Fantastic Mr. Fox — hayotidan zerikkan ayyor tulki Foks haqidagi qöğirçoq multfilm. Foks öğirlikka oid yangi reja tuzadi: yaqin atrofdagi uçta fermaga qarşi talonçilik qilmoqçi böladi. Fermerlar esa tulkining hujumlaridan çarçagan va uni jazolaşni rejalaştiradi.
Filmni rejissyor Wes Anderson suratga olgan, u Roald Dahlning şu nomli kitobi asosida yaratilgan. Ssenariysini Noah Baumbach yozgan, musiqasini Alexandre Desplat yozgan. Studiya — Fox Animation Studios. Asosiy rollarni George Clooney, Meryl Streep, Jason Sçwartzman, Bill Murray va Willem Dafoe ovoz bilan ijro etgan. Film 2009-yilning kuzida ekranga çiqqan, janri — komediya, drama va boevik elementlari bilan. Hronometraj — 87 daqiqa. Kassa böyiça qöğirçoq multfilmlar orasida 15-örinni egallaydi.
·Ensiklopediyadan
Bemisl janob Foks (ing. *Fantastic Mr. Fox*) — Wes Anderson suratga olgan qöğirçoq multfilm bölib, Roald Dahlning şu nomli kitobi asosida yaratilgan. Bu rejissyor Wes Andersonning birinçi multfilmi. Ekranga 2009-yilning kuzida çiqqan. Qöğirçoq multfilmlar orasida kassa böyiça 15-örinni egallaydi. Asosiy personajlarga George Clooney, Meryl Streep, Jason Sçwartzman, Bill Murray va Willem Dafoe ovoz bergan.
2Syujet
Ayyor tulki, uni hamma janob Foks deb ataydi, boşqa bir fermaga xotini bilan birga öğirlikka boradi va…
Ayyor tulki, uni hamma janob Foks deb ataydi, boşqa bir fermaga xotini bilan birga öğirlikka boradi va ikkalasi ham tuzoqqa tuşib qolişadi. Tuzoqda Foks xotinining homilador ekanini bilib qoladi. Şu munosabat bilan u xotiniga endi odamlardan oziq-ovqat öğirlamasligini vaʼda qilişga majbur böladi.
Şundan keyin ikki yil, yaʼni tulkilarning 12 yili ötadi. Janob Foks xotini va Ash ismli öğli bilan oddiy tulki inida yaşaydi. Uning tinç ishi bor: mahalliy gazetada ustun yozadi. Nonuşta paytida gazetada daraxt (zarang) ostidagi uy sotilişi haqidagi eʼlonni köradi va kunduzi köçmas mulkni körgani boradi. Körik vaqtida Foks derazadan uçta maşhur fermaning manzarasi oçilib turganini payqaydi va, ehtimol, tovuq öğirlagan ötgan kunlarini eslaydi.
Foksning dösti, advokat Badger uni bu uyni sotib olişdan qaytaradi va bu tulkilar uçun eng xavfli hudud ekanini aytadi, çunki yaqin atrofda uçta qahri qattiq fermer bor: tovuqçilik kompaniyasi “Boggis” rahbari Walter Boggis, ördak va ğozlar yetiştiruvçi “Bunce” kompaniyasi rahbari Nathan Bunce hamda kurka yetiştirib, olma sidri işlab çiqaradigan “Bean” kompaniyasi rahbari Franklin Bean. Biroq bu Foksni töxtatmaydi.
Yangi uyni sotib olgandan keyin Foks hayoti ança yaxşilanganini sezadi. Ularnikiga Foksning xotini akasining öğli Kristofferson keladi. Ash uning borligidan aniq norozi va uning turli sohalardagi yutuqlariga hasad qiladi. Şu orada Foks yaqin fermalardan biriga hujum qiliş rejasini tuzadi. U xotiniga aytmay, baʼzan uni aldab, vaʼdasini buzadi hamda Opossum va Kristofferson bilan birga uçala fermani ketma-ket talaydi, ulardan birini öğirlikda ittifoqçi qilib oladi.
