Missing (rus. «Пропавший без вести») — Kosta-Gavras rejissyorligidagi, 1982-yilda ekranga çiqqan kinofilm. Filmning asosida AQŞdan kelgan yoş jurnalist Çarlz Xormanning haqiqiy hikoyasi yotadi. U Çilida qonli töntarişdan keyin yöqolgan va 1973-yil 19-sentabrda çili harbiylari qölida halok bölgan. Öşa paytda hokimiyatga diktator Augusto Pinoçet kelgan edi. (Film harbiy diktatura davrida taqiqlangan. Filmda Pinoçet tilga olinmaydi, admiral Merino örniga öylab topilgan admiral Xudobrening ismi eşitiladi. Şuningdek, Santyago va Vinya-del-Mar şaharlarining nomlari aytiladi, harbiy vertolyotda esa Çili Havo kuçlarining belgilari aniq körinadi. Xormanning yozuvlaridagi sentabr oyidagi sanalar ham voqealar 1973-yilga tegişli ekanini şubhasiz körsatadi.)
1Rollarda
Jack Lemmon, Sissy Spacek, Melanie Mayron
2Syujet
Çili, 1973-yil…
Çili, 1973-yil sentabr.
Hozirgina harbiy töntariş sodir bölgan, natijada Salvador Allende qonuniy hukumati ağdarilgan. Köçalarda komendantlik soati joriy etilgan, töxtovsiz öq ovozlari eşitiladi, odamlar önlab halok bölmoqda.
Yoş jurnalist va yozuvçi Charli Xorman (John Şea) Vinya-del-Mardan Santyagoga qaytadi, u yerda uni xotini Bet (Sissy Spacek) kutmoqda. U köp qiziqarli narsalarni körganini va eşitganini, nimalarnidir yozib qöyganini aytib qöyadi. Bir kuni Bet keçikib, uyiga qaytolmay qoladi va hovlida tunaşga majbur böladi. Uyga qaytgaç, u hamma narsa ağdarilib-töntarilganini va Çarlining yöqolganini köradi. Qöşnilar uni harbiylar olib ketganini aytişadi, lekin harbiylar AQŞ konsulligi orqali uni qöyib yuborganlarini va u, ehtimol, yaşirinib yurganini daʼvo qilişadi. Vaqt ötadi, Charli esa qaytib kelmaydi. Yöqolganidan ikki hafta ötgaç, biznesmen Ed Xorman (Jack Lemmon), yaʼni Çarlining otasi, uning izini qidiriş uçun Çiliga keladi.
Dastlab Ed kelinining gaplariga şubha bilan qaraydi va Amerika vakillari bilan hamkorlik qilişga harakat qiladi, lekin ular tomonidan natija bölmagaç, uning şubhasi kuçayadi va u özi tergov olib borişga qaror qiladi. U tobora işonç hosil qiladiki, Amerika hukumat idoralari Çilidagi töntarişda va öğlining ölimida iştirok etgan. Nihoyat, Charli Xormanning jasadi topiladi. Ed öz fikriça, voqeada aybdor bölgan AQŞ mansabdor şaxslarini, jumladan Kissinjergaça, sudga beradi, ammo unga muvaffaqiyatga erişiş nasib etmaydi. Şunga qaramay, bunçalik qimmat narxga bölsa-da, u hurmat qilgan Amerika davlati «yuqori» siyosiy mulohazalar bölganda AQŞ fuqarolarining manfaatlarini himoya qilişni asosiy maqsad qilmasligini anglab yetadi. (Çilidagi AQŞ elçisi Nathaniel Davis filmda uning ismi aytilmasa-da (lekin u filmga asos bölgan Thomas Hauserning kitobida tilga olingan), filmning yaratuvçilariga qarşi tuhmat uçun sud qözğatdi va 150 million dollar tovon talab qildi, ammo muvaffaqiyatga erişa olmadi.)
3Mukofotlar
1982 — Kann kinofestivalining ikkita mukofoti: «Oltin palma şoxi» va eng yaxşi erkak roli uçun mukofot (Jack…
1982 — Kann kinofestivalining ikkita mukofoti: «Oltin palma şoxi» va eng yaxşi erkak roli uçun mukofot (Jack Lemmon)
1983 — eng yaxşi moslaştirilgan ssenariy uçun «Oskar» mukofoti (Kosta-Gavras, Donald Stewart)
1983 — Britaniya kino akademiyasining ikkita mukofoti: eng yaxşi ssenariy (Kosta-Gavras, Donald Stewart), eng yaxşi montaj (Françoise Bonnot)
1983 — AQŞ ssenariyçilar gildiyasining eng yaxşi moslaştirilgan drama uçun mukofoti (Kosta-Gavras, Donald Stewart)
4Nominatsiyalar
1983 — «Oskar» mukofotiga uçta nominatsiya: eng yaxşi film (Edward Lewis, Mildred Lewis), eng yaxşi aktyor…

1983 — «Oskar» mukofotiga uçta nominatsiya: eng yaxşi film (Edward Lewis, Mildred Lewis), eng yaxşi aktyor (Jack Lemmon), eng yaxşi aktrisa (Sissy Spacek)
1983 — Britaniya kino akademiyasi mukofotiga 5 ta nominatsiya: eng yaxşi film (Edward Lewis, Mildred Lewis), eng yaxşi aktyor (Jack Lemmon), eng yaxşi aktrisa (Sissy Spacek), eng yaxşi rejissyor (Kosta-Gavras), eng yaxşi musiqa (Vangelis)
1983 — «Oltin globus» mukofotiga 5 ta nominatsiya: eng yaxşi film — drama, eng yaxşi aktyor — drama (Jack Lemmon), eng yaxşi aktrisa — drama (Sissy Spacek), eng yaxşi rejissyor (Kosta-Gavras), eng yaxşi ssenariy (Kosta-Gavras, Donald Stewart)
5Kadrlar
5
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB
5 · TMDB6Öxşaş filmlar
Matn: maqola tarjimasi «Пропавший без вести (фильм, 1982)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.
