaş böyiça mutaxassis Derek Harrington va tovuş muhandisi Campbell Askew bilan intervyular kiradi.

Film tanqidçilardan salbiy baho oldi. Rotten Tomatoes sayti 96 ta şarh asosida atigi 36 % berdi, Metacritic esa 20 ta retsenziya asosida 35 ball qöydi. Paul Anderson şunday izoh berdi: «Rostini aytsam, bu tanqidiy şarhlarda nima yozilişi menga umuman… befarq. Agar retsenziyalar filmlar muvaffaqiyatiga taʼsir qilganida, men va Michael Bay allaqaçon ovqatlanişga heç narsamiz qolmagan bölardi va Starbucksʼda yarim stavkaga işga kirgan bölardik. Men filmlarimni tanqidçilar uçun suratga olmayman — yanada aytsam: men tanqidçilarga yoqişi mumkin bölgan filmlarni suratga olmayman. Men ommabop kinematografçiman, har bir filmni töliq kuç bilan suratga olaman, keyin esa olingan natijani tahlil qilişga urinmayman — şunçaki oldinga intilaman».

Rejissyor, şuningdek, Kurt Russell unga film kelajagi borligini aytgan paytni eslagan. Biroq davomini suratga oliş niyati yöq.

Variety şarhida Joe Leydon Paul Anderson va uning jamoasi «Lewis and Clark» interyerlarini işonarli körinişga keltiriş uçun katta kuç sarflaganiga eʼtibor qaratadi. Savol tuğilmay qolmaydi: orbital stansiya «Mir»da nima sodir bölayotgan edi? Ijodkorlar iflos ölimlarni yaratişadi, maxsus effektlarni işga tuşirişadi va Maykl Kamen musiqa partiturasining ovozini doim balandlatişadi. Baʼzi jihatlari bilan syujet «Hellraiser 4: Bloodline» filmining kosmik qismini eslatadi. Fishburne nihoyat «Biz ketamiz» deganda tomoşabinlar javob qiçqirişga tayyor bölişadi: «Vaqti keldi!». «Event Horizon»ga katta pul, texnik ekspertiza va aktyorlik mahorati sarflangan. Barça futuristik atributlariga qaramay, bu şunçaki bir işlamay qolgan asar, unda nimadir çiqib kelib «Buu!» deydi. Baʼzi sahnalar şubhasiz taşvişli; boşqalari esa hayratlanarli darajada ahmoqona. Ularning birgalikda yaxlit narsa hosil qilmaydi.

Entertainment Weekly jurnalidan Owen Gleiberman B- (5 balldan 2.7) bahosini qöydi va «Event Horizon» «Fantastic Voyage», «Alien», «The Shining» va önlab boşqa trillerlar aralaşmasi ekanini taʼkidladi, u yaxşi ssenariydan foyda körişi mumkin edi.

Empire jurnalidan Ian Nathan 5 balldan 3 ball qöydi va şunday yozdi: Paul Anderson öz yoşligini barça töğri rejissyorlarni — Kubrik, Scott, Cameron, Hitçcockʼni örganişga sarflaganligi aniq bölib qoladi. «Texnogotika» va «kosmik grunj» uslubida yaratilgan bu ilmiy-fantastik dahşat filmi ssenariy va syujet kamçiliklariga qaramay hurmatga loyiq. U haqiqatan original maxsus effektlar va operator işidan foydalanadi, lekin oxir-oqibat javobsiz qoldiradigan savollar juda köp.

Total Film (GamesRadar) ham 5 balldan 3 ball qöydi. «Event Horizon» «Alien»ga öxşaydi, lekin undan farqli ölaroq jamoa bilan jang qiladigan heç qanday yirtqiç yöq. Philip Eisnerning sözlariga köra, bu u ösgan arvohli uylar haqidagi filmlarga, «The Shining» va «The Haunting of Hill House» kabi klassik asarlarga hurmat. «Event Horizon» boşqa ölçovdan kelgan, közga körinmas, töxtatib bölmas öta tabiiy yovuzlik bilan qörqitişga harakat qiladi, xenomorf yoki Pinhead örniga. Kemaning özi texno-örta asr dekoratsiyalari bilan öziga xos ulkan gotika soboriga öxşaydi. Film örtasida sustlaşadi, biroq ajoyib maxsus effektlar, keskin va asabiy muhit uni oxirigaça ustun qilib turadi.

The Washington Postʼdagi retsenziyada Stephen Hunter kinoni maʼnosiz baland deb atadi va tomoşabinlarga 100 daqiqa davomida boşiga çelak kiyib, gayka kaliti bilan urib havoni tejaşni tavsiya qildi. Filmda Mario Bava «Planet of the Vampires»da örgangan taniş kelajak körsatiladi, keyin esa Ridley Scott «Alien»da. Bu yerda vaqt va makon parçalanadi, ilmiy-fantastik motivlar esa dahşat yuragini yaşiradi. Boşqaça aytganda, bu arvohli kosmik kema haqidagi eski film. Interyer örta asrlardagi qiynoq kamerasini eslatadi — futuristlarning köpçiligi heç qaçon öylamagan uslub: erta inkvizitsiya. Kosmik opera arvohi aniq körindi, göyo doktor Frankenstein baqirgandek: «U tirik!».

