Mangal Pandey: The Rising

1857-yil. Hindiston subkontinentining katta qismi Britaniya Şarqiy Hind kompaniyasi nazorati ostida. 7-aprelda Bengaliyaning Barrakpur şahrida Mangal Pandey (Aamir Khan), kompaniya armiyasining 34-Bengal yerli piyoda polkida xizmat qiladigan hind kelib çiqişli askar (sipaxi), kompaniya hokimiyatiga qarşi isyon qözğatgani uçun osiş orqali qatl etilişi kerak bölgan joyga olib boriladi. Ijro manzarasida Pandeyning dösti, kapitan William Gordon (Toby Stephens) ham bor; ijro jallod Pandeyni osişdan boş tortgani sababli keçiktirilganda u yengil nafas oladi. Şundan söng film tört yil oldingi voqealarga qaytadi. Afğoniston Amirligida jang paytida Pandey Gordonni afğon snayperlari nişoniga tuşib qolganda xavfsiz joyga sudrab olib çiqib, uning hayotini saqlab qoladi. Keyinçalik Gordon lagerda Pandeyni topadi va minnatdorçilik belgisi sifatida unga öz pistoletini taqdim etadi. Uç yil ötib (1856-yil 31-dekabr), Kalkuttadagi general-gubernator saroyida Yangi yil balida, Pandey kapitan Hewson (Ben Nealon) ning hind xizmatkorini şafqatsizlarça kaltaklaşiga yöl qöymaydi. Xizmatkor beixtiyor nufuzli britaniyalik tadbirkor janob Graham Kentning qizi Emily Kentga tegib ketgan edi. Gordon bu zöravonlikni köradi, lekin uni töxtatmaydi, bu esa Pandey bilan örtada keskinlik keltirib çiqaradi. Biroq u kuraş bellaşuvi vaqtida Pandeydan uzr söraydi va ular orasida martaba, rang va irq çegaralarini yengib ötgan döstlik şakllanadi.

1857-yil yanvarida kompaniya öz qöşinlari uçun yangi qurol — Enfield miltiğini joriy etadi. Sipaxiylar orasida miltiq uçun porox va öqni saqlovçi qoğoz patronlar çöçqa yoği yoki mol göşti yoği bilan moylangan, degan miş-mişlar tarqaladi. Miltiqni zaryadlaş uçun askar patronni tişlab oçişi kerak bölgan, şu sababli askarlar bu bilan ular çöçqa göşti yoki mol göşti isteʼmol qilib qöyişini öylaydi. Bu diniy sabablarga köra mos ravişda musulmon va hindu askarlar uçun nafratlanarli ish edi. Quyi kastaga mansub işçi Nainsukh braxman bölgan Pandeyni şunday miltiqni işlatib kastasini yöqotganlikda masxara qiladi, lekin Pandey uning kinoyalariga eʼtibor bermaydi. Pandey boşçiligidagi sipaxiylar general Hearsey (Jeremy Clyde) oldida öz xavotirlarini bildiradi, lekin u bunday patron umuman mavjud emasligini aytib ularni tinçlantiradi. Sipaxiylar yangi miltiqni maşq paytida sinovdan ötkazişga majbur bölganda hamon taşvişda qoladi. Biroq Gordon Hearsey bilan gaplaşgandan keyin yana bunday patron yöqligini takrorlaydi va bir sipaxiydan miltiqni sinab körişni söraydi. Pandey özi ixtiyoriy ravişda bu işni bajaradi, sipaxiylar esa keyinçalik unga tanbeh beradi. Şunga qaramay, u Gordonga bölgan işonçini namoyon etib, miş-mişlarning yolğon ekanligiga işonişini bildiradi.

