«K-19» (ingl. K-19: The Widowmaker) — amerikalik-nemis-kanadalik-rossiyalik-britaniyalik tarixiy drama, rejissyor Kathryn Bigelow, 2002-yilda çiqqan. Kinoasar real voqealarga asoslangan bölib, 1961-yilda sovet ATPL K-19 dunyoda birinçi marta yadro quvvat qurilmasi avariyasiga uçrab, odamlar halok bölgan voqealarni hikoya qiladi. Filmning şiorlaridan biri — «Fojia qahramonlarni tuğdiradi».
1Treylerlar
▶2Rollarda
Liam Neeson, Harrison Ford, Peter Sarsgaard
Kathryn Bigelowrejissyor
Liam Neesonaktyor
Harrison Fordaktyor
Peter Sarsgaardaktyor
Joss AcklandaktyorCCChristian CamargoaktyorSBShaun BensonaktyorJSJohn ShrapnelaktyorDSDonald SumpteraktyorCKChristopher Kylessenariy muallifiKBKlaus Badeltkompozitor3Syujet
Sovuq uruşning qizğin pallasida Sovet Ittifoqi yadro qurolli va atom reaktori bilan jihozlangan eng yangi suv…
Sovuq uruşning qizğin pallasida Sovet Ittifoqi yadro qurolli va atom reaktori bilan jihozlangan eng yangi suv osti kemasini suvga tuşiradi. Kemaga qömondonlik kapitan Aleksey Vostrikovga topşiriladi. Irodali va faol Vostrikov kema hamda jamoaning nimalarga qodirligini sinab körişga qaror qiladi va hammani ekstremal şaroitda işlaşga majbur qiladi, bu esa jamoaning noroziligiga sabab böladi.
Yuriş rejasiga köra, K-19 Şimoliy qutbda suvdan çiqib, ballistik raketaning sinov uçirilişini amalga oşiradi. Yurişning davomida taʼmirlanmaydigan qismdagi reaktor sovutiş tizimi avariyaga uçraydi, faol zona harorati kötarila boşlaydi. Reaktorning erişi va portlaşga olib kelişi mumkin bölgan xavf tuğiladi. Yiğilişda ofitserlar zaxira suv quvurini örnatib, sovutiş uçun unga sovuq suv yuborişga qaror qilişadi. Olti dengizçi uçta juftlikka bölinib, taʼmirlaş işlarini olib boradi va ölimga olib keladigan nurlaniş dozasini oladi. Dengiz qismining boşliği Gorelov qörqib qolgan reaktor bölimi komandiri Radçenkoning örnini egallaydi va taʼmirlaşni yakunlaydi.
Kemada radiatsiya oqişi va bölimlarning zaharlanişi boşlanadi, uzoq masofali aloqa antennasi şikastlanadi, vatan bilan aloqa imkonsiz bölib qoladi. Ufqda amerikalik esminets paydo böladi, ammo Vostrikov yordam taklifini rad etadi. Şu orada KGB razvedkasi AQŞdagi manbalar orqali sodir bölgan voqeadan xabar topadi. Siyosiy rahbar Vostrikovni qömondonlikdan çetlatadi, ammo старpom Polenin kutilmaganda kapitan tomoniga ötadi va isyonçilarni qurolsizlantiradi.
Zaxira sovutiş tizimi oqib ketadi, faol zona harorati yana kötarila boşlaydi. Radçenko reaktor bölimiga kirib, şikastlanişni bartaraf etadi. Vostrikov közi ojiz bölib qolgan Radçenkoni olib çiqadi va jamoani amerikalik esminetsga ötkazib, kemani özi çöktirişga qaror qiladi. Yordamga sovet suv osti kemasi S-270 yetib keladi. K-19 ekipaji Dengiz floti ştabi bilan boğlanib, vaziyat haqida maʼlumot beradi.
Harbiy sud Vostrikovni oqlaydi, ammo u boşqa heç qaçon suv osti kemasiga qömondonlik qilmaydi. Taʼmirlaşda iştirok etgan yetti dengizçi bir hafta ötib vafot etadi, keyinçalik yana 20 nafari halok böladi. 28 yildan söng jamoa aʼzolari qişda qabristonga yiğilib, halok bölgan örtoqlarini yod etişadi.
4Suratga oliş
Suratga oliş Kanada va Rossiyada ötkazildi, xususan: Galifaks, Yangi Şotlandiya (Kanada); Toronto, Ontario…
Suratga oliş Kanada va Rossiyada ötkazildi, xususan: Galifaks, Yangi Şotlandiya (Kanada); Toronto, Ontario (Kanada); Gimli, Manitoba (Kanada); Moskva (Rossiya).
Filmda K-19 rolini eskirgan sovet kemasi K-77 öynadi — qanotli raketali dizel kemasi, 651-loyiha, korpusining xarakterli xususiyatlari yaşirilgan — uçiriş qurilmalari orqasida 4 ta katta öyiq. Kemaning dum qismi 25 metrga uzaytirildi (651-loyiha kemalarining uzunligi — 86 metr, 658-loyiha kemalariniki esa — 104 metr). Rubka atrofida plastmassadan yasalgan uzunroq va kengroq rubka qurildi, çunki haqiqiy K-19 da uçta ballistik raketa rubka ograjdenisida joylaşgan edi. Suratga oliş tugagaç, kinokompaniya bu qurilmalarni demontaj qildi va kemaga dastlabki körinişini berdi, şundan söng u 5 yil davomida Rod-Aylend ştatining Providens şahrida muzey bölib xizmat qildi, 2007-yilda çökdi, kötarilib, qayta işlaşga yuborildi.
2000-yilda Bigelou yordamçilari bilan Rossiyaga kelib, katta harakatlar evaziga Rossiya Dengiz floti Şimoliy flotiga borişga ruxsat oldi, u yerda hisobdan çiqarilgan asl KS-19 ni kördi, bir neça yuz suratga olindi.
5Voqea iştirokçilarining munosabati
Film yaratuvçilari öşa uzoq voqealarning iştirokçilari bilan keng maslahatlaşdilar. Ammo filmdagi faqat bitta…
Film yaratuvçilari öşa uzoq voqealarning iştirokçilari bilan keng maslahatlaşdilar. Ammo filmdagi faqat bitta epizod işonçli — dengizçilar favqulodda sovutiş tizimini örnatayotgan payt. Bir vaqtlar suv osti kemasining sobiq ekipaj aʼzolari faktlarni buzib körsatgani uçun kinokompaniyaga sud orqali daʼvo qözğatişni rejalaştirişgan. Filmning dastlabki ssenariysi sobiq ekipajga yoqmadi, natijada birinçi ekipaj aʼzolari oçiq xat yozişdi. Filmning yakuniy variantida eng yoqimsiz epizodlar yöq, qolgan voqealarning işonçliligini sobiq ekipaj aʼzolari «90 foizga yaqin» deb baholaşadi.
6Kadrlar
4
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB7Öxşaş filmlar
Matn: maqola tarjimasi «К-19 (фильм)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.