Fermerlar ahvoldan juda ğazablanib, ayyor tulkini tutişga qaror qilişadi. Tungi paytda ular uning uyiga boradi va Foks öğirlikka çiqayotganda uni otib taşlamoqçi bölişadi. Ular uni öldira olmaydi, lekin uning dumi otib uzib taşlanadi va Bean uni galstuk sifatida işlatadi. Ğazablangan Foks va uning oilasi uxlaşga yotadi. Fermerlar esa tulki inini qazib taşlaşni rejalaştiradi. Şovqindan butun oila uyğonadi. Foks yangi reja tuzadi: pastga qaziş. Şundan keyin tulkilar ekskavatorlar va portlovçi moddalar işlatayotgan fermerlardan uzoq vaqt davomida qoçadi. Yer ostida çuqur ketayotganda Foks boşqa hayvonlarga duç keladi, ular ham nor qazib qoçib yurgan edi. Ular unga barça muammolar faqat uning aybi bilan kelib çiqqanini aytadi. Şunda Foks barça muammolarga yeçim topadi: hamma birgalikda fermalar tomon tunnellar qazib, uçala fermani muvaffaqiyatli talaydi. Şundan söng hayvonlar hali yer ostida ekanida ziyofat uyuştiradi. Ash esa Kristoffersonni fermer uyiga borib, otasining dumini qaytarib olişga köndiradi.
Odamlar yana öğirlik qilinganini bilib qolganda, ular hayvonlarni inidan çiqarib yuboriş uçun uni olma sidri bilan töldirişga qaror qilişadi. Ziyofat avjiga çiqqan paytda kuçli sidr oqimi barça hayvonlarni kanalizatsiyaga oqizib ketadi. Şundan oldin Ash inga qaytib kelgan, ammo Foksning dumi va Kristofferson uning yonida yöq edi. Kanalizatsiyada Foks öğlidan Kristofferson yöqolganini va ehtimol odamlar tomonidan tutib olinganini bilib oladi. Şu payt odamlar Kristoffersonni oyoqlaridan uşlab turgan holda körsatiladi. Fermerlar Foksga, jiyanining ozodligi evaziga, taslim bölişni taklif qiladi.
Foks dastlab taslim bölmoqçi böladi, lekin keyin Kristofferson va barça hayvonlarni qutqariş rejasini öylab topadi. Odamlarning şartlarini bajariş bahonasida u ular bilan uçraşuvga kelişadi va belgilangan joyda kanalizatsiya qopqoğini oçişni söraydi. Uçraşuv vaqtida Foks jiyanini qaytarişni heç kim niyat qilmayotganini tuşunadi va şundan keyin butun şaharga yonayotgan qarağay konuslarini otadi. Ular tufayli binolar, ötin va boşqa narsalar yonib ketadi. Şu ğalayonda Foks qopqoqdan çiqadi, yon tomonida savati bölgan mototsiklga ötiradi, unga Ash yaşirinça çiqib olgan edi, va Kristoffersonni asirlikdan muvaffaqiyatli ozod qiliş uçun fermaga yöl oladi. Fermerlar barça işçilari bilan allaqaçon fermaga qaytib kelgan va Foksni kutib turgan edi. Ash Binning quturgan itini ozod qiladi, u darhol odamlarga taşlanadi. Foks, Opossum, Ash va Kristofferson mototsiklda qoçib qutulişadi.
Uyga qaytayotganda ular yovvoyi böriga duç kelişadi, unga Foks gap qotişga urinadi. Böri Foksning sözlariga javob bermaydi, lekin Foks hamjihatlik belgisi sifatida oyoğini kötarganda, u ham xuddi şunday işora bilan javob beradi.
Uç kun ötadi. Fermerlar Foks çiqqan kanalizatsiya qopqoğini kuzatişadi. Hayvonlar esa kanalizatsiyada ança yaxşi joylaşib olişgan. Foks oilasini yiğib, kanalizatsiyadan töğridan-töğri supermarketga çiqadigan yölni körsatadi. Bu supermarket esa fermerlarga tegişli bölib çiqadi.