The New York Timesʼdan Stephen Holden şunday yozdi: Paul Anderson yaratgan ilmiy-fantastika va dahşat aralaşmasi fikr yetişmasligini yaşirişga behuda uriniş sifatida deyarli har bir sahnani yorqin maxsus effektlar bilan töldiradi. «Event Horizon»ning katta qismi fosforli gotik orjonjaga öxşaş muhitda sodir böladi va personajlarning içki hayotini örganmaydi. Film Fishburne janobning ilmiy-fantastik jangovar film qahramoni bölişga urinişi bölib, u jiddiy xato qilganini açinarli tuşunadi va William Şatnerʼning şuhratiga yetişi uçun u yerda juda uzoq.

Roger Ebert «2001: A Space Odyssey» va Andrey Tarkovskiyning «Solaris» filmlarining aniq taʼsirini qayd etdi. «Event Horizon» kemasiga boşqa ölçovda nima bölganligi aniq körsatilmagan. 1997-yilda çiqqan «Contact» filmidagi kabi yaxlitlik va işonçlilik yöq. Kimdir «fizika qonunlarini buzdi» degan ayblov jinoyatçilar jazolanişini nazarda tutadi. Albatta, heç qanday «qonunlar» yöq — faqat kuzatuvçi pozitsiyasi bor. Eskirgan tasavvurlar yaxşiroq işlaydigan narsa bilan almaştirilgan. Bilim yaşirilgan. Ehtimol, şu sababli personajlarning barça savollarga javoblari juda kam.

Stephen King «Sквозь горизонт»ni «kosmosdagi „Hellraiser“» ga öxşaş eng yaxşi zamonaviy ilmiy-fantastik dahşat filmlaridan biri deb atadi. U filmni «Lovecraft» uslubida deb topdi, maxsus effektlarni esa «hayratlanarli» dedi.

Keyingi yillarda film baʼzi tomoşabinlar orasida kult maqomiga erişdi va boşqa asarlarda eslatib ötildi. Dead Space öyini yaratuvçilari unga ilhomlangan. Stellaris kosmik strategiyasiga qöşilgan Horizon Signal qöşimçasi unga işora qiladi. Ikki ölçovli Stasis kvesti işlab çiquvçilari ham «Event Horizon»ni ilhom manbai sifatida körsatgan. Taʼsir «Pandorum» va «Origin» filmlarida sezilgan, bu yerda Anderson prodyuser bölgan. Silent Hill 4: The Room öyinining final sahnasida filmdagi tortişiş sferasi va uning ong osti taʼsirlari işlatiladi. F.E.A.R. öyinida «Event Horizon found!» muqovali jurnalni topiş mumkin, bundan taşqari, «Shelter» köp öyinçi darajasida xona devorida yozuv bor: Liberate tute me ex inferis. The Callisto Protocol ham şu filmga yönaltirilgan. Bir fanat nazariyasi bor, unda «Event Horizon» voqealari Warhammer 40,000 olamida sodir böladi, biroq buni ijodkorlar tasdiqlamagan.

2018-yilda «Flying Through the Night» serialining çiqişi bilan TV Guide şunday qayd etdi: «Agar siz haqiqatan arvohli kosmik kemani körmoqçi bölsangiz, „Event Horizon“ni tomoşa qiling».

2020-yilda Joely Richardson, aktyorlar tarkibi ajoyib bölsa-da, köp narsa notöğri ketganini eslagan. «Sквозь горизонт» dastlab hit bölmagan, lekin uzoq yillar davomida yaxşi obrö orttirgan. Uning fikriça, dahşat ozod qiladi, agar Yungning soya haqidagi nazariyasiga rozi bölsak, uni örganiş juda qiziq.

2024-yilda Variety sayti barça vaqtlarning eng yaxşi 100 ta dahşat filmi röyxatini eʼlon qildi, unda «Event Horizon» 94-örinni egalladi.

2019-yilda Amazon va Paramount Television filmning teleadaptatsiyasi ustida işlayotgani maʼlum böldi. Rejissyor Adam Wingard, «Youʼre Next», «The Guest», «Blair Witch» va «Death Note» ekranlaştirişlari bilan tanilgan. Prodyuserlar Larry Gordon, Lloyd Levin va Jeremy Platt böladi. Paul Anderson loyihada iştirok etişdan boş tortdi, özi suratga olgan kino bilan faxrlanişini, vaqt ötişi bilan u köplab izdoşlarga ega bölganini aytdi. Şu sababli u öşa olamga qaytib, uni buzişni, barça savollarga javob berişni istamaydi. Bu hikoyada doim muhokama qiliş mumkin bölgan noaniqlik bor.