Şu orada Gordon sati marosimining ötkazilişiga tösqinlik qiladi va bevani, Jwalani (Ameeşa Patel) qutqaradi. U uni davolanişi uçun taşkil etadi va ikkovi asta-sekin yaqinlaşib, oxir-oqibat munosabatda böladi. Şuningdek, Pandey kapitan Hewsonning ğazabini yana oşiradi, çunki u tavaif Heera (Rani Mukerji)ni zörlaşga uringanda unga tösqinlik qiladi. Heera Lal Bibi (Kirron Kher) boşqaradigan fohişaxonaga sotilgan edi. Ertasi kuni Pandey Hewson va uçta boşqa ofitserdan oğir kaltaklanadi, lekin Gordon aralaşib, Pandeyni qutqaradi. Şundan söng Pandey fohişaxonada Heera bilan uçraşadi va ular bir-birini sevib qoladi. Oradan biroz vaqt ötgaç, Nainsukh Pandey va boşqa bir neça sipaxiyni janob Kentga tegişli zavodga olib boradi. Miltiq moyi şu zavodda tayyorlanar edi. Haqiqatan ham, moy çöçqa yoği va mol göşti yoği ekani maʼlum böladi. Pandey Gordon uni aldagan deb hisoblab, unga pistoletini qaytaradi va ular orasidagi döstlik tugaydi.

34-polkning miltiqlardan foydalanişni rad etgani haqida xabar topgan Berhampurdagi 19-polk ham 1857-yil 12-fevralda maydonda bölib ötgan paradda bu miltiqlardan foydalanişdan boş tortadi, sipaxiylar orasida esa isyon qaynab ketadi. Gordon Pandey va isyonçilarni qözğolon kötarişdan qaytarişga urinadi, lekin muvaffaqiyatsiz böladi. U Hindistondagi qöşinlar boş qömondoni, general-mayor George Anson (Christopher Adamson) ni ham patronlardan voz keçişga köndira olmaydi. Şu orada isyonçilar Tatya Tope (Deepraj Rana) va uning elçisi Azimulla (Şahbaz Khan) bilan uçraşib, qariya Möğul imperatori Bahodir Şoh Zafar (Habib Tanvir) rahbarligida birlaşiş va qözğolon kötariş töğrisida kelişib oladi. Anson Rangundan Qiroliça polkini yuborib, isyonçilarni tutib bostirişga qaror qiladi; polk 1-aprelda Berhampurga yetib kelişi rejalaştirilgan edi. Heera bu rejani Pandeyga aytadi, çunki oldingi keçani u Hewson bilan ötkazgan edi. Isyonçilar yurişni 30-martga özgartiradi, lekin isyonçilardan birining xotini, eri bilan janjallaşib, undan qözğolon yaqinlaşgani haqida eşitgaç, bu rejalar haqida öz xöjayini ayolga xabar beradi. Öşa paytda xöjayin ayol Hewson bilan munosabatda bölgani uçun, Hewson suhbatni eşitib qoladi va keyinroq isyonçini qiynab, yuriş sanasini aytişga majbur qiladi.

29-martda isyonçilarga Rangun polkining kelgani haqida xabar beriladi. Pandey ularni hujumni qaytarişga çaqiradi, lekin ofitserlar, jumladan Gordon, ular nima qilayotganini söraganda, isyonçilar ularga qarşi çiqadi. Polk kelgani bilan isyonçilar qurollarini taşlamoqçi böladi. Biroq Pandey duşman kuçlariga öq uzadi, ikki kişini öldirib, tört kişini yaralaydi. Şundan söng u harbiy sud tomonidan hukm qilinadi, Gordon esa uning foydasiga guvohlik beradi, harakatlarini qizğin himoya qiladi va agar Pandeyni osişsa, qonli qözğolon boşlanişidan ogohlantiradi. Gordonning ogohlantirişiga qaramay, harbiy sud Pandeyga ölim jazosini tayinlaydi. Pandeyning ijrosidan oldingi keçasi Heera uni qamoqxonada köradi va u Heeraning peşonasiga sindur surtib, ularning nikohini belgilaydi.

Ertasi kuni (8-aprelda) Gordon, britaniyalik ofitserlar, sipaxiy hamkasblari va şahar aholisi oldida Pandey osib öldiriladi. Uning ijrosidan ilhomlangan tomoşabinlar isyon kötaradi. Film 1857-yilgi Hind qözğoloniga oid çizmalar va keyingi Hind mustaqilligi harakatining lavhalari bilan yakunlanadi.