3Rollarda ovoz berganlar
George Clooney — janob…

George Clooney — janob Foks
Meryl Streep — missis Foks (bu rolni Cate Blançett ijro etişi kerak edi, lekin nomaʼlum sabablarga köra filmdan çiqib ketdi)
Jason Sçwartzman — Ash Foks
Bill Murray — janob Badger
Willem Dafoe — Kalamuş
Owen Wilson — murabbiy Skip
Wally Wolodarsky — Kylie Sven Opossum
Eric Chase Anderson — Kristofferson Silverfox
Michael Gambon — Franklin Bean
Jarvis Cocker — Petey
Wes Anderson — Stan Gopher
Karen Duffy — Linda Otter
Robin Hurlstone — Walter Boggis
Hugo Guinness — Nathan Bunce
Helen McCrory — missis Bean
Gart Jennings — Beanning öğli
Brian Cox — Daniel Peabody, Action 12 muxbiri
Tristan Oliver — portlatuvçi
Stephen Rales — janob Qunduz
Jeremy Dawson — janob Qunduzning öğli
Adrien Brody — dala siçqoni Rikiti
Roman Coppola — quruvçi Sincap
4Multfilm yaratilişi
Joe Roth va Revolution Studios 2004-yilda “Bemisl janob Foks” kitobini ekranlaştiriş huquqini sotib olişgan.…

Joe Roth va Revolution Studios 2004-yilda “Bemisl janob Foks” kitobini ekranlaştiriş huquqini sotib olişgan. Wes Anderson multfilm rejissyori etib tasdiqlangan, Henry Selick esa animatsiya rejissyori bölgan. Anderson bu loyihani Roald Dahlning ijodiga katta muxlis bölgani uçun qabul qilgan. Roald Dahl yaşagan Great Missenden manzaralari filmning körinişiga katta taʼsir körsatgan. 2006-yil boşida Selick Neil Gaimanning “Coraline” kitobini ekranlaştiriş bilan şuğullaniş uçun loyihani tark etgan. Uning örniga Mark Gustafson kelgan. 2006-yil oktabrida Revolution yopilgan va loyiha Fox Animation Studiosʼga ötkazilgan. Multfilmni yaratiş 2007-yilda Londonda boşlangan.
Rejissyor ovoz yozişni studiyada emas, balki tabiiy muhitda qilişga qaror qilgan: «biz örmonga borardik, [..] çordoqqa çiqardik, otxonaga borardik. Baʼzi yozuvlar uçun esa yertölaga tuşardik. Ovoz ustida ish juda öz-özidan ketardi». Anderson dekoratsiya dizaynerlariga haqiqiy daraxtlar va qumdan foydalaniş kerakligini, lekin miniatyurada ekanini aytgan. Multfilmda bir neça turdagi animatsiya aralaştirilgan, ammo asosi qöğirçoq animatsiyasidir.
5Musiqa
Multfilm uçun musiqani frantsuz kinokompozitori Alexandre Desplat yozgan. Bundan taşqari, yaratuvçilar…
Multfilm uçun musiqani frantsuz kinokompozitori Alexandre Desplat yozgan. Bundan taşqari, yaratuvçilar saundtrek sifatida Jarvis Cockerning qöşiqlaridan hamda The Beach Boys, The Bobby Fuller Four, Burl Ives, Georges Delerue va The Rolling Stones musiqa guruhlarining treklaridan foydalanişgan. 2009-yil noyabrida “Bemisl janob Foks” saundtreklari albomi çiqarilgan.
6Eʼtirof
Cahiers du cinéma jurnali “Foks”ni 2010-yilning eng yaxşi beşta filmi qatoriga…
Cahiers du cinéma jurnali “Foks”ni 2010-yilning eng yaxşi beşta filmi qatoriga kiritgan.
7Kassa yiğimlari
“Bemisl janob Foks” butun dunyo böyiça 46,5 million dollar…
“Bemisl janob Foks” butun dunyo böyiça 46,5 million dollar yiğgan.
8Kadrlar
4
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Бесподобный мистер Фокс» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.
